Wyrok NSA z dnia 17 czerwca 2025, sygn. I FZ 74/25

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, oceniając merytorycznie wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, Sąd pierwszej instancji zasadnie uznał brak podstaw do jego uwzględnienia.

We wniosku o przywrócenie terminu spółka wskazała, że 10 grudnia 2024 r. skontaktowała się telefonicznie z Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu, aby uzyskać informacje o sprawie prowadzonej pod sygnaturą I SA/Wr 397/24. Podczas rozmowy telefonicznej dowiedziała się, iż 3 października 2024 r. Sąd wydał wyrok oddalający skargę, a uprzednio 14 sierpnia 2024 r. na adres spółki zostało wysłane zawiadomienie o rozprawie, które zostało odebrane 20 sierpnia 2024 r., przez osobę, która podpisała się jako [...]. Prezes zarządu skarżącej oświadczyła, że ww. osoba nie pełni funkcji reprezentacyjnych w spółce oraz nie jest w jakikolwiek sposób powiązana ze spółką ani jej działalnością. Osoba o takich personaliach nie zamieszkuje ani nie jest zameldowana pod adresem spółki. Jedynymi osobami uprawnionymi do odbioru korespondencji kierowanej do skarżącej są Prezes Zarządu i Prokurent. Odbiór korespondencji przez osobę nieuprawnioną skutkował tym, że strona skarżąca nie posiadała wiedzy i informacji o tym, że wyznaczony został termin rozprawy, a dalej, że w sprawie Sąd wydał wyrok oddalający skargę. Brak prawidłowego doręczenia korespondencji w świetle art. 141 § 2 p.p.s.a uniemożliwił skarżącej złożenie wniosku w terminie. Okoliczność ta wynikała z braku winy skarżącej.

Na podkreślenie zasługuje fakt, że rolą przedsiębiorcy, jako profesjonalnego uczestnika obrotu oraz podmiotu inicjującego postępowanie sądowe, jest zapewnienie możliwości doręczania korespondencji w jej siedzibie osobie uprawnionej. Skoro zaś osoba, obecna pod adresem siedziby spółki nie oświadczyła doręczającemu, że nie jest upoważniona do dokonywania jakichkolwiek czynności w imieniu spółki, to nie można czynić zarzutu, że przesyłkę doręczono do rąk osoby nieuprawnionej. Doręczający nie musi bowiem znać zakresu obowiązków i uprawnień osób przebywających w siedzibie spółki, do której przesyłka jest adresowana, skoro zobowiązują się one do jej odbioru.

Prawidłowo Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu podkreślił, że analiza akt sprawy nie dała podstaw do przyjęcia, by korespondencja skierowana imiennie do spółki została odebrana przez osobę nieuprawnioną do odbioru korespondencji. Przesyłka zawierająca zawiadomienie o terminie rozprawy została przesłana na podany w skardze adres spółki i pod tym adresem została doręczona. Na dokumencie zwrotnego potwierdzenia odbioru pisma widnieje adnotacja, że przesyłkę doręczono upoważnionemu pracownikowi. Mając na uwadze orzecznictwo sądów administracyjnych należy zauważyć, że jeżeli pod adresem siedziby przedsiębiorcy została odebrana skierowana do niego korespondencja, to na nim ciąży obowiązek wykazania, że powyższy dowód doręczenia nie potwierdza tego faktu oraz, że obowiązkiem przedsiębiorcy jest takie zorganizowanie odbioru korespondencji, by w jego siedzibie dokonywała tego osoba upoważniona. Obowiązkiem osoby prowadzącej działalność gospodarczą jest takie zorganizowanie pracy jej przedsiębiorstwa, by przesyłki odbierane były przez przedsiębiorcę osobiście albo przez upoważnioną osobę i jednocześnie wykluczona była możliwość odbioru przesyłek przez osoby nieuprawnione. Istnieje bowiem domniemanie, że osoba, która jest obecna w lokalu czy siedzibie przedsiębiorcy i podejmuje czynności, w tym odbiera korespondencję, jest osobą do tego upoważnioną.

Podniesione w zażaleniu zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego nie zasługiwały na uwzględnienie. Jednoczenie Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że niezasadny okazał się również zarzut naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Wskazać należy, że stosownie do art. 2 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej przepisy ustawy stosuje się do podatków, opłat oraz niepodatkowych należności budżetu państwa oraz budżetów jednostek samorządu terytorialnego, do których ustalania lub określania uprawnione są organy podatkowe. Rozpoznawana sprawa bezsprzecznie należy do spraw podatkowych, co determinuje stosowanie Ordynacji podatkowej.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie, którym odmówiono przywrócenia terminu jest prawidłowe. Brak było przesłanki z art. 87 § 2 p.p.s.a. by wniosek ten Sąd pierwszej instancji mógł uwzględnić.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Odnosząc się do zawartego w zażaleniu wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, stwierdzić należy, iż nie może on być uwzględniony przez Naczelny Sąd Administracyjny, albowiem art. 203 i art. 204 p.p.s.a., które regulują kwestie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek wniesienia zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji.