Zarzuty naruszenia przepisów postępowania dotyczyły po pierwsze art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez oddalenie wniosków dowodowych z dokumentów rejestracji w obcych rejestrach publicznych i prywatnych podmiotu "P. [...]" oraz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, pliku z systemu E. U. [...] S. [...] – Amerykańskiej Komisji Papierów Wartościowych i Giełd potwierdzającego raporty składane przez państwowe instytucje zagranicznym osobom prawnym dotyczące istotnych kwestii funkcjonowania państwa.
Po drugie skarżąca zarzuciła naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na niewyjaśnieniu podstawy prawnej rozstrzygnięcia, to jest brak wskazania przyczyn, dla których Sąd pierwszej instancji ustalił, że przepisy deklaracji ONZ o Prawach Ludności Rdzennej nie mają w niniejszej sprawie zastosowania.
Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku i uwzględnienie zarzutów skarżącej zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym oraz o zwrócenie się do Trybunału Konstytucyjnego o rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego i zbadanie niezgodności przepisów art. 6 ust. 1 pkt 5 i art. 12 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych z art. 67 Konstytucji, art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych z art. 68 ust. 1 i 2 Konstytucji, ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna okazała się nieuzasadniona, dlatego że zaskarżony wyrok odpowiada prawu.
Istotnie, rodzimy system ubezpieczeń społecznych opiera się na zasadzie przymusu, mającego – jak akcentuje się w literaturze – znaczenie zwłaszcza w zakresie ubezpieczeń emerytalno-rentowych. Wskazuje się, że przymus ten stanowi nieodłączną cechę reguły repartycyjnej i konieczności obsługi zobowiązań wynikających z długu emerytalnego, pozbawionego rezerw zabezpieczających przyszłe świadczenia (zob. np. R. Pacud, Rola przymusu w ubezpieczeniach społecznych, Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka, 2017/3, s. 13). Nie ma zatem racji skarżąca upatrując w przymusie ubezpieczenia społecznego naruszenia przepisów ustawy zasadniczej. Wbrew tezom skargi kasacyjnej, z unormowań rangi konstytucyjnej nie wynika gwarancja dobrowolności w tym zakresie. Przeciwnie, z zasady solidaryzmu społecznego, opisanej w art. 20 Konstytucji oraz jej Preambule wywodzi się obowiązki ciążące na pracodawcach, pracownikach i przedsiębiorcach uiszczania składek nie tylko na poczet przyszłych świadczeń im przysługujących, ale także w celu zebrania funduszy w celu funkcjonowania systemu. W ten sposób pokrywane są świadczenia, należne w świetle art. 67 ust. 1 i art. 68 ust. 2 Konstytucji także tym, którzy funkcjonując samodzielnie, bez organizacji państwa uzyskać by ich nie mogli (zob. M. Florczak-Wątor [w:] P. Tuleja red., Konstytucja RP. Komentarz, LEX/el, komentarz do art. 67, teza 2 i 68, teza 4). Fundusze należące do tego systemu nie pochodzą przecież z niewyczerpanych źródeł, ale z konkretnych wpłat obywateli. Majątek systemu nie jest zatem zasilany z jakichś ukrytych zasobów, lecz w transparentny sposób – ze składek osób ubezpieczonych. Wyrazem tej koncepcji jest to, że relacje jednostka – system ubezpieczeń społecznych nie są nawiązywane na podstawie oświadczenia woli, ale z mocy prawa, o czym przesądza art. 6 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Składane przez obowiązany do tego podmiot deklaracje i uiszczane składki stanowią konsekwencję tej konstrukcji prawnej. Obowiązki te nie podlegają modyfikacjom ani zniesieniu w drodze oświadczenia woli zobowiązanego.
Poza tym wyjaśnić należy, że instytucja wad oświadczenia woli dotyczy stosunków regulowanych przepisami prawa prywatnego, nie zaś stosunków prawnych powstających w sferze prawa publicznego z mocy prawa. Oświadczenie o uchyleniu się od skutków oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu bądź groźby, o których mowa w art. 88 § 1 k.c. nie może zatem wywołać skutków prawnych niweczących więzi prawne ukształtowane przez przepisy prawa publicznego. Złożenie tego rodzaju oświadczenia nie może w szczególności doprowadzić do podważenia obowiązku publicznoprawnego, wykreowanego z mocy samego prawa. Nie mogą takiego skutku wywołać również uwagi skarżącej kierowane pod adresem rodzimego systemu ubezpieczeń społecznych. Podnoszone przez skarżącą mankamenty obowiązującej regulacji w tym zakresie nie skutkują wyłączeniem skarżącej z tego systemu.
Nie można się zgodzić także z tezą o naruszeniu prawa do prywatności, o którym mowa w art. 47 Konstytucji, dlatego że obowiązek uczestniczenia w systemie ubezpieczeń społecznych realizowany jest z zachowaniem wszelkich tajemnic prawnie chronionych i poszanowaniem godności ludzkiej. Podobna uwaga dotyczy zarzutu naruszenia art. 51 ust. 2 Konstytucji. Skarżąca nie wskazała, poza ogólną krytyką systemu, na czym miałoby polegać naruszenie granic prawa do gromadzenia jej danych osobowych.
Sumując – zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego są nieuzasadnione.
Ostatnia grupa zarzutów dotyczy przepisów postępowania. Jednakże skarżąca nie koncentruje się na unormowaniach postępowania egzekucyjnego w administracji. Nie kwestionuje zatem skarżąca prawidłowości czynności organów, lecz skupia się na innych kwestiach, dotyczących najogólniej podmiotowości organu oraz jego rejestracji w obcych bazach danych. Te same twierdzenia dotyczą podmiotu "P. [...]".
Zarzuty te są nieuzasadnione, dlatego że pozostają poza istotą sprawy. Skarżąca formułuje pewne twierdzenia, które – jak można zakładać – podważać mają wiarygodność organu i systemu ubezpieczeń społecznych, a pośrednio państwa. Nie tylko jednak pozostają one gołosłowne, ale brakuje tym tezom związku z istotą sprawy. Skarżąca nie wykazała bowiem tego, w jaki sposób podniesione okoliczności (o ile okazałyby się prawdziwe) miałyby rzutować na wynik prowadzonego przez organ postępowania, a następnie – na rezultat sądowej kontroli przeprowadzonej przez Sąd pierwszej instancji. Zasadność oddalenia wniosków dowodowych skarżącej nie wzbudza wątpliwości. Dowód z dokumentu, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a. musi mieć bowiem nie tylko charakter uzupełniający, ale także istotny dla rozpoznania sprawy. Ta ostatnia przesłanka nie została spełniona.
Sąd pierwszej instancji należycie wyjaśnił motywy zaskarżonego wyroku. W szczególności zaprezentował podstawę prawną podjętego rozstrzygnięcia. deklaracja ONZ o Prawach Ludności Rdzennej, na którą powołuje się skarżąca stanowi dokument organizacji międzynarodowej dotyczący praw człowieka i ich respektowania wobec wszystkich ludzi na świecie. Kwestia wykonania przez skarżącą obowiązków z tytułu składek ubezpieczeniowych skarżącej nie jest regulowana przez ten akt. Skarżąca nie powołała się zresztą na żadne z postanowień wspomnianej deklaracji w ramach podstaw kasacyjnych.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.