Wyrok NSA z dnia 22 lipca 2025, sygn. III FSK 1553/23

Sygnatura: III FSK 1553/23
Data orzeczenia: 22 lipca 2025
Sąd: Naczelny Sąd Administracyjny (NSA)
Status: Prawomocne
Podatnik: os. fizyczna

Streszczenie

S. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 4 listopada 2022 r., które odmawiało wszczęcia postępowania w sprawie jego wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej schematów podatkowych. WSA wyrokiem z 14 czerwca 2023 r. (sygn. I SA/Gl 114/23) uwzględnił tę skargę, uchylił zaskarżone postanowienie oraz rozstrzygnął o kosztach. Organ administracji od tego wyroku wniósł skargę kasacyjną do NSA. W toku postępowania kasacyjnego, 11 września 2023 r., skarżący S. B. zmarł, co potwierdzono aktem zgonu. Podstawowym pytaniem…

prawnym, przed jakim stanął Naczelny Sąd Administracyjny, nie było już merytoryczne rozstrzygnięcie zasadności skargi kasacyjnej organu ani pierwotnej skargi S. B. na odmowę wydania interpretacji. W związku ze śmiercią skarżącego, NSA musiał rozstrzygnąć, jakie są dalsze skutki procesowe tego zdarzenia i czy postępowanie kasacyjne może być kontynuowane, czy też podlega zawieszeniu lub umorzeniu. Kluczowym zagadnieniem było ustalenie, czy przedmiot postępowania (skarga na odmowę wszczęcia postępowania w celu wydania indywidualnej interpretacji podatkowej) odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego. Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na ugruntowane orzecznictwo (m.in. II FSK 769/15, I FSK 1960/18), uznał, że przedmiot postępowania dotyczącego wydania lub odmowy wydania interpretacji indywidualnej w sprawach podatkowych odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą konkretnego podatnika. W konsekwencji, na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a., sąd orzekł o umorzeniu postępowania kasacyjnego, gdyż śmierć strony (S. B.) w takiej sprawie uniemożliwia jej dalsze prowadzenie, a żadna inna osoba nie zgłosiła udziału w sprawie w związku z interesem prawnym dotyczyjącym wyniku tego postępowania. Rozstrzygnięcie WSA z 14 czerwca 2023 r. nie zostało więc merytorycznie rozpatrzone przez NSA z powodu zdarzenia procesowego (śmierci strony) kończącego postępowanie.

jeszcze 194 słowa

Pełne streszczenie po zalogowaniu

Streszczenie AI to nasza wartość dodana — zaloguj się lub załóż konto, aby zobaczyć pełną analizę.

Zaloguj się Wypróbuj za darmo

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Rudowski, , po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 14 czerwca 2023 r. sygn. akt I SA/Gl 114/23 w sprawie ze skargi S. B. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 4 listopada 2022 r. nr 0114-KDIP2-2.4017.6.2022.3.AP/SP UNP: 1791670 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej schematów podatkowych postanawia umorzyć postępowanie kasacyjne.

Uzasadnienie

1. Zaskarżonym wyrokiem z 14 czerwca 2023 r., I SA/Gl 114/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, działając w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), uwzględnił skargę S. B. (dalej: "skarżący", "strona") na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 4 listopada 2022 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej schematów podatkowych i uchylił zaskarżone postanowienie oraz postanowienie je poprzedzające oraz rozstrzygnął o kosztach postępowania sądowego.

2. Od powyższego wyroku organ wniósł skargę kasacyjną zaskarżając wyrok w całości i wnosząc o jego uchylenie i oddalenie skargi, ewentualnie o uchylenie tego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi, który wydał orzeczenie. Ponadto w skardze kasacyjnej wniesiono o zasądzenia zwrotu kosztów postępowania oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie.

3. W odpowiedzi na skargę kasacyjną, skarżący wniósł o jej oddalenie w całości. W dniu 11 września 2023 r. skarżący zmarł (odpis skrócony aktu zgonu – k. 142 akt sądowych).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

4. Śmierć strony postępowania na gruncie przepisów p.p.s.a., w zależności od kategorii przedmiotu sprawy, rodzi konieczność zawieszenia lub umorzenia toczącego się postępowania sądowego.

Zgodnie z art. 124 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd zawiesza postępowanie z urzędu w razie śmierci strony lub jej przedstawiciela ustawowego, utraty przez nich zdolności procesowej, utraty przez stronę zdolności sądowej lub utraty przez przedstawiciela ustawowego charakteru takiego przedstawiciela z zastrzeżeniem § 3. Ta ostatnia regulacja stanowi zaś, że nie zawiesza się postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego.

Stosownie natomiast do art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania.

W każdej więc sprawie, w sytuacji potwierdzenia śmierci strony, należy rozważyć, czy przedmiot postępowania odnosi się "wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego".

W rozpatrywanym stanie faktycznym zweryfikować zatem należy, czy sprawa ze skargi skarżącego na postanowienie z 4 listopada 2022 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczy praw i obowiązków ściśle związanych z osobą skarżącej.

Odnotować w tym miejscu należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym w przypadku śmierci strony w trakcie postępowania sądowego w sprawie ze skargi na indywidualną interpretację podatkową, o której mowa w art. 14b o.p., postępowanie to umarza się na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a., bowiem przedmiot sprawy odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego. Takie stanowisko wyraził Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w postanowieniach: z 20 marca 2015 r., II FSK 769/15; z 29 czerwca 2015 r., II FSK 1039/14; z 17 grudnia 2015 r., II FSK 1636/13; z 17 września 2018 r., II FSK 1762/18; z 20 sierpnia 2018 r., II FSK 3146/16; z 29 stycznia 2018 r., II FSK 81/16; z 20 października 2020 r., I FSK 1960/18 (wszystkie przywołane orzeczenia dostępne w bazie CBOSA).

Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni akceptuje stanowisko wyrażone we wspomnianych orzeczeniach i przyjmuje je za własne. W przypadku śmierci strony w trakcie postępowania sądowego w sprawie ze skargi na indywidualną interpretację podatkową czy też jak w niniejszej sprawie w sytuacji skargi na postanowienie o odmowę odmowie wydania interpretacji indywidualnej, postępowanie to umarza się na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a., bowiem przedmiot sprawy odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a.

jeszcze 432 słowa

Przeczytaj pełną treść uzasadnienia

Widzisz ~30% uzasadnienia. Zaloguj się lub załóż konto, aby przeczytać całość.

Zaloguj się Wypróbuj za darmo

Szukasz podobnych spraw?

QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.

Wypróbuj za darmo