2/. 56 § 1 u.p.e.a. poprzez nierozpoznanie.
W oparciu o tak postawione zarzuty, Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zasądzenie postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych oraz o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
W zakreślonym ustawowo terminie Organ reprezentowany przez radcę prawnego złożył odpowiedź na skargę kasacyjną wnosząc o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie od strony skarżącej kosztów postępowania (w tym kosztów zastępstwa procesowego) według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, zatem podlega oddaleniu.
W pierwszej kolejności podkreślić należy związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Zatem wskazanie przez Skarżącą konkretnych naruszeń objętych podstawami z prawa materialnego i procesowego wyznacza granice kognicji NSA.
Jest to istotne z punktu widzenia zarzutów sformułowanych jako naruszenie przepisów postępowania, a zatem podstawy z art. 174 pkt 2 p.p.s.a.. Zgodnie z art. 176 § 1 pkt 2 tej ustawy skarga kasacyjna powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.
Przytoczenie podstaw kasacyjnych oznacza nie tylko ich wskazanie w sensie formalnym, ale przede wszystkim prawidłowe określenie, tj. z zastosowaniem właściwych rozwiązań normatywnych, a zatem takich, które mają w sprawie zastosowanie. Skarga kasacyjna jest bowiem sformalizowanym środkiem prawnym, a Naczelny Sąd Administracyjny nie może się domyślać, ani zastępować skarżącego w formułowaniu zarzutów, gdyż jest nimi związany.
Jak podkreśla się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, "do zachowania formy skargi kasacyjnej nie wystarczy wymienienie podstaw skargi kasacyjnej, ale konieczne jest także uzasadnienie podniesionej podstawy skargi przez wskazanie, które przepisy ustawy zostały naruszone i na czym to naruszenie polegało oraz jaki mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W przeciwnym razie ocena skargi kasacyjnej nie jest możliwa." (zob. wyrok NSA z 21 sierpnia 2025 r, sygn. akt III FSK 493/25).
Należy również zauważyć, że zgodnie z art. 18 u,p,e,a, przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio. Nie mają zatem zastosowania przepisy Ordynacji podatkowej, które wymieniła Spółka w zarzutach naruszenia przepisów postępowania. W pkt 2 zarzutów opartych o tę podstawę Skarżąca podnosi naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz 151 p.p.s.a. w zw. z art. 1 i art. 3 § 1 p.p.s.a., poprzez brak stwierdzenia naruszeń prawa i odmowę uchylenia przez Sąd zaskarżonej decyzji w sytuacji, gdy decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, przytaczając przepisy art. 122 O.p., art. 187 § 1 O.p. i art. 2a O.p., podczas, gdy przedmiot niniejszej sprawy dotyczy postanowienia w sprawie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Mając na uwadze powyższe należało uznać, że zarzut ten zatem nie odnosi się do przedmiotu sprawy, a zatem wymyka się spod kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W pkt 1 zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania Skarżąca podnosi naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 a p.p.s.a. przez oparcie się przez Sąd na stanie faktycznym, który nie został wyjaśniony przez organy podatkowe w sposób pełny, tj. z naruszeniem art. 122, 187 § 1 i art. 191 O.p. Trzeba zatem ponownie zauważyć, że przepisy Ordynacji podatkowej nie miały zastosowania w rozpoznawanej sprawie, stąd również ten zarzut wymyka się spod kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Nie sposób uznać zasadności zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., w którym Skarżąca wskazuje na brak ustosunkowania się przez Sąd I instancji do zarzutów dotyczących naruszenia art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 O.p. Jak wynika jednak z poczynionych uprzednio przez Naczelny Sąd Administracyjny rozważań, wymienione przepisy nie miały zastosowania w rozpoznawanej sprawie.
Nadmienić również należy, że zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a. ustawodawca określił jakie elementy powinno zawierać uzasadnienie. Jak przyjmuje się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego: "naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może mieć miejsce wtedy, gdy uzasadnienie nie zawiera poanych w tym przepisie elementów, a także wówczas, gdy uzasadnienie nie zawiera stanowiska odnośnie do przyjętego stanu faktycznego, a także gdy zaskarżony wyrok nie poddaje się kontroli instancyjnej." - wyrok NSA z 10 lipca 2015 r., sygn. akt III OSK 38/24.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy wymienione w regulacji art. 141 § 4 p.p.s.a. i poddaje się kontroli instancyjnej.
Przechodząc do rozpoznania zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego należy stwierdzić, iż nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 56 § 1 u.p.e.a. poprzez jego nierozpoznanie. Omawiany zarzut nie może zostać uwzględniony, nie tylko z uwagi na jego dość enigmatyczne określenie (co słusznie podnosi Organ w odpowiedzi na skargę kasacyjną). Przede wszystkim WSA odniósł się do tej kwestii przywołując treść art. 56 § 1 u.p.e.a., który stanowi że postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu w całości lub w części:
1) w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej;
2) w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany ze zobowiązanym, a jest prowadzona egzekucja z rzeczy lub prawa majątkowego, które nie wygasło wskutek śmierci zobowiązanego;
3) w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego;
4) na żądanie wierzyciela;
5) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach.
Sąd I instancji wskazał przy tym, iż z akt administracyjnych nie wynika, aby okoliczność odpowiadająca którejkolwiek z przywołanych wyżej podstaw zawieszenia miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. W szczególności nie wydano orzeczenia, które spowodowałoby odroczenie terminu płatności lub rozłożeniu na raty spłaty zaległości podatkowych objętych postępowaniem egzekucyjnym. Podstawy do zawieszenia postępowania egzekucyjnego nie daje również przywołany we wniosku i w dalszych pismach strony skarżącej fakt wydania przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w R. postanowienia o częściowym umorzeniu prowadzonego wobec wspólnika dochodzenia.
W rezultacie niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 23 § 6 u.p.e.a., który stanowi, iż organy sprawujące nadzór mogą, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, wstrzymać z urzędu, na czas określony, czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne prowadzone przez nadzorowany organ.
Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela ocenę WSA, że orzekające w sprawie organy prawidłowo odczytały treść żądania strony i prowadziły postępowanie w odpowiadającym mu kierunku. Skoro bowiem zobowiązana wnosiła, o zawieszenie postępowania to organy badały sprawę pod tym kątem. Czynności organów zakończyły się wydaniem rozstrzygnięcia w sprawie wytyczonej treścią wniosku strony.
Podzielić należy również stanowisko zaprezentowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 października 2020 r., sygn. akt I GSK 456/18, gdzie uznano, że: "Ustawodawca w żaden sposób nie określił, jakiego rodzaju przypadki uznał za "szczególnie uzasadnione" w rozumieniu art. 23 § 6 u.p.e.a., ocenę w tym względzie pozostawiając organom orzekającym w konkretnej sprawie. Zwrot "szczególnie uzasadnione przypadki" jest zwrotem niedookreślonym, dokonując jego interpretacji na gruncie konkretnej sprawy należy mieć na uwadze zarówno cel egzekucji administracyjnej, jak i fakt, że instytucja wstrzymania na czas określony czynności egzekucyjnych lub postępowania egzekucyjnego jest środkiem wykonywania nadzoru nad egzekucją administracyjną.".
Nietrafny są wobec powyższego zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 23 § 6 u.p.e.a., który to przepis nie miał i nie mógł mieć zastosowania w postępowaniu toczącym się w sprawie zawieszenia postępowania
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a., art. 205 § 2 p.p.s.a. i art. 209 p.p.s.a.
Paweł Borszowski (spr.) Jolanta Sokołowska Agnieszka Olesińska