Wyrok NSA z dnia 23 października 2025, sygn. I GSK 1223/24

W przywołanej uchwale Naczelny Sąd Administracyjny wyraźnie zaznaczył, że jakkolwiek co do zasady miejsca postojowe powinny być wytyczone zarówno znakami pionowymi, jak i poziomymi – znaki poziome dróg służą jedynie zwiększeniu bezpieczeństwa uczestników ruchu i innych osób znajdujących się na drodze, usprawnieniu ruchu pojazdów i ułatwieniu korzystania z dróg (pkt 1.2. załącznika nr 2). W przypadku oznaczenia miejsc postojowych pomagają w uporządkowanym i bezpiecznym korzystaniu z tych miejsc. Same w sobie nie posiadają natomiast decydującej roli w wyznaczeniu miejsca płatnego postoju.

Sąd I instancji przypomniał, że oznakowania poziome mają również zagwarantować, że osoba korzystająca z miejsca postojowego zostanie prawidłowo poinformowana o tym fakcie. Biorąc pod uwagę, że w rozpoznawanej sprawie miejsca parkingowe znajdowały się w wybrukowanej zatoczce, która znajdowała się poza pasem jezdni, można było przyjąć, że skarżący został w wystarczający sposób poinformowany, że korzysta z miejsca postojowego w strefie płatnego parkowania. Istotnym było to, że objęty opłatą dodatkową postój odbywał się w miejscu oznaczonym znakiem pionowym D-18 "parking", który to znak wyznacza w istocie miejsce do parkowania i które to oznaczenie, w świetle uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego, ma decydujące znaczenie dla oznaczenia miejsca płatnego parkowania. Zatem parkowanie w miejscu tak wyznaczonym przez znak D-18 oznaczało postój w strefie płatnego parkowania z obowiązkiem niezwłocznego uregulowania opłaty. Jednocześnie w rozpoznawanej sprawie brak w pełni widocznych znaków poziomych nie stanowił przeszkody w powstaniu w tym przypadku po stronie skarżącego obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej zgodnie z art. 13f ust. 1 u.d.p., w zw. z § 4 ust. 2 ww. uchwały z 22 listopada 2017 r. Rady Miasta Krakowa nr LXXXIX/2177/17.

W skardze kasacyjnej M. B. zaskarżył powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia WSA w Krakowie oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania oraz zastępstwa procesowego według norm przypisanych.

Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zarzucił zaskarżonemu wyrokowi naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 13b ust 1 w zw. z art. 13b ust. 6 u.d.p. poprzez błędną ich wykładnię poprzez przyjęcie, że wystarczające jest oznakowanie miejsca postojowego wyłącznie znakiem pionowym oraz, że miejsce było wyznaczone oznakowaniem konstrukcyjnym, co stanowi naruszenie dyspozycji art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.

Argumentację na poparcie zarzutów sformułowanych w petitum skargi kasacyjnej przedstawiono w jej uzasadnieniu.

Organ nie skorzystał z uprawnienia do wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest niezasadna i dlatego podlega oddaleniu.

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W analizowanej sprawie przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, wyliczone enumeratywnie w art. 183 § 2 p.p.s.a., nie występują. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te wyznaczają sformułowane w skardze kasacyjnej skierowane przeciwko rozstrzygnięciu sądu I instancji zarzuty.

Jak wynika z art. 193 p.p.s.a. (zdanie drugie), uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Wskazana regulacja - będąca przepisem szczególnym - modyfikuje normę zawartą w art. 141 § 4 p.p.s.a., stosowanym odpowiednio w związku z art. 193 (zdanie pierwsze) p.p.s.a., w ten sposób, że pozwala Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ograniczyć się do oceny zarzutów skargi kasacyjnej.

W kontrolowanej sprawie zarzut skargi kasacyjnej oparty został na podstawie z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. – co wprawdzie nie zostało wyraźnie wskazane przez pełnomocnika skarżącego kasacyjnie, jednak wynika ze sformułowanego w niej zarzutu. Skarga kasacyjna została bowiem oparta na zarzucie naruszenia prawa materialnego - art. 13b ust 1 w zw. z art. 13b ust. 6 u.d.p. - poprzez ich błędną wykładnię. Podnosząc zarzut błędnej wykładni określonych przepisów prawa skarżący powinien wskazać, na czym polega błędne rozumienie tych przepisów przez sąd I instancji i jaka, jego zdaniem, powinna być ich prawidłowa wykładnia.

Podkreślić także należy, że nie można skutecznie stawiać zarzutu naruszenia prawa materialnego, polegającego na jego błędnej wykładni, gdy z uzasadnienia takiego zarzutu (materialnoprawnego) wynika, że skarżący w rzeczywistości kwestionuje ustalenia w zakresie stanu faktycznego. "Zwalczanie ustaleń faktycznych nie może nastąpić wyłącznie przez zarzut naruszenia prawa materialnego. Konieczne jest w takiej sytuacji wykazanie, że błędne ustalenia są wynikiem naruszenia przez sąd przepisów prawa procesowego." (por. np. wyroki NSA: z 21 lutego 2024 r., I OSK 74/23 LEX nr 3738711; czy z 7 czerwca 2024 r., I OSK 1313/23 LEX nr 3853814). Jest to konsekwencją faktu, że błędne zastosowanie przepisów materialnoprawnych zasadniczo każdorazowo pozostaje w ścisłym związku z ustaleniami stanu faktycznego sprawy i może być wykazane pod warunkiem wcześniejszego obalenia tych ustaleń czy też szerzej - dowiedzenia ich wadliwości (por. np. wyroki NSA: z 3 listopada 2011 r., I FSK 2071/09; z 24 kwietnia 2020 r.,

I OSK 1046/19; z 1 czerwca 2021 r., III OSK 3442/21).

Zarzucony sądowi I instancji błąd wykładni polega na wadliwym zrekonstruowaniu normy prawnej z przepisu prawa, wyrażający się w mylnym zrozumieniu przez sąd jego treści, a więc wadliwym ustaleniu wpisanego w ten przepis sensu normatywnego. Zarzut wadliwej wykładni art. 13b ust 1 w zw. z art. 13b ust. 6 u.d.p. jest niezasadny bowiem wbrew zarzutom skargi kasacyjnej sąd I instancji nie uznał, że wystarczające jest oznaczenie miejsca płatnego postoju wyłącznie znakiem pionowym. WSA akceptując stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w uchwale z 9 października 2017 r. sygn. II GPS 2/17 prawidłowo wskazał, że dla powstania obowiązku uiszczenia opłaty za postój pojazdu w strefie płatnego oparkowania konieczne jest nie tylko oznaczenie strefy płatnego postoju, ale także wyznaczenie miejsc płatnego postoju, bo tylko postój w wyznaczonym miejscu powoduje konieczność uiszczenia stosownej opłaty. Powyższe nie oznacza jednak, że miejsce wyznaczone ma być oznaczone namalowanymi liniami zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach. Zgodnie z pkt. 5.2.4 załącznika nr 2 do tego rozporządzenia znak poziomy P-18 (stosowne linie namalowane na nawierzchni) stosuje się w celu wyznaczenia miejsc postoju na części jezdni i chodnika oraz na wydzielonych parkingach bez ustalonych konstrukcyjnie stanowisk. Tak więc a contrario takie oznakowanie jest zbędne, gdy stanowisko postojowe jest wyznaczone konstrukcyjne. Ze stanu faktycznego kontrolowanej sprawy przyjętego za podstawę orzekania przez sąd I instancji wynika, że skarżący zaparkował swój samochód w miejscu oznaczonym znakiem pionowym D-18 ustawionym przy wlocie do ulicy, w zatoce postojowej, która została wydzielona konstrukcyjnie z jezdni czerwoną kostką brukową, a poszczególne miejsca postojowe zostały wytyczone pasami z szarej kostki brukowej. A zatem skarżący zaparkował swój pojazd na stanowisku wydzielonym konstrukcyjnie.

Analiza zarzutu ocenianej skargi kasacyjnej i jej uzasadnienia wskazuje, że jej autor w istocie kwestionuje prawidłowość powyższych ustaleń faktycznych, na których oparły się organy, odmawiając uwzględnienia zarzutu skarżącego. Tych zaś, jak to zostało wskazane na wstępie, zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowiskiem, nie można kwestionować poprzez zarzuty oparte na podstawie z art. 174 pkt 1 p.p.s.a., tj. na twierdzeniach odnośnie naruszenia prawa materialnego. W kontrolowanej sprawie skarga kasacyjna nie zawiera żadnych zarzutów naruszenia przepisów postępowania odwołujących się do stanu faktycznego sprawy. Tym samym stan faktyczny w niniejszej sprawie nie został zakwestionowany, nie podjęto nawet próby jego podważenia, co oznacza, że okoliczności faktyczne sprawy kształtują się w sposób ustalony przez organy, które następnie został skontrolowany i przyjęty przez sąd I instancji.

W tej sytuacji należało uznać, że prawidłowo organy i sąd I instancji przyjęły, że samochód skarżącego parkował na właściwie oznaczonym miejscu w strefie płatnego postoju. Tym samym nie doszło do zarzucanego w skardze kasacyjnej naruszenia art. 13b ust. 1 w zw. z art. 13b ust. 6 ustawy z dnia 21 marca 1985 r.,

o drogach publicznych przez błędną wykładnię.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.