Wyrok NSA z dnia 03 lipca 2025, sygn. II GSK 524/25

Sąd I instancji przyjął, że skoro Organ ustalił w toku postępowania, że 143 osoby, zaszczepione przez Skarżącego przeciwko COVID – 19 w okresie od 21 do 26 stycznia 2021 r., nie spełniały kryteriów, o których mowa w z § 28a ust. 1 pkt 1-12 rozporządzenia w sprawie kolejności szczepień (w brzmieniu obowiązującym w okresie objętym kontrolą), czyli nie miały skierowania ani nie zaliczały się do grupy "0"’ i "I" i zostały zaszczepione pierwszą dawką szczepionki, to prawidłowo w konsekwencji zastosował sankcję, o której mowa w art. 61s ust. 5 pkt 2 i 3 ustawy o świadczeniach. Przy tym Szpital posiadał bazę pacjentów zapisanych w kolejce na szczepienie (w dniu 23 stycznia 2021 r. było to w grupie "0": 630 osób na II dawkę i 720 na I dawkę) oraz oczekujących na wyznaczenie terminu szczepienia I dawką – ok. 2000 osób. Przy tym w dniach 21-24 stycznia 2021 r. Szpital nie planował wykonywania szczepień. Nie było wątpliwości, że przeprowadzenie przez Szpital szczepień przeciwko COVID – 19 u nieuprawnionych 143 osób, wypełniało kryteria udzielania świadczeń opieki zdrowotnej w sposób nieodpowiadający obowiązującym przepisom, tj. wymaganiom statuowanym w § 28a rozporządzenia w sprawie kolejności szczepień.

Co do kwestii ograniczenia dostępności do szczepień, zdaniem Skarżącego brak zaszczepienia spornych 143 osób nie miało zarzucanego skutku, gdyż osoby chętne zostały zaszczepione, Sąd podzielił pogląd Prezesa NFZ, że w tym czasie Świadczeniodawca powinien szczepić osoby uprawnione, a nie jakiekolwiek inne osoby. Zaszczepienie 143 osób nieuprawnionych ograniczyło dostępność do szczepień osobom uprawnionym zgodnie z obowiązującym przepisami, tj. § 28a ust. 1 rozporządzenia w sprawie kolejności szczepień. Nawet jeżeli chętni zaliczeni do grypy "0" i "I" zostali zaszczepieni, to i tak nie zmienia to faktu naruszenia rozporządzenia w sprawie kolejności szczepień, które ze swej istoty kształtowało (kształtuje) kolejność szczepień, a jej zaburzenie w każdym przypadku obniża dostępność. Ponadto, procedura zaszczepienia osób nieuprawnionych angażowała personel (dedykowany do szczepienia zgodnie z kolejnością) i tym samym uniemożliwiała zaszczepienie uprawnionych osób zgodnie z kolejnością. Podejście prezentowane przez Skarżącą poddawało w wątpliwość istotę rozporządzenia w sprawie kolejności szczepień, które reglamentuje dostępność do szczepień poprzez ukształtowanie grup priorytetowych.

Niezrozumiałe było więc stanowisko Skarżącego, że szczepienie pacjentów nieuprawnionych (bez skierowania, spoza grupy priorytetowej) nie stanowi uchybienia, w szczególności z pominięciem pacjentów zaliczonych do grupy "0" i "I", jeżeli zostali zaszczepieni w późniejszym okresie.

Z tych samych względów Sąd nie podzielił zarzutu naruszenia art. 61s ust. 5 pkt 2 ustawy o świadczeniach w zw. z art. 68 ust. 1, 2 i 4 Konstytucji RP. Podał, że przepisów prawa, w tym § 28a rozporządzenia w sprawie kolejności szczepień wprowadzających regulacje dotyczące porządku wykonywania zabiegów wakcynacji w związku z pandemią COVID-19, nie można było postrzegać, jako ograniczenia prawa do świadczeń. Wprowadzona regulacja miała na celu w pierwszej kolejności, w przypadku ograniczonej liczby szczepionek, zaszczepienie osób z grupy największego ryzyka, osób, które miały kluczowe znaczenie w walce z pandemią. Natomiast każde zaszczepienie pacjenta nieuprawnionego powodowało konieczność oczekiwania osoby uprawnionej na szczepienie.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 21d ust. 1 ustawy o zapobieganiu w zw. z art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta oraz § 68a ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 kwietnia 2020 r. w sprawie rodzajów, zakresu i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania, Sąd stwierdził, że jego podniesienie nie miało wpływu na treść zaskarżonej decyzji. Organ bowiem ustalił, że 44 zaszczepione osoby w okresie objętym kontrolą posiadały skierowania, co utrudniło weryfikację statusu danej osoby. Natomiast obowiązek zwrotu środków publicznych został zastosowany w związku z zaszczepieniem 143 osób, nie posiadających skierowań i nie będących z grupy "0" i "I".

W ocenie WSA Organ prowadząc postępowanie administracyjne, zgromadził materiał dowodowy, który poddał swobodnej ocenie. Postępowanie administracyjne było prowadzone w zgodzie z zasadą zaufania. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera wszystkie niezbędne elementy. Decyzja zawiera w szczególności uzasadnienia faktyczne i prawne, pouczenie oraz jest podpisana.

Sąd zaakceptował wyliczenia Prezesa NFZ co do wysokości sankcji, zmiarkowanej do kwoty 8.757, 32 zł, odpowiadającej równowartości kosztu 143 szczepień wykonanych u osób nieuprawnionych.

Sąd nie znalazł również podstaw do uznania zarzutu naruszenia art. 189e k.p.a., poprzez jego niezastawianie. Podniósł, że zostało wykazane przez Prezesa NFZ, iż Szpital nie działał w stanie siły wyższej.

Zauważył także, odwołując się do wcześniejszego wyroku WSA w sprawie VI SA/Wa 2783/21, że do sankcji określonych w art. 61s ust. 2 pkt 3 ustawy o świadczeniach, nie mają zastosowania przepisy dotyczące kar pieniężnych o których mowa między innymi w Dziale IV a k.p.a., tj. art.189a, art.189d, 189e i art. 189f k.p.a.

Z wyrokiem Sądu I instancji nie zgodził się Szpital i wystąpił ze skargą kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając orzeczenie to w całości.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił na podstawie:

1. art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego tj.:

1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 61 s ust. 5 pkt 2 ustawy o świadczeniach w zw. z art. 68 ust 1, 2 i 4 Konstytucji poprzez przyjęcie przez Sąd wykładni dokonanej przez Organ za prawidłową mimo, iż Organ dopuścił się niewłaściwej wykładni polegającej na uznaniu, że w sytuacji gdy przepisy prawa przewidywały wyjątki tylko wobec dwóch grup osób, od przyjętej kolejności, a w sprawie zaistniał stan faktyczny nie objęty dyspozycją żadnego z obowiązujących wówczas przepisów w ocenie Sądu poprzestanie na wykładni literalnej § 28 rozporządzenia w sprawie kolejności szczepień było prawidłowym działaniem, w sytuacji gdy w takiej sytuacji organ powinien zastosować wykładnię celowościową, a także poprzez uznanie, iż rozdysponowanie na prośbę dystrybutora wyrobów farmaceutycznych [...] w trybie awaryjnym rozmrożonych szczepionek przeciwko COVID-19 wśród osób spoza grup wskazanych w § 28 rozporządzenia w sprawie dostępności szczepień jest ograniczeniem dostępności świadczeń opieki zdrowotnej, podczas gdy ze zgromadzonych w sprawie dowodów nie wynika, aby osoby wymienione w § 28 rozporządzenia w sprawie dostępności szczepień z tytułu przeprowadzonych przez Skarżącego działań miały utrudniony dostęp do ww. środka farmaceutycznego lub go nie uzyskały w wymaganym terminie, co więcej należy podkreślić, że działanie Skarżącego nie tylko nie doprowadziło do ograniczenia dostępności szczepień, lecz wręcz przeciwnie pozwoliło na efektywne rozdysponowanie szczepionek, które bez interwencji Skarżącego uległyby przeterminowaniu, tym samym działania Skarżącego stanowiły faktyczne zwiększenie dostępu do opieki medycznej finansowej ze środków publicznych,

2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a w zw. z art 21 d ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1284 z późn. zm., dalej "u.z.z.z.ch.") w zw. z art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz.U. z 2023 r. poz. 1545 z późn. zm., dalej jako "u.p.p.") oraz § 68a ust. 2 Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 kwietnia 2020 r, w sprawie rodzajów, zakresu i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania (Dz.U. z 2022 r. poz. 1304 z późn. zm., dalej "rozporządzenie") poprzez brak uchylenia Decyzji Organu przez Sąd bezpodstawnego przyjęcia przez Organ, że przedmiotowy przepis powinien stanowić w ustalonym w sprawie stanie faktycznym podstawę dla wydanych przez Skarżącego skierowań na szczepienie przeciwko SARS-CoV-2, podczas gdy w niniejszej sprawie zastosowanie miał art. 21d ust. 2 pkt 2 u.z.z.z.ch. umożliwiający wydanie skierowania bezpośrednio przez lekarza za pośrednictwem systemu informatycznego o którym mowa w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia (Dz.U. z 2023 r. poz. 2465 z późn. zm.), co stanowiło wbrew ustaleniom organu udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w sposób odpowiadający obowiązującym przepisom.

2. art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy tj.:

1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez brak uchylenia Decyzji Organu pomimo braku przeprowadzenia przez Organ prawidłowych ustaleń faktycznych oraz poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów przez Organ, a w konsekwencji uznanie, że podanie szczepionek osobom spoza grup wskazanych w dyspozycji §28 rozporządzenia w sprawie kolejności szczepień doprowadziło do utarty lub ograniczenia dostępności ww, środka farmaceutycznego dla osób z tych grup, podczas gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika, aby jakakolwiek z osób wskazanych w treści § 28 rozporządzenia w sprawie dostępności szczepień zmuszona była dłużej oczekiwać na termin podania szczepienia przeciwko COVID-19, czy też szczepienia tego nie uzyskała, mimo, iż zgodnie z ciężarem rozkładu dowodu to na Organie spoczywało udowodnienie w oparciu o stan faktyczny sprawy, iż Skarżący dokonał nieuprawnionej manipulacji w kolejności szczepień, czego Organ nie uczynił, a w konsekwencji obowiązek zwrotu środków został na Skarżącą nałożony niezasadnie, a ustalenie wskazanych okoliczności było wysoce istotne, zważywszy na okoliczność, iż od ich ustalenia zależała odpowiedzialność Skarżącego za wskazywane naruszenia, w konsekwencji naruszenie powyższych przepisów postępowania sądowo-administracyjnego przez Sąd miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem Sąd nie powinien oddalać skargi, a powinien uchylić w całości zaskarżoną decyzję, w szczególności z uwagi na naruszenia przez Organ przepisów postępowania, w tym art. 7, art. 76 § 3 , art. 77 § 1 i 80 k.p.a.

Wskazując na powyższe, na podstawie art. 175 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 188 p.p.s.a. wnosił o: uchylenie w całości zaskarżonego wyroku, uchylenie decyzji Prezesa NFZ oraz umorzenie postępowania przed Organem; zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przewidzianych oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie.

Organ – Prezes NFZ nie zajął stanowiska względem skargi kasacyjnej.

Obecny na rozprawie pełnomocnik Skarżącego kasacyjnie podtrzymał stanowisko zajęte w skardze kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna Szpitala nie zasługuje nauwzględnienie.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować.

Przechodząc do oceny zarzutów skargi kasacyjnej należy zauważyć, że sprawa, której wynik kontrolował Sąd I instancji, była już przedmiotem oceny. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z 25 marca 2022 r., sygn. VI SA/Wa 2783/21, po rozpoznaniu skargi Strony, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., uchylił decyzję Prezesa NFZ z 17 września 2021 r. W wyroku tym Sąd zalecił organowi, aby ponownie rozpatrując sprawę ustalił czy w sprawie faktycznie doszło do naruszenia zasad kolejności szczepień, z uwzględnieniem ewentualnego pozbawienia udzielenia świadczenia osób uprawnionych, a także rozważył wpływ zmiany rozporządzenia w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii, w tym brzmienie § 27 ust. 3, wprowadzone 20 kwietnia 2021 r.

Należy podkreślić, że żadna ze stron nie skarżyła opisanego wyroku i stał się prawomocny.

Tym samym organ ponownie rozpatrując sprawę oraz Sąd I instancji, wydając zaskarżony w obecnej sprawie wyrok, z mocy art. 153 p.p.s.a. w zw. z art. 170 p.p.s.a., związane były oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w ww. orzeczeniu WSA w sprawie VI SA/Wa 2783/21. Zgodnie bowiem z treścią art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem rozstrzygnięcia. Z kolei art. 170 p.p.s.a. stanowi, że orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W tej sytuacji ocena prawna i wskazania WSA w sprawie VI SA/Wa 2783/21 wiążą również Sąd odwoławczy.

Oznaczają wspomniane uregulowania, że zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku, bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach. Naruszenie zaś przez organ postanowień art. 153 p.p.s.a. uzasadniałoby możliwość powtórnego zaskarżenia aktu lub czynności na tej podstawie i spowodowałoby uchylenie jej przez sąd administracyjny. Działania naruszające zasadę związania orzeczeniem sądu, muszą być konsekwentnie eliminowane przez uchylanie wadliwych z tego powodu rozstrzygnięć administracyjnych, już chociażby z uwagi na związanie wcześniej przedstawioną oceną prawną także i samego sądu administracyjnego (por. wyroki NSA z: 21 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1681/97; 1 września 2010 r., sygn. akt I OSK 920/10). Podobnie należałoby postąpić z orzeczeniem WSA, akceptującym uchybienia organu. Ocena prawna traci moc wiążącą tylko w przypadku wzruszenia we właściwym trybie orzeczenia zawierającego ocenę prawną oraz w przypadku zmiany prawa lub zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy, ale tylko tych zaistniałych po wydaniu wyroku, a nie w wyniku odmiennej oceny znanych i już ocenionych faktów i dowodów (por. wyroki NSA z: 28 października 2024 r., sygn. akt I OSK 937/23; 7 sierpnia 2024 r., sygn. akt I GSK 530/24; opublikowane, podobnie jak orzeczenia niżej cytowane: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przenosząc powyższe uwagi na grunt kontrolowanej sprawy, WSA w zaskarżonym wyroku, wprost powoływał się na związanie oceną prawną i zaleceniami wyroku WSA w sprawie VI SA/Wa 2783/21 i art. 153 p.p.s.a. Oceniał stanowisko Prezesa NFZ z zaskarżonej decyzji także w kontekście wypełnienia wymogów z art. 153 p.p.s.a. i doszedł do konkluzji, że organ przy ponownym rozpoznawaniu sprawy uwzględnił wytyczne z wyroku WSA w sprawie VI SA/Wa 2783/21.

Nie było zaś podnoszone ani przez WSA, ani przez żadną ze stron, aby uległy zmianie przepisy lub istotne okoliczności faktyczne.

Zatem Skarżący kasacyjnie, aby postawić skuteczne zarzuty wobec obecnie skarżonego wyroku WSA, przede wszystkim powinien był zgłosić zarzut naruszenia art. 153 p.p.s.a. i wykazać, w jakim zakresie doszło do naruszenia tej regulacji.

Skarżący kasacyjnie zaś nie zgłosił zarzutu naruszenia art. 153 p.p.s.a., czy to w zarzutach, czy w ich uzasadnieniu. Niepodniesienie zarzutu naruszenia przez WSA w kontrolowanym orzeczeniu art. 153 p.p.s.a., oznaczało, że Sąd ten zastosował się do oceny prawnej i wykonał zalecenia zawarte we wcześniejszym wyroku, a Skarżący nie podważył skutecznie stanowiska Sądu I instancji co do oceny zaskarżonej decyzji. Tym samym zarzuty obecnie rozpoznawanej skargi kasacyjnej okazały się być nieskuteczne.

Do tego porównując podstawę materialnoprawną decyzji Prezesa, przyjętą przez WSA, że Skarżący został zobowiązany do zwrotu środków publicznych na podstawie art. 61s ust. 5 pkt 2 i 3 oraz art. 61s ust. 2 pkt 3 lit. b) ustawy o świadczeniach, a w skardze kasacyjnej został zgłoszony zarzut naruszenia wyłącznie art. 61s ust. 5 pkt 2 tego aktu, należało dojść do wniosku, że kasator nie podważał prawidłowości drugiej podstawy rozstrzygnięcia – art. 61s ust. 5 pkt 3 w zw. z art. 61s ust. 2 pkt 3 lit. b) ustawy o świadczeniach. Powołane przepisy stanowią, że Prezes NFZ określa, w drodze decyzji administracyjnej, wysokość zwrotu środków publicznych, o którym mowa w ust. 2 pkt 3 lit. b) (wystąpienie pokontrolne zawiera w szczególności sankcje polegające na zwrocie do Funduszu nie więcej niż 50% środków publicznych przekazanych za okres objęty kontrolą, o której mowa w art. 61a ust. 2a, wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych) w przypadku udzielania świadczeń opieki zdrowotnej w sposób nieodpowiadający obowiązującym przepisom lub wymaganiom określonym przez Prezesa Funduszu – art. 61s ust. 5 pkt 3 ww.aktu.

Należy podnieść, że wykonanie przez Szpital szczepień przeciwko COVID-19 w okresie od 21 stycznia do 26 stycznia 2021 r. u 143 osób (spośród 1080 zaszczepionych), nie należących do grup szczepionych w ramach etapu "0" bądź "I" i nie posiadających skierowania, zostało przede wszystkim uznane przez Prezesa NFZ i przyjęte przez WSA jako przeprowadzone w sposób niezgodny z obowiązującymi przepisami - § 28a ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia w sprawie kolejności szczepień. Opisany przypadek działania Szpitala został także zakwalifikowany jako naruszający art. 61s ust. 5 pkt 2 ustawy o świadczeniach, że zaszczepienie ww. grupy 143 osób skutkowało ograniczeniem dostępności ww. szczepień dla osób uprawnionych. Szpital w skardze kasacyjnej wskazywał na naruszenie przez Sąd I instancji szeregu przepisów ustawowych i aktów na poziomie rozporządzenia mających wykazywać możliwość zastosowania odstępstwa od § 28a rozporządzenia w sprawie kolejności szczepień. Jednak nie powiązał tej argumentacji wprost z art. 61s ust. 5 pkt 3 ustawy o świadczeniach.

Obowiązkiem strony składającej środek odwoławczy jest takie zredagowanie podstaw kasacyjnych i zarzutów skargi, a także ich uzasadnienia, aby nie budziły wątpliwości interpretacyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny nie może bowiem domniemywać granic skargi kasacyjnej. Sąd ten jest władny badać naruszenie jedynie tych przepisów (norm), które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Wymaga to zatem prawidłowego i precyzyjnego określenia podstaw kasacyjnych, wyraźnego wskazania na przepisy, których naruszenia strona upatruje w kwestionowanym orzeczeniu sądu I instancji, z uwzględnieniem konkretnych jednostek redakcyjnych (artykułu, paragrafu, ustępu itd.) przepisów prawa. Nie jest dopuszczalna wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków oraz konkretyzowanie, uściślanie zarzutów skargi kasacyjnej, czy też poprawianie jej niedokładności (por. wyroki NSA z 13 maja 2025 r., sygn. akt I OSK 2428/23; 2 kwietnia 2025 r., sygn. akt I GSK 58/22).

Dlatego nawet podzielnie (hipotetycznie) stanowiska Skarżącej kasacyjnie, że nie wystąpiły okoliczności objęte podstawą z art. 61s ust. 5 pkt 2 ustawy o świadczeniach, nie zwalniałoby Szpitala ze zwrotu do Funduszu przekazanych środków publicznych, właśnie z uwagi na istnienie przesłanki z art. 61s ust. 5 pkt 3 ww. ustawy.

Szpital też nie wykazał, aby nie wystąpiły okoliczności objęte przesłanką z art. 61s ust. 5 pkt 2 ustawy o świadczeniach (udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w sposób ograniczający ich dostępność), a przede wszystkim błędnie interpretował ww. zapis ustawy, co skutkowało, że nietrafny był zarzut zgłoszony w pkt 1.ppkt 1) petitum skargi kasacyjnej, który był ściśle powiązany z zarzutem z pkt 2.petitum skargi kasacyjnej.

Skarżący pomija, że § 28a rozporządzenia w sprawie kolejności szczepień, dodany z dniem 15 stycznia 2021 r. przez § 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 stycznia 2021 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. poz. 91) wprowadził w ust. 1 obowiązek stosowania szczepień ochronnych przeciwko COVID-19 przez podmioty przeprowadzające te szczepienia w konkretnie ustalonej kolejności (podział kolejności na etap "0" i etap ‘I"). Wyjątek odstąpienia od kolejności określonej w ust. 1 i to wyłącznie w sytuacji ryzyka niewykorzystania szczepionki przewidywał ust. 2 § 28a omawianego rozporządzenia. Należy podkreślić, że ww. wyjątek dotyczył tylko zmiany kolejności szczepień, ale w obrębie grup szczegółowo określonych w ust. 1. Nie przewidywał możliwości zaszczepienia osób spoza grup wyszczególnionych w ust. 1.

Nie można bowiem zapominać, że w okresie, kiedy stawało się dostępne szczepienie przeciwko COVID-19, ilość szczepionek była ograniczona, a chodziło o osiągnięcie poziomu zaszczepienia społeczeństwa umożliwiającego zapanowanie nad pandemią COVID-19, przy jednoczesnym zachowaniu najwyższych standardów bezpieczeństwa. Nie można też nie zauważyć ciągłych zmian przepisów dotyczących szczepienia przeciwko COVID-19, wiążących się także z coraz większą dostępnością szczepionek. Niemniej zmiany przepisów co do możliwości zaszczepienia innych osób, tj. które ukończyły 18 lat także w sytuacji ryzyka niewykorzystania szczepionki (zmiana ust. 2 § 27 rozporządzenia z Rady Ministrów z 19 marca 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii) niż jednoznacznie określone w ust. 1 zostały przyjęte dopiero na podstawie § 1 pkt 6 lit. b rozporządzenia z dnia 20 kwietnia 2021 r. (Dz.U.2021.729) zmieniającego ww. rozporządzenie z dniem 21 kwietnia 2021 r. Dlatego, jak słusznie zauważył organ oraz Sąd I instancji, nie było podstaw do zastosowania tego wyjątku w kontrolowanej sprawie, zwłaszcza że chodziło szczepienia przeprowadzone w styczniu 2021 r, a kontrola Prezesa NFZ zakończyła się 5 marca 2021 r.

Dlatego zaszczepienie w okresie 21-23 stycznia 2021 r. 143 osób, które nie były objęte szczepieniem w ramach etapu "0" czy etapu "I" zostało prawidłowo zakwestionowane przez organ. Szczepionkami tymi mogły być zaszczepione osoby spełniające kryteria określone w ust. 1 § 28a rozporządzenia w sprawie kolejności szczepień, gdyż Szpital nie wykazał, że w kolejce oczekujących na szczepienia nie było takich osób. Do tego w ciągu 3 dni zaszczepiono łącznie 1080 osób i co do pozostałej grupy około 900 zaszczepionych, organ generalnie nie miał żadnych zastrzeżeń, że nie były to osoby wymienione w ust. 1 § 28a. Ponadto porównując plan szczepień, przygotowany przez Szpital od 25 stycznia 2021 r. i liczbę osób zaszczepionych przez wspomniane trzy dni, niewytłumaczalne było, dlaczego 143 szczepionki podano osobom spoza listy, skoro Szpital potrafił podjąć działania związane z nieplanowaną dostawą szczepionki. Przy tym godząc się na tę nieprzewidzianą przecież dostawę i o krótkim terminie ważności szczepionki (szczepionka miała ważność do 25 stycznia 2021 r.) Szpital musiał zakładać, że skutecznie wykorzysta szczepionki. Jednakże okoliczności tej dostawy nie zwalniały Skarżącego do odstąpienia od reguł ustalonych w § 28a rozporządzenia w sprawie kolejności szczepień. Zaszczepienie bowiem osób spoza kręgu określonego w § 28a ust. 1 ww. rozporządzenia także ograniczyło dostępność szczepionek dla osób z tej grupy, oczekujących na jej podanie. Należy podnieść, że Skarżący myli szczepienia obowiązkowe, planowe ze szczepieniami mającymi ograniczyć rozprzestrzenianie się pandemii i mającymi chronić osoby z grup najbardziej narażonych na zarażenie wirusem COVID -19. Dlatego nie można mówić o naruszeniu art. 68 Konstytucji przez organ, a jeżeli już - to raczej przez Szpital przez pominięcie przy szczepieniu świadczeniobiorców .objętych § 28a ust. 1 rozporządzenia.

W świetle powyższego nie można przyjąć opinii Szpitala, aby wystąpiła sytuacja nieuregulowana w § 28a rozporządzenia w sprawie kolejności szczepień.

Nie można też zarzucić WSA, że zaakceptował naruszenia przez organ przepisów postępowania – art. 7, art. 76 § 3, art. 77§ 1 i art. 80 k.p.a. Ustalenia organu opierały się na ustaleniach kontroli, gdyż wystąpienie pokontrolne obejmuje zwięzły opis stanu faktycznego, w tym nieprawidłowości oraz sankcje (por. art. 61s ust. 1, ust. 2 pkt 1, 3 ustawy oświadczeniach) i nie zostały przez Szpital podważone, szczególnie że zgłosił kasator zarzutu naruszenia art. 61s ust. 5 pkt 3 ww. ustawy, a przede wszystkim zarzutu naruszenia art. 153 p.p.s.a.

Nietrafny okazał się także zarzut zgłoszony w pkt 1.ppkt 2) petitum skargi kasacyjnej, zmierzający do wykazania, że sporne 143 osoby miały mieć skierowanie lekarza na szczepienie. Osoby te nie miały skierowania. Biorąc pod uwagę procedurę poprzedzającą bezpośrednio szczepienie, nie można mylić jej z wcześniejszą rejestracją w systemie danej osoby, co wynika chociażby z pkt 1 i 2 art. 21d ust. 2 ustawy o zapobieganiu. Kwestią zasadniczą było to, że omawiane grupa 143 osób nie należała do osób wyszczególnionych w § 28a ust. 1 rozporządzenia w sprawie kolejności szczepień jednoznacznie wyznaczającego kolejność szczepień, a tym samym nie mogła skorzystać z wyjątku określonego w ust. 2 tego paragrafu.

Wobec powyższego skargę kasacyjną jako nieskuteczną, ale i pozbawioną uzasadnionych podstaw należało oddalić na mocy art. 184 p.p.s.a.