Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 21 marca 2023 r., sygn. akt I SA/Gd 1394/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (dalej: WSA) oddalił skargę M. S. (dalej: Skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej: Dyrektor IAS) z dnia 25 października 2022 r. w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej za zaległości podatkowe spółki.
Skargę kasacyjną wniósł Skarżący. Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm., dalej: P.p.s.a.) zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy w postaci:
1) art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 241 § 1 oraz art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm., dalej: O.p.) poprzez nieuwzględnienie skargi i zaniechanie uchylenia decyzji organu drugiej instancji na skutek przyjęcia, iż organ drugiej instancji dokonał prawidłowej oceny zgromadzonego materiału dowodowego pod kątem istnienia przesłanek uzasadniających uchylenie decyzji ostatecznej w trybie postępowania wznowieniowego i zaakceptowania stanowiska organów podatkowych, jakoby brak było podstaw do uznania, iż w niniejszej sprawie wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji ostatecznej nieznane organowi podatkowemu, który wydał decyzję, podczas gdy w rzeczywistości podniesione przez Skarżącego okoliczności faktyczne oraz dowody załączone do akt sprawy na okoliczność wykazania:
a) istnienia wierzytelności Spółki umożliwiających skuteczne wyegzekwowanie zaległości podatkowych Spółki, a w konsekwencji - co najmniej przedwczesnego przyjęcia przez organy podatkowe obu instancji, iż egzekucja wobec Spółki okazała się bezskuteczna,
b) pozostawania przez organ egzekucyjny w zwłoce przez okres czterech lat, a w konsekwencji - powstania po stronie Skarżącego realnej szkody w postaci przeniesienia na niego odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki w trybie art. 116 § 1 O.p. w toku postępowania zakończonego wydaniem decyzji ostatecznej stanowiącej podstawę do podjęcia czynności egzekucyjnych bezpośrednio w stosunku do Skarżącego,
winny stanowić podstawę uchylenia w całości decyzji ostatecznej w toku postępowania wznowieniowego;
2) art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 120, art. 121 § 1 i 2, art. 122, art. 123 § 1 oraz art. 200 § 1 O.p. poprzez nieuwzględnienie skargi i zaniechanie uchylenia decyzji organu drugiej instancji na skutek przyjęcia, iż organ drugiej instancji nie naruszył prawa do czynnego udziału przysługującego stronie lub jego należycie umocowanemu pełnomocnikowi w postępowaniu, w szczególności prawa do zapoznania się ze zgromadzonym w toku postępowania materiałem dowodowym oraz wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału, kiedy to organ drugiej instancji - mimo złożenia przez pełnomocnika Skarżącego nowych wniosków dowodowych - nie zawiadomił ponownie Skarżącego lub jego pełnomocnika w trybie art. 200 § 1 O.p. o przysługującym mu prawie do zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym lub treścią postanowienia organu drugiej instancji z dnia 25 października 2022 r. o odmowie przeprowadzenia zawnioskowanych przez Skarżącego dowodów, choć w tym samym dniu, tj. 25 października 2022 r., organ drugiej instancji wydał decyzję merytoryczną w sprawie, której przysługuje już walor ostateczności, podczas gdy celem przysługującego stronie uprawnienia wynikającego z art. 200 O.p. jest zapoznanie się z całokształtem materiału zgromadzonego w postępowaniu podatkowym, w tym również rozstrzygnięciami organu podatkowego co do zasadności przeprowadzenia wnioskowanych przez stronę środków dowodowych, zwłaszcza iż postanowienie dowodowe wydane przez organ drugiej instancji nie podlega zaskarżeniu, co stanowi rażące naruszenie zasady zaufania do organów podatkowych oraz zasady czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym;
3) art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 181, a także art. 188 oraz art. 191 O.p. poprzez nieuwzględnienie skargi i zaniechanie uchylenia decyzji organu drugiej instancji na skutek przyjęcia, iż organ drugiej instancji przeprowadził postępowanie podatkowe w sposób prawidłowy i pełny, podczas gdy przeprowadził je w sposób wybiórczy i niepełny z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów i zasady zaufania obywatela do organów podatkowych, polegającym na nieprawidłowym uznaniu zawnioskowanych przez Skarżącego środków dowodowych w postaci złożonych dokumentów;
4) art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 181, art. 191 oraz art. 199 O.p. poprzez nieuwzględnienie skargi i zaniechanie uchylenia decyzji organu drugiej instancji na skutek niedostrzeżenia przez Sąd nieprawidłowości w działaniach organów podatkowych obu instancji przejawiających się w braku dążenia do realizacji zasady prawdy obiektywnej oraz zasady zaufania obywatela do organów, jak również dowolnej ocenie dowodów zgromadzonych w toku postępowania, tj. z przekroczeniem zasad wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego, a polegających na zaniechaniu dopuszczenia na wniosek Skarżącego, a nawet z urzędu dowodu z zeznań Skarżącego w charakterze strony, podczas gdy zeznania Skarżącego niewątpliwie przyczyniłyby się do rzetelnego i pełnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, w szczególności w zakresie ustalenia ewentualnego zawinienia Skarżącego w niezłożeniu w terminie wskazanym przez organy podatkowe wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki, co stanowi przesłankę konieczną do przeniesienia na osobę trzecią odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki;
5) art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) oraz art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 120, art. 121 § 1 i art. 122 O.p. w związku z art. 153 P.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi i zaniechanie uchylenia decyzji organu drugiej instancji na skutek wadliwego zastosowania przywołanych przepisów i oparcie zaskarżonego wyroku na rozstrzygnięciu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2021 r. w sprawie sygn. akt III FSK 123/21, zapadłym w stosunku do Skarżącego w innej sprawie, podczas gdy ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w danej sprawie tylko organy, których działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia, a także sam Sąd, nie zaś wszystkie organy we wszystkich sprawach toczących się z udziałem tego samego podatnika.