- art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 3 § 1 i § 2 pkt 4a w zw. z art. 134 § 1 w zw. z art. 57a w zw. z art. 141 § 4 oraz w zw. z art. 153 p.p.s.a. polegające na dokonaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu nieprawidłowej kontroli zaskarżonej interpretacji indywidualnej organu prowadzącej w rezultacie do błędnego rozstrzygnięcia sprawy - uwzględnienia skargi Spółki i uchylenia zaskarżonej interpretacji, poprzez sporządzenie wadliwego uzasadnienia wyroku, które nie odpowiada wymogom formalnym określonym w przepisie art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. w zakresie należytego wskazania i wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia;
- art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 120 i art. 121 § 1 w zw. z art. 14h O.p. polegające na uwzględnieniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu skargi Spółki i uchyleniu zaskarżonej interpretacji indywidualnej wskutek błędnego uznania przez Sąd, że w wydanej interpretacji organ naruszył zasadę legalizmu oraz zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych;
przy czym uchybienia, jakich dopuścił się Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylając interpretację indywidualną doprowadziły do naruszenia przepisów postępowania i miały istotny wpływ na wynik sprawy - gdyby bowiem Sąd nie naruszył przepisów postępowania mogłoby zapaść rozstrzygnięcie korzystne dla organu podatkowego, czyli oddalające skargę strony Spółki na podstawie art. 151 p.p.s.a.;
2) na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
- art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. poprzez błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwą ocenę co do możliwości zastosowania polegającą na przyjęciu przez Sąd, że wydatki poniesione przez Spółkę w związku z zawartą ugodą mogą być kosztami uzyskania przychodu poniesionymi w celu osiągnięcia przychodów ze źródła przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, podczas gdy prawidłowa wykładnia wskazanego przepisu powinna prowadzić do wniosku, że opisanych we wniosku wydatków nie można uwzględnić w kosztach podatkowych, gdyż nie są to wydatki poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów;
- art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że przepis ten znajdzie zastosowanie na gruncie okoliczności faktycznych niniejszej sprawy z uwagi na spełnienie określonych w nim przesłanek, co oznaczało, że wydatki poniesione w związku z zawartą ugodą należy zakwalifikować jako koszty uzyskania przychodów, w sytuacji gdy zdaniem organu przepis ten nie miał zastosowania, bowiem przedmiotowe wydatki nie podlegały w świetle powołanego przepisu zaliczeniu do kosztów podatkowych.
Opierając się na powyższych zarzutach Organ wniósł o uchylenie w całości, na zasadzie art. 188 p.p.s.a. zaskarżonego orzeczenia, rozpoznanie skargi skarżącej i jej oddalenie lub ewentualnie, jeżeli Naczelny Sąd Administracyjny uzna, że istota sprawy nie jest dostatecznie wyjaśniona, uchylenie w całości na zasadzie art. 185 § 1 p.p.s.a., zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
4.1. Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie.
4.2. W skardze kasacyjnej sformułowano zarówno zarzuty naruszenia przepisów postępowania jak i prawa materialnego. Co do zasady w takiej sytuacji w pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutów procesowych. Skarżący Organ w tym zakresie podnosił, że Sąd pierwszej instancji niezasadnie uznał, że w zaskarżonej interpretacji doszło do naruszenia art. 120 i art. 121 § 1 O.p., w sytuacji gdy nie stwierdzono naruszenia art. 14c § 2 O.p. Spółka podważając w skardze poprawność wydanej interpretacji podatkowej zarzucała bowiem przede wszystkim naruszenie art. 14c § 2 O.p., które jedynie pozostawało w związku z art. 120 i art. 121 § 1 O.p. Sąd pierwszej instancji zdaniem Organu postąpił nieprawidłowo uznając, że nie doszło do naruszenia przepisu, na którym oparto zarzut, zaś jako uzasadnione uznano naruszenie przepisów pozostających z nim w związku. Ponadto Organ podnosił, że w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia w ogóle nie wyjaśniono podstaw dla przyjęcia takiego rozwiązania, co nie pozwala na jednoznaczne ustalenie, jakimi motywami kierował się Sąd opierając swoje rozstrzygnięcie na wskazanych przepisach. Naczelny Sąd Administracyjny przyznał rację zarzutom podnoszonym przez organ w skardze kasacyjnej. Na wstępie rozważań dotyczących podstawy prawnej zaskarżonego rozstrzygnięcia należało zauważyć, że Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał za nieuzasadniony zarzut naruszenia art. 14c § 2 O.p., co zostało wskazane wyraźnie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Za trafny uznał natomiast zarzut naruszenia art. 120 i art. 121 § 1 O.p. W istocie przywoływane przepisy służyły do sformułowania jednego zarzutu w skardze i w ramach tego zarzutu przywołane przepisy pozostawały w ścisłym związku. Całościowo zarzut obejmował zatem wszystkie te przepisy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Wojewódzki Sąd Administracyjny bezpodstawnie w swoim uzasadnieniu uczynił podstawą rozstrzygnięcia art. 120 i art. 121 § 1 O.p. Sąd meriti w ogóle nie powiązał stwierdzonego naruszenia przepisów procedury podatkowej z naruszenia 14c § 2 O.p. Stwierdzając brak naruszenia art. 14c § 2 O.p. Sąd nie mógł powoływać się na naruszenie art. 120 i art. 121 § 1 O.p., które pozostawały w ścisłym związku z uprzednio przywołanym przepisem. W istocie Sąd pierwszej instancji stwierdził naruszenia art. 120 i art. 121 § 1 O.p. w powiązaniu ze stwierdzonym naruszeniem prawa materialnego, czego nie podnosiła strona skarżącą. Stanowiło to naruszenie zakresu kontroli sprawowanej przez sąd administracyjny. Zgodnie z art. 57a p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. – sąd administracyjny jest zobligowany do rozstrzygnięcia danej sprawy w jej granicach, będąc związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Potwierdza to również orzecznictwo, w ramach którego stwierdzono m. in. że "Wojewódzki sąd administracyjny nie może, przy podejmowaniu rozstrzygnięcia w sprawach skarg na indywidualne interpretacje, uwzględnić naruszeń prawo innych niż wskazane w tejże skardze, nawet jeżeli takie naruszenia dostrzeże" (zob. np. wyrok NSA z dnia 5 grudnia 2018 r., sygn. akt II FSK 3424/16, publ. CBOSA). W niniejszym przypadku Sąd a quo rozpatrując sprawę był więc związany zarzutami skargi. Jeżeli zatem Sąd z innych przyczyn uznał, że doszło do naruszenia art. 120 i art. 121 § 1 O.p. niż w we wskazanym przez Spółkę zarzucie, to oznacza to, że Sąd ten w swojej argumentacji w istocie odnosił się do zarzutów, które nie zostały sformułowane w skardze. Sąd wykroczył w takim przypadku poza dozwolony przepisami zakres kontroli prawidłowości interpretacji podatkowej. Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny nie jest w stanie jednoznacznie stwierdzić, z jakiej przyczyny Sąd pierwszej instancji stwierdził naruszenie zasad legalizmu i zaufania do organów podatkowych, gdyż nie zostało to wyjaśnione w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Sąd pierwszej instancji w swoim uzasadnieniu w sposób szczegółowy nie wskazał na czym naruszenie art. 120 i art. 121 § 1 O.p. miałoby polegać. W tym zakresie poprzestał jedynie na ogólnikowych twierdzeniach, które w żaden sposób nie pozwalają na sprecyzowanie jak organ miałby naruszyć zasady legalizmu i prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie. W związku z tym zarzuty organu odnoszące się zarówno do nieprawidłowego sporządzenia uzasadnienia, jak również niewłaściwego wskazania podstawy prawnej rozstrzygnięcia należało uznać za zasadne. Organ trafnie wskazał, że w niniejszym przypadku wystąpiło naruszeniem przepisów postępowania.
4.3. W dalszej kolejności zaznaczenia wymagało, że zaskarżone orzeczenie zostało wydane również z naruszeniem przepisów prawa materialnego. Na wstępie rozważań w tym zakresie wskazać należy, że zgodnie z art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p., kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Zatem za koszty uzyskania przychodu należy, zgodnie z utrwalonymi już poglądami judykatury (por. wyrok NSA z dnia 10 czerwca 2009 r., sygn. akt II FSK 234/08, publ. CBOSA; uchwała NSA z dnia 24 stycznia 2011 r., sygn. akt II FPS 6/10, publ. ONSAiWSA 2011, z. 3, poz. 46; uchwała NSA z dnia 25 czerwca 2012 r., sygn. akt II FPS 2/12, publ. ONSAiWSA 2012 z. 5, poz. 77), uważać takie wydatki, których poniesienie przez podatnika było spowodowane racjonalnym dążeniem i obiektywną możliwością osiągnięcia przychodu (lub zachowania albo zabezpieczenia tego źródła) i które nie zostały wymienione w art. 16 ust. 1 u.p.d.o.p. Nie każdy wydatek poniesiony przez podatnika, nawet będący kosztem w sensie bilansowym i jednocześnie niewymieniony w art. 16 ust. 1, będzie kosztem uzyskania przychodu (por. A. Gomułowicz [w:] A. Gomułowicz, J. Małecki: Podatki i prawo podatkowe, Warszawa 2002, s. 126; B. Dauter [w:] Podatek dochodowy od osób prawnych. Komentarz, praca zbiorowa, Wrocław 2003, s. 259). Użycie w art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. zwrotu "w celu" oznacza, że nie zawsze wydatek przynieść musi skutek w postaci osiągnięcia przychodu, zachowania lub zabezpieczenia jego źródła. Podatnik podatku dochodowego od osób prawnych ma możliwość odliczenia od przychodów wszelkich wydatków pod warunkiem jednak, że będą one związane z opodatkowaną działalnością. Ponadto należy pamiętać, że przy ustalaniu kosztów uzyskania przychodów każdy wydatek - poza wyraźnie wskazanymi w ustawie - wymaga indywidualnej oceny pod kątem bezpośredniego lub pośredniego związku z przychodem i racjonalnością działania dla osiągnięcia tego przychodu. Sytuacje, w których związek przyczynowy nie jest jednoznaczny, należy rozwiązywać według zasad racjonalnego rozumowania, odrębnie w odniesieniu do każdego przypadku. Przyjęta (zarówno w piśmiennictwie, jak i judykaturze) wykładnia omawianego przepisu pozwala na stwierdzenie, że warunkiem uznania danego wydatku za koszt uznania przychodu jest łączne spełnienie następujących warunków: 1) faktycznego (rzeczywistego) poniesienia wydatku przez podatnika; 2) istnienia związku z prowadzoną przez podatnika działalnością; 3) poniesienie go w celu uzyskania przychodu, jego zwiększenia bądź zachowania źródła przychodu. Nie każdy wobec tego wydatek, nawet związany z prowadzoną działalnością gospodarczą jest kosztem podatkowym, zmniejszającym podstawę opodatkowania, ale tylko taki, który realizuje cel wskazany w art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. Cel ten musi być widoczny, a ponoszone koszty winny go realizować, bądź co na najmniej zakładać realnie możliwość jego osiągnięcia (por. pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 13 października 2009 r., sygn. akt II FSK 514/09, publ. CBOSA).
4.4. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należało w pierwszej kolejności zauważyć, że Spółka w ramach zawartej ugody zgodziła się zapłacić ustaloną kwotę w zamian za cofnięcie powództwa i zaniechanie dochodzenia dalszych roszczeń przez syndyka masy upadłości Y. S.A. Na tym tle zarysował się spór o to czy wydatek ten można zakwalifikować jako koszt uzyskania przychodu. Jak trafnie zauważył Sąd pierwszej instancji do spełnienia dwóch pierwszych przesłanek z art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. doszło bezsprzecznie. Wskazane wydatki zostały bowiem zrealizowane. Żadnych wątpliwości nie nasuwała także kwestia poniesienia tych kosztów w związku z działalnością gospodarczą. Naczelny Sąd Administracyjny nie zgodził się natomiast z oceną dokonaną przez Sąd meriti w zakresie ziszczenia się przesłanki w postaci poniesienia kosztu w celu uzyskania przychodu, jego zwiększenia bądź zabezpieczenia źródła takiego przychodu. W pierwszej kolejności należało w tym względzie zauważyć, że bez wątpienia poniesienie wydatku wskazanego w ugodzie sądowej z całą pewnością nie służyło uzyskaniu przychodu. W wyniku wykonania ugody Spółka wypłaciła na rzecz powoda znaczne środki pieniężne, które sięgały ponad 70% dochodzonego roszczenia i pokryła koszty procesu. W zamian otrzymała zapewnienie o zaprzestaniu dalszego dochodzenia roszczeń. Już pobieżna analiza wskazuje zatem, że Spółka w wyniku zawartej ugody nie uzyskała żadnych środków finansowych, żadnego przychodu. Nie sposób zgodzić się również, aby w wyniku zawarcia ugody doszło do zapewnienia Spółce przychodów w dalszej perspektywie czasowej na skutek długofalowych skutków zawarcia ugody sądowej. Niezaprzeczalnym zatem było, że na skutek poniesienia wydatków wynikających z postanowień ugody nie było możliwe uzyskanie jakiegokolwiek przychodu lub jego zwiększenie w jakimkolwiek stopniu. Główną przyczyną sporu w niniejszej sprawie pozostawała zatem kwestia możliwości zakwalifikowania poniesionych przez Spółkę kosztów jako służących zabezpieczeniu źródła dochodu. W zakresie tym Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że posługując się racjonalną analizą ekonomiczną należałoby uznać, iż poniesione wydatki uchroniły Wnioskodawcę przed dalszymi znacznie wyższymi stratami, co pozwoliło na dalsze efektywne kontynuowanie prowadzenia działalności gospodarczej, co w konsekwencji prowadziło do uzyskiwania przychodów. Tego rodzaju argumentacji nie podziela Naczelny Sąd Administracyjny. Zauważyć bowiem należy, że analizowane działanie byłoby racjonalne i ekonomicznie uzasadnione jedynie przy założeniu, że na skutek wytoczonego powództwa zostanie zobowiązany do zapłaty całkowitej kwoty, którą obejmowało roszczenie powoda. Należałoby z tego zatem wysnuć konkluzję, że racjonalnie uzasadniony był wydatek poczyniony przez Wnioskodawcę jedynie przy przyjęciu, że w dalszym toku postępowania cywilnego okazałoby się, iż powództwo jest co do zasady słuszne. W przeciwnym wypadku poniesiony koszt nie miałby odpowiedniego uzasadnienia. Jeżeli wytoczone powództwo byłoby niezasadne, wydatek poczyniony przez Wnioskodawcę byłby niecelowy, gdyż przy korzystnym dla niego wyniku postępowania nie musiałby uiszczać na rzecz powoda żadnej kwoty. Nie sposób również uznać za uzasadnioną hipotezy, że pomimo niezasadności powództwa Skarżąca zostałaby zobowiązana do zapłaty dochodzonej w postępowaniu kwoty na skutek błędu Sądu lub z innych przyczyn. Z ekonomicznego punktu widzenia uzasadnionym było zapłacenie kwoty wynikającej z ugody tylko w przypadku, gdy uwzględnienie powództwa w całości lub w znacznej części stanowiłoby realne i w dużej mierze prawdopodobne naruszenie interesów finansowych przedsiębiorstwa. Przy przyjęciu bowiem innych możliwości Spółka nie miałby żadnych podstaw do uznania, że tego rodzaju wydatek jest potrzebny dla zapewnienia dalszego poprawnego prowadzenia działalności gospodarczej. Innymi słowy wydatek ten byłby uzasadniony jedynie w przypadku przyjęcia założenia, że w jego wyniku Spółka uzyskała "oszczędności" w kwocie 896.051,84 euro. W sytuacji jednak Spółka poprzez wynik podejmowanych działań w istocie przyznaje, że doszło z jej strony do naruszenia praw innego podmiotu lub uzyskania w ten sposób nienależnej kwoty. Tym samym nie może następnie podnosić, że koszty poniesione w związku z takimi działaniami są kosztami uzyskania przychodu. W swojej istocie bowiem koszty te nie służą ochronie źródła przychodu, ale uniknięciu ryzyka lub odpowiedzialności za nieprawidłowe działania dokonane wcześniej, a które związane były z nieuzasadnionym uruchomieniem środków w postaci gwarancji ubezpieczeniowej. Uznanie tego rodzaju wydatków za koszty uzyskania przychodu prowadziłoby do absurdalnych rezultatów, polegających na swoistym premiowaniu podatników naruszających własność innych podmiotów. Przeczy to jednocześnie racjonalności i ekonomicznemu uzasadnieniu działań Spółki. Działając bowiem racjonalnie nie doprowadziłby do sytuacji, w której jest zobowiązany do zwrotu innemu podmiotowi pobranych wcześniej nienależnie środków finansowych. Należy w tym miejscu zaznaczyć, że od przedsiębiorców jako podmiotów profesjonalnie zajmujących się działalnością gospodarczą wymaga się posiadania odpowiedniej wiedzy i kwalifikacji w zakresie dziedziny, w której prowadzą działalność gospodarczą. To na przedsiębiorcy ciąży odpowiedzialność za podejmowane działania gospodarcze i ich skutki. Racjonalnie działający przedsiębiorca przed powzięciem działań powinien zatem przeprowadzić analizę ewentualnych skutków swoich poczynań i dokonać oceny opłacalności pod względem gospodarczym podejmowanych działań. W niniejszym przypadku Spółka, jeśli pobierałby środki nieprzysługujące jej na żadnej podstawie, powinna liczyć się z koniecznością ich zwrotu i znacznym ryzykiem poniesienia strat w tym zakresie. Ryzyko nieprawidłowości takich działań obciąża przedsiębiorcę i nie może zostać uznane za koszt podatkowy. Przeciwna konstatacja prowadziłaby bowiem do absurdalnych skutków w postaci korzystniejszych warunków opodatkowania dla podatników, którzy naruszają interesy innych podmiotów. Naczelny Sąd Administracyjny nie zgodził się zatem z oceną Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, według którego działania podejmowane przez Wnioskodawcę były racjonalne i uzasadnione ekonomicznie w rozumieniu art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. Uzasadnionym z punktu widzenia ekonomii działaniem byłoby bowiem wcześniejsze przeprowadzenie analizy prawnej zaistniałej sytuacji i uniknięcie pobrania środków, co do których istniała uzasadniona obawa, że będzie je trzeba następnie zwrócić ponosząc straty.
4.5. Co więcej, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest możliwe przekształcenie raz uzyskanego i rozliczonego już przychodu (nawet nieprawidłowo), w koszt jego uzyskania. Nie może zmienić tego także to, że podatkowoprawny stan faktyczny związany z uzyskaniem i rozliczeniem określonego przychodu został już zamknięty i rozliczony w obrębie roku podatkowego. Przy kwalifikowaniu wydatków do kosztów uzyskania przychodów należy wziąć pod uwagę przeznaczenie wydatku, a więc jego celowość, racjonalność, oraz przyczynienie się do osiągnięcia przychodów lub zabezpieczenia ich źródeł. Z treści art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. wynika zatem, że z uwagi na źródło środków pieniężnych koszty wynikające z ugody nie mogą mieć związku z przychodami ani bieżącego roku podatkowego, ani lat kolejnych. Poniesione przez Spółkę koszty dotyczą już zrealizowanego w przeszłości przychodu, a w istocie stanowią jego częściowy zwrot jako świadczenia nienależnego na gruncie prawa cywilnego. Przychód, a w konsekwencji także uzyskany w przeszłości dochód lub strata, były następstwem poniesionych wcześniej kosztów. Natomiast zwrot otrzymanych wcześniej środków jest nowym zdarzeniem, lecz odnoszącym się wyłącznie do przeszłości, a nie do teraźniejszości lub przyszłości. Zwrot uzyskanych środków nie może służyć, z uwagi na następstwo zdarzeń w wyniku których powstał już dochód albo strata, osiągnięciu przychodu lub zachowaniu albo zabezpieczeniu źródła przychodów w roku podatkowym, w którym dochodzi do zwrotu. Tym samym zwrot ten nie może mieć żadnego związku z przychodami roku, w którym jest dokonywany.
4.6. Nie można także przyjąć, aby konieczność oddania należności na rzecz innego podmiotu przeistoczyła się w koszt poniesiony w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów. Oceniając bowiem możliwość zaliczenia takich "wydatków" do kosztów uzyskania przychodów należy ustalić, czy wydatki, o których mowa we wniosku o udzielenie interpretacji są związane z uzyskaniem przychodów bądź zachowaniem lub zabezpieczeniem źródła przychodów. W analizowanym przypadku, jak już wskazano powyżej, nie można przyjąć, aby służyły one celowi wskazanemu w art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. Nie można uznać, iż wystarczającą przyczyną do zaliczenia ich do kosztów uzyskania przychodów jest ogólnie sformułowana teza o możliwości uznania za źródło przychodu stanu faktycznego powstałego na skutek zawartej ugody. Aby dany wydatek nakierowany był na zachowanie albo zabezpieczenie źródła przychodów niezbędne jest założenie gospodarcze w zakresie celu danego wydatku, którym zawsze jest uzyskanie w przyszłości przychodu z określonego źródła, czyli jego działanie o charakterze prospekcyjnym. Koszt poniesiony w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, w rozumieniu art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p., musi zatem zakładać chociażby potencjalną możliwość uzyskania określonego przysporzenia na skutek poniesienia kosztu. Jest to jeden z elementów rachunku podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych, który pozwala odróżnić działalność gospodarczą podatnika od innych form gospodarowania i zarządzania mieniem, czy posiadanymi aktywami. Koszt wobec tego, o którym stanowi art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p., poniesiony w ramach działalności gospodarczej, nie może być nakierowany na rozliczenie już wcześniej uzyskanego przychodu, gdyż nie służy jego zachowaniu lub zabezpieczeniu. Istotne jest istnienie związku przyczynowego, który wyraża się we wpływie (bezpośrednim lub pośrednim) ponoszonego kosztu na powstanie lub zwiększenie osiąganego przychodu lub we wpływie na zachowanie albo zabezpieczenie jego źródła. W tym więc kontekście istotne jest, aby ocena zachowania podatnika, kwalifikującego określony wydatek jako koszt podatkowy, dokonywana była również z perspektywy związku tego wydatku z prowadzoną działalnością gospodarczą oraz wiedzy o związkach przyczynowych zachodzących pomiędzy poszczególnymi zdarzeniami. Chodzi o racjonalne rozstrzygnięcie w tym zakresie, czy dany wydatek (koszt) może obiektywnie przyczynić się do realizacji pożądanego celu (osiągnięcia przychodu lub zachowania albo zabezpieczenia jego źródła). Nie można wobec tego przyjąć, aby celem zwrotu uzyskanych przychodów z przeszłości było zachowanie albo zabezpieczenie źródła przychodów, poprzez osiągniecie w przyszłości przez Spółkę jak najlepszego rezultatu ekonomicznego. Mając na uwadze powyżej opisane rozważania nie sposób było przyjąć, że wydatek poniesiony przez Spółkę na skutek zawartej ugody sądowej można było uznać za koszt uzyskania przychodu.
4.7. Uznając, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 p.p.s.a., uchylił w całości zaskarżony wyrok i rozpoznając skargę oddalił ją na podstawie art. 151 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego, na które składały się wpis od skargi kasacyjnej i wynagrodzenie pełnomocnika za jej sporządzenie, orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. i w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) i pkt 2 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804 ze zm.).