Wyrok NSA z dnia 16 lipca 2026, sygn. III FSK 212/26

W piśmie z 9 lutego 2026 r. skarżąca wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej, jednocześnie informując, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy.

Zarządzeniem z 15 maja 2026 r. Przewodniczący Wydziału III Izby Finansowej, na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a., skierował sprawę na posiedzenie niejawne.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W badanej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się okoliczności uzasadniających nieważność postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.) i rozpoznał skargę kasacyjną w podstawach w niej wskazanych.

W myśl art. 54 § 1 pkt 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego. Podstawą skargi jest dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy.

Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko sądu pierwszej instancji, że w sprawie doszło do dokonania czynności egzekucyjnej z naruszeniem przepisów ustawy. W niniejszej sprawie zarządzenie zabezpieczenia organ pierwszej instancji doręczył bezpośrednio skarżącej, pomimo że miała ona pełnomocnika ustanowionego w prowadzonym wobec niej postępowaniu kontrolnym. Zgodzić należy się z sądem pierwszej instancji, że w takich okolicznościach doręczenie zarządzenia zabezpieczenia, jak i innych pism w toku prowadzonego postępowania zabezpieczającego, winno nastąpić do rąk pełnomocnika skarżącej.

W tym zakresie wskazać należy na treść uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 czerwca 2025 r., sygn. akt III FPS 1/25, zgodnie z którą: "Doręczenie zarządzenia zabezpieczenia w trybie art. 155b § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r. poz. 132) w wykonaniu decyzji o zabezpieczeniu, o której mowa w art. 33 § 2 w zw. z art. 33 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111), powinno nastąpić do rąk pełnomocnika ustanowionego i zgłoszonego przez podatnika w postępowaniu podatkowym (kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej)."

W uchwale NSA zwrócił uwagę, że "o ścisłym związku postępowania w przedmiocie wydania decyzji o zabezpieczeniu i postępowania w sprawie jego wykonania świadczy treść art. 155b § 1a u.p.e.a., który stanowi, że w przypadku, gdy doręczenie odpisu zarządzenia po doręczeniu decyzji o zabezpieczeniu, o której mowa w art. 33 O.p., mogłoby utrudnić lub udaremnić dokonanie zabezpieczenia, organ egzekucyjny lub egzekutor wraz z odpisem zarządzenia zabezpieczenia doręcza zobowiązanemu tę decyzję o zabezpieczeniu. Czyli w sytuacji określonej w cytowanej normie prawnej, zmierzającej do realizacji celu zabezpieczenia, doręczenie decyzji o zabezpieczeniu oraz doręczenie zarządzenia zabezpieczenia następuje jednocześnie, łącznie w ramach jednej czynności doręczenia. Nie sposób zaakceptować w takim przypadku stanowiska, że decyzja o zabezpieczeniu doręczana jest pełnomocnikowi, zaś zarządzenie o zabezpieczeniu, jako pierwsza czynność w odrębnym postępowaniu, powinno być doręczone samemu zobowiązanemu". Oznacza to, że zarządzenie zabezpieczenia nie powinno być doręczone zobowiązanej (z pominięciem pełnomocnika).

Ponadto, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy wskazane w treści art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd pierwszej instancji odniósł się do istotnych kwestii spornych, wskazał na podstawę prawną rozstrzygnięcia, a także ją uzasadnił.

Z tych też względów niezasadny okazał się zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 155b § 1 w zw. z art. 54 § 1 pkt 1 u.p.e.a.

Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

sędzia NSA Tomasz Kolanowski sędzia NSA Dominik Gajewski sędzia WSA (del.) Krzysztof Przasnyski