W oparciu o powyższe strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 194 § 3 p.p.s.a. oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Kwestią sporną w sprawie jest prawidłowość odrzucenia przez WSA w Rzeszowie – jako spóźnionej – skargi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia 9 października 2024 r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Zauważyć też w tym miejscu wypada, że kwestia prawidłowości doręczenia kolejnych pism przez organ za pośrednictwem portalu e-Urząd Skarbowy pozostaje w istocie osią sporu, a korzystanie przez organ z tej platformy celem doręczania pism stronie było kwestionowane przez ustanowionego pełnomocnika.
Postanowienie z 9 października 2024 r. wraz z pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego zostało doręczone pełnomocnikowi spółki w dniu 23 października 2024 r. (k. 69, tom 17 akt odwoławczych) za pośrednictwem platformy e-Urząd Skarbowy. Termin do wniesienia skargi zatem upływał dnia 22 listopada 2024 r. Skarga została wniesiona w dniu 25 listopada
2024 r. (k. 6 akt sądowych). Bez wątpienia zatem skarga była spóźniona.
Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela opinii pełnomocnika spółki wyrażonej w zażaleniu, że doręczenie postanowienia przez portal e-Urząd Skarbowy było wadliwe, a to ze względu na to, że było to jego konto jako osoby fizycznej i służyło wyłącznie do prowadzenia jego prywatnych spraw.
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, z danych dostępnych w systemie teleinformatycznym KAS wynika, że adw. R. K. wyraził zgodę na doręczenie pism za pośrednictwem systemu e-Urząd Skarbowy od dnia 3 października 2023 r. (k. 41 akt adm., tom 17). Zgoda ta obowiązywała w momencie przystąpienia do postępowania i nie została odwołana (czego nie neguje pełnomocnik). Należy w tym miejscu odwołać się do przepisu art. 35e (dotyczącego doręczania pism wydawanych przez organy KAS na konto w e-Urzędzie Skarbowym) ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r., poz. 615; dalej: u.k.a.s.) i zgodzić się ze stanowiskiem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie wyrażonym w postanowieniu z dnia 30 października 2024 r. odmawiającym przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, że pełnomocnik szczególny, wyrażając zgodę na doręczanie pism na konto osoby fizycznej w e-Urząd Skarbowy, wyraża taką zgodę we własnym imieniu jako osoba fizyczna, a zakres tej zgody obejmuje nie tylko prywatną, ale i zawodową (jako pełnomocnik) sferę kontaktów z organami KAS. Nie ma bowiem przeciwskazań, aby pełnomocnik działał w imieniu swego mocodawcy z poziomu swojego konta osoby fizycznej.
Ponadto, w znajdującym się w aktach (k. 2822) pełnomocnictwie szczególnym z dnia 7 marca 2024 r. dla adw. R. K., nie wskazano adresu elektronicznego w systemie teleinformatycznym wykorzystywanym przez organ podatkowy (np. e-PUAP), mimo że w przypadku zgłoszenia pełnomocnika będącego adwokatem, radcą prawnym lub doradcą podatkowym wypełnienie tej pozycji w formularzu jest obowiązkowe. Wskazano jedynie (w innej pozycji) adres e-mail "[...]" - adres taki nie umożliwia zaś jednoznacznej identyfikacji adresata przesłanych danych, zgodnie z art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1045).
Zgodnie z art. 144 § 1a O.p. "Organ podatkowy doręcza pisma na adres do doręczeń elektronicznych, chyba że doręczenie następuje na konto w systemie teleinformatycznym organu podatkowego albo w siedzibie organu podatkowego". Za system teleinformatyczny, o którym mowa w tym przepisie, należy uznać e-Urząd Skarbowy, wprowadzony ustawą z dnia 8 czerwca 2022 r. o zmianie niektórych ustaw w celu automatyzacji załatwiania niektórych spraw przez Krajową Administrację Skarbową (Dz. U. z 2022 r., poz. 1301).
Tytułem uzupełnienia powyższej argumentacji, powołać można wyrok WSA w Szczecinie z dnia 16 października 2024 r., sygn. akt I SA/Sz 318/24, w którym Sąd stwierdził, że skoro pełnomocnik wyraził zgodę na doręczanie pism wydawanych przez organy krajowej administracji skarbowej na konto w e-Urzędzie Skarbowym, to organ był zobligowany doręczać mu korespondencję za pośrednictwem tego systemu od dnia następującego po dniu udzielenia zgody (art. 35e ust. 4 pkt 2 u.k.a.s.), a obowiązku tego nie zniosło również podanie przez pełnomocnika adresu e-PUAP.
Podobne jak w niniejszej sprawie stanowisko zajął wreszcie NSA w postanowieniu z dnia 20 listopada 2024 r. sygn. akt I FZ 251/24. Również na gruncie tej sprawy pełnomocnik strony negował prawidłowość doręczenia mu decyzji za pośrednictwem platformy e-Urząd Skarbowy. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił jednak, że, jeżeli w opinii skarżącej, doręczenia powinny być dokonywane na adres e-PUAP wskazywany w pełnomocnictwie, to powinna była wycofać zgodę na doręczanie decyzji za pośrednictwem platformy e-Urząd Skarbowy, czego w tej sprawie nie uczyniła.
Podsumowując, doręczenie postanowienia z dnia 9 października 2024 r. było prawidłowe. W tej sytuacji, skoro termin do wniesienia skargi na ww. postanowienie upływał 22 listopada 2024 r., a skarga została wniesiona 25 listopada 2024 r., prawidłowo WSA w Rzeszowie odrzucił ją jako spóźnioną.
W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Odnosząc się zaś do zawartego w zażaleniu wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania stwierdzić należało, iż nie może on być uwzględniony przez Naczelny Sąd Administracyjny, albowiem przepisy art. 203 i art. 204 p.p.s.a., które regulują kwestie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu I instancji.
Bartosz Wojciechowski (spr.)
sędzia NSA