Wyrok NSA z dnia 15 lipca 2025, sygn. I FSK 362/23

Sygnatura: I FSK 362/23
Data orzeczenia: 15 lipca 2025
Sąd: Naczelny Sąd Administracyjny (NSA)
Status: Prawomocne
Podatnik: spółka jawna

Streszczenie

Spółka S. sp. j. zaskarżyła do NSA wyrok WSA w Łodzi (I SAŁd 527/22) podtrzymujący decyzję organu podatkowego w sprawie VAT za 2014 r. W trakcie postępowania kasacyjnego ogłoszono upadłość spółki postanowieniem Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim z 29.04.2024 r. (prawomocnym od 30.05.2024 r.). Syndykiem został K.W. Spółka kwestionowała w kasacji…

rozstrzygnięcie WSA dotyczące uchylenia korzystnych dla niej decyzji podatkowych. Jednak w toku postępowania przed NSA zaistniał nowy stan faktyczny – ogłoszenie upadłości spółki, co wymagało rozstrzygnięcia skutków procesowych tego zdarzenia dla toczącej się kasacji. NSA uznał, że ogłoszenie upadłości spółki wymusza zawieszenie postępowania kasacyjnego na podstawie art. 124 § 1 pkt 4 p.p.s.a., gdyż sprawa dotyczyła przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości, a legitymacja procesowa przysługuje wyłącznie syndykowi (art. 144 ust. 1 p.u.). Jednocześnie, ponieważ syndyk (K.W.) został już wyznaczony, NSA niezwłocznie podjął zawieszone postępowanie na podstawie art. 128 § 1 p.p.s.a., umożliwiając syndykowi przejęcie roli strony. Rozstrzygnięcie: NSA zawiesił, a następnie podjął postępowanie z udziałem syndyka.

jeszcze 107 słów

Pełne streszczenie po zalogowaniu

Streszczenie AI to nasza wartość dodana — zaloguj się lub załóż konto, aby zobaczyć pełną analizę.

Zaloguj się Wypróbuj za darmo

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Arkadiusz Cudak (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej S. sp. j. (obecnie S. sp. j. w upadłości) z siedzibą w Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 listopada 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 527/22 w sprawie ze skargi S. sp. j. z siedzibą w Z. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 18 maja 2022 r., nr 1001-IOV-1.4103.5.2022.10.U23.JP, w przedmiocie uchylenia w całości decyzji dotyczącej podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od maja do grudnia 2014 r. i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia postanawia: 1) zawiesić postępowanie kasacyjne, 2) podjąć zawieszone postępowanie kasacyjne z udziałem syndyka masy upadłości S. sp. j. w upadłości.

Uzasadnienie

Wyrokiem z 15 listopada 2022 r., sygn. I SAŁd 527/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę spółki S. sp. j. (dalej "spółka") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 18 maja 2022 r. w przedmiocie uchylenia w całości decyzji dotyczącej podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od maja do grudnia 2014 r. i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Od powyższego wyroku spółka wywiodła skargę kasacyjną z 16 stycznia 2023 r.

W toku zainicjowanego w ten sposób postępowania kasacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny z urzędu powziął informację o ogłoszeniu przez Sąd Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim V Wydział Gospodarczy Sekcja ds. Upadłościowych i Restrukturyzacyjnych, postanowieniem z 29 kwietnia 2024 r., sygn. akt [...], upadłości spółki (zob. wydruk informacji z Centralnej Informacji Krajowego Rejestru Sądowego, odpowiadającej odpisowi aktualnemu z Rejestru Przedsiębiorców, wg stanu na 11 lipca 2025 r.). Przedmiotowe postanowienie jest prawomocne od 30 maja 2024 r. (vide obwieszczenie Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim z 5 czerwca 2024 r. zamieszczone w Krajowym Rejestrze Zadłużonych, krz.ms.gov.pl).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 124 § 1 pkt 4 w zw. z art. 193 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm.), dalej "p.p.s.a.", sąd zawiesza postępowanie z urzędu jeżeli w stosunku do strony zostało wszczęte postępowanie upadłościowe, a sprawa dotyczy przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości. Z powołaną normą koresponduje dyspozycja art. 144 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. — Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2025 r. poz. 614), dalej "p.u.", który stanowi, że po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu.

Z przywołanych przepisów wynika zatem, że z chwilą ogłoszenia upadłości syndyk masy upadłości staje się stroną postępowania dotyczącego masy upadłości w znaczeniu procesowym, upadły zaś zachowuje status strony takiego postępowania w ujęciu materialnoprawnym, tj. jako podmiot praw i obowiązków wchodzących w skład masy upadłości i dochodzonych w danym postępowaniu. Na skutek ogłoszenia upadłości upadły traci zatem na rzecz syndyka masy upadłości zarząd majątkiem wchodzącym w skład tej masy oraz prawo do reprezentowania i występowania we własnym imieniu w stosunkach prawnych wszelkiego rodzaju, w tym w stosunkach procesowych, dotyczących masy upadłości.

Zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego, o którym mowa w art. 124 § 1 pkt 4 p.p.s.a., ma więc na celu umożliwienie syndykowi masy upadłości wstąpienia do toczącego się postępowania i zajęcia stanowiska procesowego, gdyż tylko syndykowi, jak wyjaśniono wyżej, przysługuje legitymacja w sprawach dotyczących masy upadłości.

W tych okolicznościach Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 124 § 1 pkt 4 w zw. z art. 193 p.p.s.a. zawiesił postępowanie kasacyjne.

Z uwagi jednakże na to, że równolegle z ogłoszeniem upadłości spółki wyznaczony został syndyk masy upadłości w osobie K.W., uzasadnione było podjęcie zawieszonego postępowania z udziałem syndyka. Zgodnie bowiem z art. 128 § 1 p.p.s.a. sąd postanowi podjąć postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna jego zawieszenia.

jeszcze 323 słowa

Przeczytaj pełną treść uzasadnienia

Widzisz ~30% uzasadnienia. Zaloguj się lub załóż konto, aby przeczytać całość.

Zaloguj się Wypróbuj za darmo

Szukasz podobnych spraw?

QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.

Wypróbuj za darmo