Wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2026, sygn. I FSK 56/26

Treść powołanego przepisu wskazuje na konieczność wystąpienia pomiędzy toczącym się postępowaniem sądowoadministracyjnym, a innym postępowaniem ścisłego związku (kwestia prejudycjalna), polegającego na tym, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego stanowi podstawę rozstrzygnięcia sprawy głównej. Ponadto, stwierdzić trzeba, że posłużenie się w ww. przepisie sformułowaniem "sąd może" świadczy o tym, że decyzja w tym przedmiocie została pozostawiona uznaniu sądu. Obowiązkiem sądu jest zatem zbadanie, czy w sprawie zachodzą przesłanki wskazane w niniejszym przepisie oraz czy wstrzymanie biegu sprawy z uwagi na te okoliczności jest celowe. Zawieszenie postępowania powinno być uzasadnione względami celowości, sprawiedliwości, jak i ekonomiki procesowej. Powyższe okoliczności sąd podejmujący rozstrzygnięcie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. powinien oceniać w kontekście konieczności rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, co ma istotne znaczenie w świetle konstytucyjnego nakazu rozpoznawania spraw bez zbędnej zwłoki (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) oraz zasady szybkości postępowania sądowoadministracyjnego (art. 7 P.p.s.a.).

W niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że wstrzymywanie biegu postępowania sądowego jest nieuzasadnione. Pomimo, że obie sprawy dotyczą tego samego podatnika i są ze sobą poniekąd powiązane, bo wydanie decyzji rozstrzygającej kwoty rozliczenia podatku od towarów i usług za lipiec 2019 r. (I SA/Po 103/25) wpływa na rozliczenie podatku w kolejnym miesiącu, tj. za sierpień 2019 r. (I SA/Po 102/25) nie istnieje jednak konieczny związek przyszłego rozstrzygnięcia we wskazanej przez Skarżącego sprawie z możliwością rozpatrzenia przedmiotowej skargi kasacyjnej. Jednocześnie względy celowości, sprawiedliwości, jak i konieczności rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki nie przemawiają za zawieszeniem postępowania w tej sprawie.

Na marginesie należy dodać, że taki sam wniosek o zawieszenie postępowania sądowego został złożony przed sądem pierwszej instancji, który również został rozpatrzony negatywnie.

Ze wskazanych przyczyn, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 131 i art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.