Uzasadnienie
1. Wyrok sądu pierwszej instancji.
Wyrokiem z 3 grudnia 2025 r., I SA/Bk 437/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, po rozpoznaniu sprawy ze skargi Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwo [...] (dalej jako: ,,Nadleśnictwo"), uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z 29 sierpnia 2025 r., nr 405.453/D-1/25/25, w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2023 r.
Z uzasadnienia wyroku wynika, że Nadleśnictwo złożyło do Wójta Gminy [...] wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2023 r. w wysokości 235.660,00 zł, wskazując na błąd zawarty w operacie ewidencji gruntów i budynków, polegający na niewłaściwym oznaczeniu lasu jako użytek "dr" lub "Tr". Błąd ten został stwierdzony decyzjami Starosty [...] z 15 kwietnia 2024 r. oraz z 5 sierpnia 2024 r. Po rozpatrzeniu sprawy, Wójt Gminy [...] decyzją z 8 maja 2025 r. odmówił stwierdzenia nadpłaty podatku, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku decyzją z 29 sierpnia 2025 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że decyzje Starosty [...] w zakresie zmiany klasyfikacji gruntów nie wywołują skutków wstecz i wynikające z nich zmiany nie wpływają na sposób opodatkowania gruntów w 2023 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku nie podzielił stanowiska organu odwoławczego. Zdaniem sądu, nie ulega wątpliwości, że podstawowym kryterium decydującym o zaliczeniu gruntu jako przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości, rolnym, czy też leśnym, jest jego klasyfikacja w ewidencji gruntów i budynków. Jednak w tej sprawie rację może mieć Nadleśnictwo, że wyłącznie wskutek błędu organu administracji publicznej podczas prac modernizacji ewidencji gruntów i budynków podano w tej ewidencji, że drogi leśne oraz tereny pod liniami energetycznymi są użytkami - drogi (dr) i tereny różne (Tr). Tego organ podatkowy nie starał się jednak wyjaśnić, oparł się natomiast jedynie na informacji od Starosty w jaki sposób dane grunty były sklasyfikowane w ewidencji w 2023 r., bez próby ustalenia czy dane te uwidoczniono prawidłowo. W ocenie sądu, jeżeli celem zmiany dokonanej w 2024 r. było usunięcie błędnie ujawnionej w ewidencji gruntów i budynków klasyfikacji gruntów i przywrócenie tej klasyfikacji, która została zmieniona, do stanu sprzed modernizacji, to na pierwszy plan wysuwa się zagadnienie znaczenia dla wymiaru podatku od nieruchomości stwierdzenia przez organy właściwe w sprawach ewidencji gruntów, że dokonując aktualizacji ewidencji gruntów przywróciły w tym zakresie klasyfikację gruntów błędnie wprowadzoną uprzednio w 2021 r., w sposób niezgodny ze stanem faktycznym. Organ nie odniósł się do tej kwestii, tymczasem z uwagi na zasadę przekonywania, zasadę zaufania, zasadę prawdy obiektywnej, w realiach tego szczególnego przypadku powinien ocenić jakie konsekwencje podatkowe może mieć błędne dokonanie wpisów w ewidencji gruntów i budynków przez organ te ewidencje prowadzący, tym bardziej, że w decyzjach na które strona się powołuje Starosta wprost wskazał na niewłaściwe ujawnienie w niej nieprawidłowych danych i wyjaśnił, że w zasobach starostwa znajduje się dokumentacja geodezyjna, w której znajdują się wykazy zmian zmieniające użytki "dr" oraz "Tr" na "Ls".
Reasumując, sąd uznał, że organ podatkowy w sprawie podatku od nieruchomości jest władny – mając na uwadze zasadę prawdy obiektywnej, reguły zaufania, praworządności i przekonywania – przyjąć, na zasadzie wyjątku od zasady, że grunt również przed dniem 2024 r. posiadał klasyfikację wprowadzoną w wyniku aktualizacji ewidencji. Z tego względu doszło do naruszenia art. 121 § 1, art. 122, art. 124, art. 187 § 1, art. 191, art. 210 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 z późn. zm., dalej: "o.p.") w zw. art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2024 r., poz. 1151 z późn. zm.).
Wyrok wraz z uzasadnieniem, a także inne powoływane w dalszej części orzeczenia sądów administracyjnych, są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
2. Skarga kasacyjna.
Skargę kasacyjną od wyroku sądu pierwszej instancji złożył pełnomocnik Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku.
Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 poz. 935 z późn. zm., dalej: ,,p.p.s.a.") zaskarżonemu w całości wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania, których uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz z art. 3 § 1 p.p.s.a. i art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 121 § 1, art.122, art. 124, art. 187 § 1, art. 191, art. 210 § 4 o.p. w zw. z art. 21 ust. 1 u.p.g.k., poprzez wadliwie wykonaną przez sąd funkcję kontrolną, wadliwą ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego i uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku uznając, że w sprawie doszło do naruszenia ww. przepisów postępowania, a organ nie może ograniczać postępowania dowodowego jedynie do zapisów uwidocznionych w ewidencji w 2023 r., lecz powinien uwzględnić naturę zmian w ewidencji z 2024 r., podczas, gdy prawidłowa ocena materiału dowodowego winna prowadzić do wniosku, że nie doszło do wskazanych naruszeń, co powinno skutkować oddaleniem skargi podatnika stosownie do art. 151 p.p.s.a.;