Wyrok NSA z dnia 11 marca 2026, sygn. III FSK 64/25

- art. 180, art. 187, art. 188, art. 197, art. 198, 199 o.p. na skutek sanowania zaniechania przeprowadzenia przez organy podatkowe dowodów zawnioskowanych przez Skarżącego we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, a zmierzających do wzruszenia fikcji doręczenia zastępczego w trybie art. 150 § 2 o.p. oraz wskazania nieprawdziwości wpisu na zwrotnym potwierdzeniu nadania,

- art. 106 § 3 p.p.s.a., na skutek nieprzeprowadzenia dowodów z dokumentów załączonych przez Skarżącego do odwołania od decyzji Naczelnika z dnia 30 listopada 2022 r., które przyczyniłyby się do wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy, nie spowodowałyby przedłużenia postępowania w sprawie.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

W postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga kasacyjna ma charakter szczególnie sformalizowanego środka odwoławczego. W myśl art. 176 p.p.s.a., skarga kasacyjna powinna między innymi zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Unormowania art. 174 p.p.s.a. wskazują, iż skargę kasacyjną można oprzeć na: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) albo naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). W orzecznictwie sądowym podkreśla się, iż dopełnienie wymogu wskazania podstaw skargi kasacyjnej zakreślonych w powołanym przepisie art. 174 p.p.s.a. jest konieczne, ponieważ wyznacza granice skargi kasacyjnej, którymi jest związany Naczelny Sąd Administracyjny (art. 183 § 1 p.p.s.a.). Wyjątkiem są tu jedynie przesłanki nieważności postępowania, które Sąd bierze pod rozwagę z urzędu. Przed przystąpieniem do oceny zarzutów skargi kasacyjnej zbadano, czy nie zaistniała którakolwiek z przesłanek nieważności określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiła żadna z przyczyn nieważności, wskazywana w przywoływanym unormowaniu.

Zarzuty zawarte w skardze kasacyjnej nie zasługują na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 162 o.p., warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest spełnienie łącznie trzech przesłanek:

1. złożenia przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła mu dochowanie terminu,

2. uprawdopodobnienia, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego oraz

3. jednoczesnego dokonania czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano.

We wniosku o przywrócenie terminu Skarżący powołał się na okoliczność, że od 4 sierpnia 2022 r. do 4 listopada 2022 r. przebywał w Ośrodku [...] bez możliwości kontaktu z osobami spoza ośrodka. Trafnie jednak WSA w ślad za organem zwrócił uwagę, że Skarżący nie przedłożył żadnych dowodów na potwierdzenie tego faktu. Natomiast zaskarżona decyzja została wydana 30 listopada 2022 r. czyli w czasie, kiedy Skarżący nie przebywał już w opisywanym ośrodku. W tej sytuacji nie ulega wątpliwości, że podniesiona przez Skarżącego okoliczność nie uprawdopodobniała braku możliwości osobistego złożenia odwołania w przeciągu 14 dniowego terminu do dokonania tej czynności procesowej. Nie stanowiła również takiego uprawdopodobnienia okoliczność posłużenia się w tym celu inną osobą, czy też złożenia odwołania za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie doszło także do naruszenia przepisu art. 106 § 3 p.p.s.a. na skutek nieprzeprowadzenia dowodów z dokumentów załączonych przez Skarżącego do odwołania od decyzji Naczelnika z dnia 30 listopada 2022 r., które przyczyniłyby się do wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy, nie spowodowałyby przedłużenia postępowania w sprawie.

W świetle powyższego wywodu należy zgodzić się z autorem odpowiedzi na skargę kasacyjną, że podniesione przez Skarżącego podstawy kasacyjne w odniesieniu do zarzucanych naruszeń prawa procesowego okazały się nietrafne, w konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.

s. Anna Sokołowska s. Wojciech Stachurski s. Sławomir Presnarowicz (spr.)