Wyrok NSA z dnia 06 sierpnia 2025, sygn. II GSK 482/25

Ze skargi kasacyjnej wynika, że spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując legalność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie w przedmiocie interpretacji indywidualnej w sprawie stosowania przepisów ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz ustawy o opłacie skarbowej stwierdził, że decyzja ta nie jest niezgodna z prawem, albowiem w pkt 4 tej decyzji organ administracji zasadnie ocenił, że stanowisko strony nie jest prawidłowe. Zdaniem Sądu I instancji, odpowiedź organu administracji na sporne w sprawie pytanie zawarte we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej – a mianowicie, "czy dokonując zawiadomienia o nabyciu albo zbyciu więcej niż pojazdu, które to zawiadomienie jest objęte jednym pismem, kierujący zawiadomienie ma obowiązek złożyć tyle dokumentów pełnomocnictw ile pojazdów zawartych jest w zawiadomieniu oraz uiścić opłatę skarbową od każdego takiego pełnomocnictw stanowiącego załącznik do tego zawiadomienia, umocowującą 1 (jedną i tą samą) osobę do działania w imieniu mocodawcy. A zatem, czy organ ma prawo żądać multiplikowania pełnomocnictw oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa od zawiadomienia o zbyciu albo nabyciu pojazdu, zawierającego więcej niż jeden pojazd, stosownie do liczny pojazdów objętych jednym zawiadomieniem?" – nie jest niezgodna z obowiązującymi przepisami prawa, albowiem – jak podkreślił – obowiązek zawiadomienia o zbyciu lub nabyciu pojazdu odnosi się do danego konkretnego pojazdu, co w odniesieniu do zbiorczego zawiadomienia oceny tej nie zmienia, albowiem zawiera ono szereg powiadomień o zbyciu lub nabyciu poszczególnych pojazdów, a w tym kontekście, że opłacie skarbowej podlega nie sama czynność prawna udzielenia pełnomocnictwa, lecz złożenie pełnomocnictwa lub jego odpisu do konkretnej sprawy.

Zarzuty skargi kasacyjnej wyznaczające, zgodnie z zasadą dyspozycyjności, granice kontroli zgodności z prawem zaskarżonego wyroku nie uzasadniają twierdzenia, że rezultat tej kontroli powinien wyrazić się w krytycznej ocenie tego wyroku, której konsekwencją powinno być jego uchylenie.

Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej – których komplementarny charakter uzasadnia, aby rozpoznać je łącznie – tytułem koniecznych uwag wprowadzających wymaga przede wszystkim przypomnienia – albowiem nie jest to bez znaczenia dla oceny ich zasadności – że zgodnie z art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym właściciel pojazdu zarejestrowanego jest obowiązany zawiadomić w terminie nieprzekraczającym 30 dni starostę o nabyciu lub zbyciu pojazdu, a ponadto, że obowiązek, którym jest w nim mowa jest obowiązkiem sankcjonowanym, co wynika z art. 140mb pkt 2 wymienionej ustawy, który stanowi, że kto będąc właścicielem pojazdu zarejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wbrew przepisowi art. 78 ust. 2 pkt 1 nie zawiadamia starosty o nabyciu lub zbyciu pojazdu, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 do 1000 zł.

Z przywołanej regulacji prawnej wynika, że ustawodawca aż nadto jasno i wyraźnie wskazał adresata obowiązku, o którym jest w niej mowa, termin wykonania tego obowiązku, a ponadto nie mniej jasno i jednoznacznie określił – co istotne z punktu widzenie istoty sporej w sprawie kwestii i zarazem odpowiedzi na zarzut z pkt 3 petitum skargi kasacyjnej, a mianowicie, na zarzut błędnej wykładni art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym – treść tego obowiązku wskazując w tej mierze, że jego treścią jest zawiadomienie o nabyciu lub zbyciu konkretnego pojazdu, a mianowicie – co wprost wynika z przywołanego przepisu prawa – pojazdu (już) zarejestrowanego, a co za tym idzie pojazdu, który posiada indywidualizujący go numer rejestracyjny. Za uzasadniony należałoby więc uznać wniosek, że tym samym, tak jak został zindywidualizowany adresat omawianego obowiązku – właściciel pojazdu – tak również została zindywidualizowana jego treść, a więc innymi słowy jego przedmiot, który odnosi się do konkretnego pojazdu, a mianowicie pojazdu już zarejestrowanego, co wobec funkcji oraz celu ustanowienia przywołanej regulacji prawnej (zob. art. 1 pkt 2 przywołanej ustawy) nie pozostaje bez wpływu na wniosek, że ustawodawca nie bez uzasadnionych podstaw operuje na jej gruncie liczbą pojedynczą.

Powyższe – jak w pełni zasadnie należałoby przyjąć – nie jest bez znaczenia dla wniosku, że siłą rzeczy nie mniej zindywidualizowane – trywialnie rzecz ujmując – są również działania organu administracji publicznej podejmowane w odpowiedzi na wykonanie obowiązku, o którym jest mowa w art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, a mianowicie w odpowiedzi na zawiadomienie o nabyciu lub zbyciu zarejestrowanego pojazdu. Odnoszą się one bowiem do wskazanego w wymienionym zawiadomieniu konkretnego pojazdu, a mianowicie pojazdu już zarejestrowanego – i następnie nabywanego lub zbywanego – co znajduje swoje potwierdzenie również w treści § 10 i § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 sierpnia 2022 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach. Jest to oczywiste, gdy w tym też kontekście podkreślić, że adresowany do właściciela pojazdu (a więc podmiotu administrowanego) obowiązek zawiadomienia o jego nabyciu lub zbyciu jest skorelowany z pozostającym z nim w funkcjonalnym związku obowiązkiem o uprzednim w relacji do niego charakterze, a mianowicie z obowiązkiem rejestracji pojazdu. Nie ma przy tym znaczenia, że skorelowana z zawiadomieniem o nabyciu lub zbyciu pojazdu oraz z wnioskiem o rejestrację pojazdu aktywność organu administracji stanowiąca jego reakcję na złożenie przez właściciela pojazdu zawiadomienia o nabyciu lub zbyciu pojazdu, czy też wniosku o rejestrację pojazdu realizuje w różnych prawnych formach działania. Istotna jest bowiem następująca po sobie sekwencja tychże działań, do których podjęcia we właściwym formach działania organ administracji jest zobowiązany.

Jakkolwiek więc – co jest nie mniej oczywiste – przyjęcie zawiadomienia o nabyciu lub zbyciu pojazdu, o którym stanowi z kolei art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym jest czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., to w korespondencji do dotychczas przedstawionych argumentów – w tym zwłaszcza argumentu odnoszącego się do treści, a co za tym idzie przedmiotu obowiązku, o którym jest mowa w art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, który ma charakter zindywidualizowany, albowiem dotyczy konkretnego pojazdu, bo (już) zarejestrowanego – trzeba stwierdzić, że działanie organu administracji w sprawie zawiadomienia o nabyciu lub zbyciu zarejestrowanego pojazdu we wskazanej prawnej formie działania administracji publicznej nie oznacza – wbrew twierdzeniom strony skarżącej eksponującej znaczenie treści art. 1 § 1 pkt 1 k.p.a. – że stanowisko Sądu I instancji nie jest prawidłowe.

Abstrahując już nawet od tego, że z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika, aby Sąd I instancji w jakikolwiek sposób kwestionował, że przyjęcie zawiadomienia o nabyciu lub zbyciu pojazdu jest czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., trzeba przede wszystkim podkreślić, że strona skarżąca nie uwzględnia w dostatecznym stopniu znaczenia wszystkich konsekwencji wynikających z treści oraz (indywidualnie oznaczonego) przedmiotu obowiązku, o którym jest mowa w art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, o czym była mowa powyżej. W tym też kontekście nie dostrzega, że konsekwencją zawiadomienia o nabyciu lub zbyciu zarejestrowanego pojazdu jest dokonanie przez organ konkretnej czynności konwencjonalnej – a mianowicie przyjęcie wymienionego zawiadomienia składanego w wykonaniu obowiązku jego złożenia, którego źródłem jest legitymowanie się tytułem własności do (już) zarejestrowanego i następnie nabywanego lub zbywanego pojazdu – która niesie ze sobą określone prawem skutki i pozostaje w ścisłej korelacji oraz w ścisłym funkcjonalnym związku z treścią oraz przedmiotem tego zawiadomienia, jako czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca obowiązku wynikającego z przepisów prawa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Jeżeli obowiązek ten – to jest obowiązek wynikający z art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym – aktualizuje się wraz nabyciem lub zbyciem konkretnego pojazdu – a mianowicie, pojazdu zarejestrowanego – co – jak podkreślono powyżej – indywidualizuje treść oraz przedmiot tego obowiązku, to za uzasadniony trzeba uznać wniosek, że jego wykonanie inicjuje konkretną czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą tego konkretnego obowiązku – a mianowicie obowiązku zawiadomienia o nabyciu lub zbyciu konkretnego zarejestrowanego pojazdu – a w konsekwencji i ten wniosek, że treść oraz przedmiot wymienionego zawiadomienia determinują przedmiot tejże czynności organu administracji, którym jest przyjęcie zawiadomienia o nabyciu lub zbyciu konkretnego pojazdu. Siłą rzeczy, tak zdeterminowany przedmiot działań organu administracji publicznej – przyjęcie zawiadomienia o nabyciu lub zbyciu danego zarejestrowanego pojazdu – jest odrębny – co trzeba podkreślić – od przedmiotu czynności podejmowanej (podejmowanych) w odpowiedzi na zawiadomienie (zawiadomienia) o nabyciu lub zbyciu innego zarejestrowanego pojazdu.

Tym samym – i zarazem w korespondencji do wszystkich dotychczas przedstawionych argumentów – trzeba stwierdzić, że o braku wskazanej odrębności nie sposób jest wnioskować – jak wynika to ze stanu faktycznego przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej – na tej tylko i wyłącznie podstawie, że zawiadomienia o nabyciu albo zbyciu więcej niż jednego pojazdu miałyby być zawarte w jednym piśmie i pochodzić od jednego podmiotu, jako właściciela wskazanych w tymże piśmie pojazdów. Tego rodzaju pismo – to jest zbiorcze zawiadomienie, jak ujął to Sąd I instancji – zawiera bowiem szereg zindywidualizowanych treścią oraz przedmiotem obowiązku, o którym stanowi art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, zawiadomień o nabyciu lub zbyciu różnych zarejestrowanych pojazdów aktualizując odrębnie w odniesieniu do każdego z tych zawiadomień odrębny obowiązek ich przyjęcia, a więc innymi słowy inicjując w odniesieniu do każdego z tych zawiadomień odrębne czynności podejmowane w przewidzianej prawnej formie działania administracji publicznej w odrębnych – trywialnie rzecz ujmując – "sprawach".

Jeżeli więc – jak wynika z art. 1 pkt 2 ustawy o opłacie skarbowej – opłacie skarbowej podlega złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpisu, wypisu lub kopii w sprawie z zakresu administracji publicznej lub w postępowaniu sądowym (zob. w tej mierze również wyrok NSA z dnia 23 lipca 2013 r., sygn. akt II FSK 2303/11), zaś – jak podkreślono powyżej – czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą obowiązku wynikającego z przepisów prawa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. jest przyjęcie przez organ administracji zawiadomienia o nabyciu lub zbyciu pojazdu składanego w wykonaniu obowiązku jego złożenia, o którym stanowi art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, to wobec tego, że zawiadomienie o nabyciu lub zbyciu pojazdu jest dokonywane w odniesieniu do konkretnego zarejestrowanego pojazdu i jest odrębne wobec zawiadomienia o nabyciu lub zbyciu innego zarejestrowanego pojazdu (innych pojazdów), co oznacza, że w odniesieniu do każdego z tych zawiadomień aktualizują się odrębne – z uwagi na ich przedmiot – obowiązki organu administracji, a co za tym idzie odrębne czynności polegające na przyjęciu tych (przedmiotowo) odrębnych zawiadomień – bo odnoszących się do różnych pojazdów i siłą rzeczy do różnych "spraw" – to nie ma podstaw, aby w relacji do stanu faktycznego przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej podważać prawidłowość stanowiska Sądu I instancji, a mianowicie, że do każdego z zawiadomień – niezależnie od tego, czy dokonywanych pojedynczo, czy zbiorczo w jednym piśmie – powinien być złożony dokument pełnomocnictwa lub jego odpis. Zwłaszcza, że – co nie mniej istotne – strona skarżąca również nie wskazuje, ani też nie wyjaśnia – albowiem nic takiego nie wynika ze skargi kasacyjnej, ani z jej uzasadnienia – że w odniesieniu do zawiadomień o nabyciu lub zbyciu pojazdu miałyby mieć zastosowanie przepisy art. 2 lub art. 3 ustawy o opłacie skarbowej, a co za tym idzie ustanowione na ich gruncie wyłączenia.

W rekapitulacji przedstawionych argumentów należało więc stwierdzić, że skarga kasacyjna nie podważa zgodności z prawem zaskarżonego wyroku, albowiem stawiane w niej zarzuty nie zostały oparte na usprawiedliwionych podstawach.

W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.

-----------------------

2