Wyrok NSA z dnia 17 września 2025, sygn. I FZ 173/25

B. § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r.

w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 535) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wezwanie Rzecznika do uiszczenia wpisu sądowego do skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 27 września 2025 r. znak: 1401-IOV-4.4103.81.2024.17.IM.UNP, podczas gdy Rzecznik zwolniony jest z obowiązku uiszczania kosztów, tym samym wezwanie o uiszczenie wpisu należy uznać za błędne.

Rzecznik wniósł ponadto o uchylenie zaskarżonego zarządzenia w całości, stosownie do art. 185 § 1 p.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 15 pkt 9 ustawy z dnia 21 maja 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu deregulacji prawa gospodarczego i administracyjnego oraz doskonalenia zasad opracowywania prawa gospodarczego (Dz. U. z 2025 r. poz. 796, dalej: "ustawa zmieniająca"), w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 i 1685) wprowadza się następujące zmiany: w art. 239 w § 1 pkt 2 otrzymuje brzmienie:

2) prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka

i Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców;.

Stosownie zaś do art. 31 ust. 1 pkt 7 ustawy zmieniającej, do wszczętych

i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy postępowań,

o których mowa w ustawie zmienianej w art. 15 - stosuje się przepisy tej ustawy

w brzmieniu dotychczasowym, z wyjątkiem określonym w art. 39.

Zgodnie zaś z art. 39 ustawy zmieniającej, do postępowań sądowoadministracyjnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia

w życie niniejszej ustawy stosuje się art. 239 § 1 pkt 2 ustawy zmienianej w art. 15,

w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.

Jak słusznie podniósł Rzecznik w swoim zażaleniu, w świetle wykładni językowej ww. przepisów Rzecznik nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił pogląd zawarty w przedmiotowym zażaleniu, iż nie było podstaw do wezwania Rzecznika, do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 27 września 2025 r., nr 1401-IOV-4.4103.81.2024.17.JM.

Na uwagę zasługuje fakt, że od ostatniego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VIII Zamiejscowego w Radomiu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Warszawie z 8 kwietnia 2025 r. (k. 35) do zarządzenia z 19 sierpnia 2025 r.

o wezwaniu Rzecznika do uiszczenia wpisu sądowego minęło ponad 4 miesiące. Gdyby Rzecznik został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi niezwłocznie, tj. do dnia wejścia w życie zmienionego art. 239 § 1 pkt 2 p.p.s.a., to Rzecznik musiałbym uiścić wpis od skargi w kwocie wskazanej w zarządzeniu z 19 sierpnia 2025 r., zgodnie z dotychczasowym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienie NSA z 2 grudnia 2024 r., sygn. akt II GPS 1/24).

Wobec tego, iż zgodnie z art. 39 ustawy zmieniającej niniejsze postępowanie sądowoadministracyjne wszczęte i niezakończone przed wejściem w życie tej ustawy nadal się toczy, zastosowanie ma art. 239 § 1 pkt 2 p.p.s.a., zmieniony w art. 15 pkt 9 ustawy zmieniającej, w brzmieniu nadanym tą ustawą, co słusznie zauważył Rzecznik. Tym samym Rzecznik na mocy aktualnie obowiązującego art. 239 § 1 pkt 2 p.p.s.a. nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, a do takich należy wpis od skargi.

Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

-----------------------

3