Wyrok NSA z dnia 29 października 2025, sygn. I FZ 200/25

Mając powyższe na uwadze, Spółka domagała się uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

4. Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie w kluczowym dla wyniku sprawy zakresie odpowiadało prawu.

4.1. Zgodnie z art. 86 § 1 P.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym.

Stosownie do art. 87 § 1 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu.

Z kolei na mocy art. 88 P.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie.

4.2. Jak słusznie zauważył Sąd pierwszej instancji, bieg terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej (tu wniesienia skargi na decyzję Dyrektora IAS), w sytuacji gdy Spółka nie wiedziała (według jej stanowiska) o uchybieniu tego terminu, rozpoczyna się wraz z pozyskaniem takiej wiedzy.

W realiach niniejszej sprawy sądowej przyjąć należało, jak trafnie uczynił to Sąd pierwszej instancji, że Spółka informację o wydaniu zaskarżonej decyzji i uznaniu jej za doręczoną uzyskała w dniu 11 marca 2025 r. W tej dacie Spółka miała zatem już świadomość uchybienia terminowi do wniesienia skargi.

Sąd pierwszej instancji w sposób prawnie dopuszczalny, z uwzględnieniem okoliczności tej sprawy, uznał, że w dniu 11 marca 2025 r. ustała przyczyna uchybienia terminowi skargowemu, istotna z perspektywy liczenia terminu przewidzianego w art. 87 § 1 P.p.s.a. i możliwości zastosowania art. 88 P.p.s.a.

W dniu 11 marca 2025 r. Skarżąca (reprezentowana przez prezesa zarządu) dowiedziała się o wydaniu zaskarżonej decyzji i jej doręczeniu w trybie wyżej podanym. Skoro tego dnia prezes zarządu (jednoosobowo kierujący Spółką) był w stanie przy czynnym udziale żony podjąć faktyczne czynności związane z prowadzeniem spraw Spółki przez uzyskanie dostępu do akt podatkowych sprawy, w których znajdowały się materiały pozwalające stwierdzić okoliczność wydania zaskarżonej decyzji i jej doręczenia, to przyjąć należało, że ustała także przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi. Ówczesny stan wiedzy Skarżącej bezspornie na to pozwalał.

Siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu upływał zatem we wtorek 18 marca 2025 r. (Sąd pierwszej instancji popełnił wprawdzie oczywistą omyłkę wskazując na datę "19 marca 2025 r.", ale pozostawało to bez wpływu na wynik sprawy rozstrzygniętej zaskarżonym postanowieniem).

Tymczasem wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi Spółka złożyła dopiero w dniu 1 kwietnia 2025 r. Słusznie więc Sąd pierwszej instancji uznał, że złożenie wniosku o przywrócenie terminu nastąpiło z przekroczeniem wskazanego wcześniej terminu, a w konsekwencji odrzucił ów wniosek jako spóźniony stosownie do dyspozycji art. 88 P.p.s.a.

4.3. Jednocześnie w kontekście eksponowanej w zażaleniu okoliczności pozostawania prezesa Spółki na zwolnieniu lekarskim do dnia 28 marca 2025 r. w celu wykazania złożenia wniosku z dochowaniem terminu ustawowego wynikającego z art. 87 § 1 P.p.s.a., odnotować należało, że oprócz dat zwolnienia lekarskiego w zażaleniu nie przedstawiono tego rodzaju argumentacji, która pozwalałby uznać, że stan zdrowia osoby kierującej sprawami Spółki uniemożliwiał zabezpieczenie jej interesów poprzez terminowe dokonywanie czynności procesowych.

Z kolei działania prezesa zarządu Spółki podjęte w dniu 11 marca 2025 r. oraz wcześniej w dniu 8 marca 2025 r. przez skierowanie do organu podatkowego ponaglenia (dołączonego do zażalenia z dnia 18 sierpnia 2025 r.), wskazywały na zgoła odmienny stan rzeczy. W tych uwarunkowaniach faktycznych i prawnych nie sposób było więc przyjąć, że moment ustania przyczyny uchybienia terminowi należy wiązać z zakończeniem zwolnienia lekarskiego prezesa Spółki, a tym samym uznać, że doszło do naruszenia art. 88 P.p.s.a. przez Sąd pierwszej instancji.

4.4. Nie znajdując podstaw do uwzględnienia zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.