Wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2026, sygn. III FSK 941/24

Sygnatura: III FSK 941/24
Data orzeczenia: 29 stycznia 2026
Sąd: Naczelny Sąd Administracyjny (NSA)
Status: Prawomocne
Podatnik: przedsiębiorca (JDG)

Streszczenie

Podatniczka, osoba fizyczna prowadząca jednoosobową działalność gospodarczą (przeważający przedmiot: pozostała działalność profesjonalna, naukowa i techniczna), nabyła w lutym 2022 r. nieruchomość (budynek) w P. W akcie notarialnym oświadczyła, że kupuje go w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. W rzeczywistości jednak nigdy nie wykorzystała tej nieruchomości do celów firmowych – budynek stał pusty, nie został wprowadzony do ewidencji środków trwałych, nie ujęto wydatków na jego nabycie ani utrzymanie w kosztach działalności, nie prowadzono prac adaptacyjnych ani nie zamieszczono ogłoszeń o sprzedaży czy wynajmie. Organ podatkowy (Prezydent Miasta P.) ustalił za miesiące od marca do grudnia 2022 r. podatek od nieruchomości w kwocie 27.026 zł, stosując wyższą stawkę przewidzianą dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy.…

Podatniczka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który wyrokiem z 19 marca 2024 r. oddalił skargę. Sąd uznał, że ze względu na oświadczenie zawarte w akcie notarialnym oraz klasyfikację budynków jako handlowo-usługowych istnieje co najmniej potencjalny związek nieruchomości z działalnością, co uzasadnia podwyższoną stawkę podatku. Kluczowe pytanie w sprawie dotyczyło tego, czy sam fakt posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę, która nie jest faktycznie wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej, uprawnia organ podatkowy do zastosowania wyższej stawki podatku od nieruchomości jako stawki dla obiektów związanych z działalnością gospodarczą. Podatniczka argumentowała, że budynek nie ma żadnego związku z jej działalnością, ponieważ nie generuje przychodów, nie służy żadnym czynnościom gospodarczym, nie został wprowadzony do firmowego majątku trwałego, a ona sama nie podjęła żadnych kroków zmierzających do jego wykorzystania w przyszłości. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko podatniczki, uchylając wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. NSA, opierając się na wyrokach Trybunału Konstytucyjnego (SK 13/15 i SK 39/19), podkreślił, że przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie mogą być interpretowane w ten sposób, że każde posiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę automatycznie oznacza jej związek z działalnością gospodarczą. Konieczne jest wykazanie, że nieruchomość jest faktycznie wykorzystywana lub co najmniej potencjalnie może być wykorzystana w tej działalności. W rozpoznawanej sprawie podatniczka świadomie nie włączyła nieruchomości do składników swojego przedsiębiorstwa (brak ujęcia w ewidencji środków trwałych, kosztach, amortyzacji), a także nie podejmowała żadnych działań przygotowawczych. Zgromadzone dowody jednoznacznie przeczyły istnieniu związku z działalnością, co organy i sąd pierwszej instancji bezpodstawnie pominęły. NSA stwierdził zatem naruszenie prawa materialnego i procesowego i zalecił ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem przedstawionej wykładni.

jeszcze 263 słowa

Pełne streszczenie po zalogowaniu

Streszczenie AI to nasza wartość dodana — zaloguj się lub załóż konto, aby zobaczyć pełną analizę.

Zaloguj się Wypróbuj za darmo

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz, Sędzia NSA Anna Dalkowska (sprawozdawca), Sędzia NSA Bogusław Woźniak, Protokolant starszy inspektor sądowy Anna Błażejczyk, po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2026 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 19 marca 2024 r. sygn. akt I SA/Gl 1386/23 w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 26 lipca 2023 r. nr SKO.F/41.4/613/2023/12227 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2022 r. 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz M. K. kwotę 3037 (słownie: trzy tysiące trzydzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

1. Wyrok sądu pierwszej instancji.

1.1. Wyrokiem z 19 marca 2024 r., sygn. akt I SA/Gl 1386/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę M.K. (dalej: "Skarżąca", "Strona") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 26 lipca 2023 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2022 rok.

1.2. Decyzją z 28 kwietnia 2023 r. Prezydent Miasta P. ustalił skarżącej wymiar podatku od nieruchomości na rok 2022 (miesiące od marca do grudnia) za nieruchomość położoną w P. w kwocie 27.026 zł. Po rozpoznaniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach decyzją z 26 lipca 2023 r., utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Na powyższą decyzję skarżąca wniosła skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazano, że spór w przedmiotowej sprawie, dotyczy zasadniczo kwestii opodatkowania według wyższej stawki podatkowej budynku stanowiącego własność skarżącej, jako związanego z działalnością gospodarczą prowadzoną przez skarżącą. Według organu nabycie tego budynku nastąpiło w celu prowadzenia w nim działalności gospodarczej, nadto szereg okoliczności zaistniałych w sprawie przesądza o związku tego budynku z działalnością gospodarczą. Z kolei w opinii skarżącej sporny budynek nie był i nie jest wykorzystywany w prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, nadto stan techniczny budynku nie nadawał się do prowadzenia w nim takiej działalności.

Sąd pierwszej instancji uznał, że rację należy przyznać organowi. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazano, że nabycie nieruchomości nastąpiło w ramach prowadzonej działalności gospodarczej (dowód: umowa sprzedaży zawarta w formie aktu notarialnego z 3 lutego 2022 r. Rep. A Numer [...], w którym wprost wskazane zostało, że skarżąca oświadcza, że nabycia dokonuje w związku i na cele prowadzonej działalności gospodarczej). Nadto z klasyfikacji budynków, stanowiących przedmiot opodatkowania, wynika, że są one budynkami handlowo-usługowymi oraz pozostałymi budynkami niemieszkalnymi, co jednoznacznie wskazuje na ich gospodarcze przeznaczenie. W ocenie sądu pierwszej instancji zauważalny jest zatem pośredni związek z działalnością gospodarczą tj. potencjalna możliwość wykonywania na tej nieruchomości czynności składających się na działalność gospodarczą. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy upoważniał organy podatkowe do stwierdzenia, że sporny budynek skarżącej jest związany z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą. To pozwalało na ustalenie, że właściwą stawką, którą należy zastosować do spornego budynku jest stawka przewidziana dla gruntów i budynków związanych z działalnością gospodarczą.

1.3. Wyrok wraz z uzasadnieniem, a także inne powoływane w dalszej części orzeczenia sądów administracyjnych, są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

2. Skarga kasacyjna.

2.1. Skargę kasacyjną na powyższy wyrok wywiódł skarżący. Wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:

1. przepisów prawa materialnego, na podstawie art. 174 pkt 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), a to art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 70 z późn. zm., dalej: "u.p.o.l."), poprzez jego błędne zastosowanie do stanu faktycznego występującego w przedmiotowej sprawie oraz błędną wykładnię wyrażającą się w uznaniu, że sam fakt posiadania nieruchomości przez skarżącą będącą przedsiębiorcą decyduje o podwyższonej stawce podatku, a nie sposób faktycznego wykorzystywania nieruchomości i faktyczne prowadzenie działalności gospodarczej, w następstwie czego organ wadliwie opodatkował budynek oraz grunty podwyższoną stawką podatku przewidzianą dla gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej,

2) przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), a to:

- art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (dalej: "p.u.s.a.") oraz art. 145 § 1 punkt 1 lit. a) i art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy zachodziła podstawa do jej uwzględnienia i uchylenia zaskarżonej decyzji,

- art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez zbyt lakoniczne uzasadnienie wyroku w zakresie nie ustosunkowania się do zarzutów sformułowanych w skardze, dotyczących naruszenia przepisów postępowania dowodowego,

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy w postępowaniu podatkowym zostały naruszone przepisy postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy,

- art. 121 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 z późn. zm., dalej: "o.p.") poprzez akceptację stanowiska organów podatkowych pomimo niepełnego przeprowadzenia postępowania podatkowego i braku zgromadzenia wyczerpującego materiału dowodowego, w tym braku przeprowadzenia dowodów z oględzin nieruchomości (art. 198 § 1 o.p.) oraz braku przesłuchania strony na okoliczność związku (lub jego braku) nieruchomości z prowadzoną działalnością gospodarczą (art. 199 o.p.),

- art. 187 w zw. z art. 191 i art. 122 o.p., poprzez niedostrzeżenie przez sąd uchybień w postępowaniu dowodowym w postaci naruszenia zarówno przez organ pierwszej jak i drugiej instancji zasady swobodnej oceny dowodów, polegające na dokonaniu wybiórczej oceny zgromadzonego w toku postępowania materiału, pominięcie okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, takich jak brak ujęcia wydatków na nabycie nieruchomości w kosztach działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącą, brak ujęcia nieruchomości w ewidencji środków trwałych, czy też brak dokonania odpisów amortyzacyjnych w zakresie przedmiotowej nieruchomości, czego efektem był błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, polegający na błędnym założeniu, że nieruchomość w P. przy ul. [...] M. [...] jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej przez skarżącą, podczas gdy nieruchomość ta nigdy nie była przez nią wykorzystywana w działalności gospodarczej, a skarżąca nie poczyniła żadnych kroków wskazujących na chociażby potencjalny zamiar wykorzystywania w/w nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej.

3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

3.1. Skarga kasacyjna zawierała uzasadnione podstawy.

3.2. Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie niniejszej Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się okoliczności uzasadniających nieważność postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.) i rozpoznał skargę kasacyjną w granicach w niej wskazanych.

Rozpoznanie sprawy w granicach skargi kasacyjnej oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny związany jest wskazanymi w niej podstawami. W myśl art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

3.3. W pierwszej kolejności przypomnieć należy, że z treści art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. wynika, że grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej to grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a.

Zgodnie natomiast z art. 6 ust. 6 u.p.o.l. osoby fizyczne, z zastrzeżeniem ust. 11, są obowiązane złożyć właściwemu organowi podatkowemu informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych, sporządzoną na formularzu według ustalonego wzoru, w terminie 14 dni od dnia wystąpienia okoliczności uzasadniających powstanie albo wygaśnięcie obowiązku podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości lub od dnia zaistnienia zdarzenia, o którym mowa w ust. 3.

3.4. Wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 grudnia 2021 r., sygn. akt III FSK 4061/21, uznano, że gramatyczna wykładnia omawianego przepisu może prowadzić do wniosku, że każda nieruchomość zakupiona przez przedsiębiorcę, bez względu na sposób jej wykorzystywania czy cel zakupu (poza wyjątkami wprost w ustawie przewidzianymi), podlega opodatkowaniu według najwyższych stawek, byle tylko znajdowała się w jego posiadaniu.

Pogląd ten zakwestionował Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 12 grudnia 2017 r., sygn. SK 13/15. W orzeczeniu tym wyeksponowano tezę, że "art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1785 i 2141) rozumiany w ten sposób, że wystarczającą przesłanką zakwalifikowania gruntu podlegającego opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości do kategorii gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej jest prowadzenie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną będącą jego współposiadaczem, jest niezgodny z art. 2 w związku z art. 64 ust. 1 i 2 oraz art. 84 w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.".

Natomiast analiza wyroku TK z 24 lutego 2021 r. o sygn. SK 39/19 pokazuje, że rozstrzygnięcie to nawiązuje do stanowiska zawartego w orzeczeniu Trybunału z 12 grudnia 2017 r., sygn. SK 13/15, a zarazem stanowi jego uzupełnienie. Z wyeksponowanej tezy wyroku z 24 lutego 2021 r. w sposób jednoznaczny wynika, że jest on adresowany do wszystkich podatników będących przedsiębiorcami lub innych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, co nie jest takie jednoznaczne w poprzednim orzeczeniu. Stanowisko prezentowane w orzeczeniu z 24 lutego 2021 r., sygn. SK 39/19, dotyczy zatem zarówno osób fizycznych, jak i osób prawnych oraz innych jednostek organizacyjnych posiadających w świetle art. 3 ust. 1 u.p.o.l. status podatnika podatku od nieruchomości. Podobnie jak w wyroku z 12 grudnia 2017 r. (odnoszącym się co prawda do osoby fizycznej będącej współposiadaczem nieruchomości), TK w orzeczeniu SK 39/19 uznał za sprzeczną ze standardami konstytucyjnymi taką interpretację art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., w świetle której o stosowaniu stawki opodatkowania przewidzianej w art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. decyduje wyłącznie fakt posiadania gruntu (budynku lub budowli) przez przedsiębiorcę (inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą).

W wyroku z 24 lutego 2021 r. Trybunał wyraził pogląd, że "przedsiębiorcy nie mogą być obciążani wyższą stawką podatku jedynie z powodu posiadania nieruchomości, które nie służą im do prowadzenia działalności gospodarczej. Opodatkowanie wyższą stawką podatku od nieruchomości gruntów lub budynków - niewykorzystywanych i niemogących być potencjalnie wykorzystywanymi do prowadzenia działalności gospodarczej - wyłącznie ze względu na posiadanie ich przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą Trybunał uznaje za niezgodne z art. 64 ust. 1 Konstytucji".

3.5. Skoro zatem, zgodnie z wiążącą dyrektywą interpretacyjną, nakreśloną przez TK (w obu przytaczanych wyrokach), posiadanie przez przedsiębiorcę nieruchomości nie może stanowić jedynego kryterium, decydującego o możliwości uwzględnienia stawki opodatkowania przewidzianej w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l., zasadniczego znaczenia nabiera odpowiedź na pytanie, od spełnienia jakich dodatkowych wymogów uzależnione jest zastosowanie ww. przepisów.

W konsekwencji okoliczność, że nieruchomość znajduje się w posiadaniu przedsiębiorcy, będącego jako jej właściciel (użytkownik wieczysty, samoistny posiadacz) podatnikiem, nie przesądza o możliwości zastosowania najwyższych stawek opodatkowania, jeżeli podmiot ten może być identyfikowany podwójnie, a więc również jako jednostka, w posiadaniu której znajdują się nieruchomości niepowiązane w żaden sposób z jego aktywnością gospodarczą. W odniesieniu do takich nieruchomości (gruntów, budynków, budowli służących innym celom niż gospodarcze, jeżeli takowe są wykonywane przez podatnika) sytuacja prawnopodatkowa podatnika-przedsiębiorcy jest identyczna jak osoby niebędącej przedsiębiorcą.

Sentencje wyroków Trybunału Konstytucyjnego z 12 grudnia 2017 r., sygn. SK 15/15, oraz z 24 lutego 2021 r., sygn. SK 39/19, w kontekście wykładni art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. (w tym celu jaki przepis ten ma spełniać), mogą naprowadzać na wniosek, że określane przez radę gminy na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l. stawki opodatkowania znajdą zastosowanie, gdy nieruchomość (grunt, budynek, budowla lub ich część)

1) znajduje się w posiadaniu przedsiębiorcy (innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą) oraz jednocześnie

2) jest faktycznie wykorzystywana lub może być potencjalnie wykorzystywana przez tego przedsiębiorcę na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej (ma faktyczny związek z jego gospodarczą aktywnością).

3.6. Mając na uwadze powyższe, powtórzyć należy, że związane z działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. można uznać nieruchomości stanowiące własność podatnika (znajdujące się w posiadaniu samoistnym albo użytkowaniu wieczystym), które są w posiadaniu przedsiębiorcy (innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą) oraz jednocześnie:

1) wchodzą w skład prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 kodeksu cywilnego, w szczególności gdy podatnik ujął te składniki majątkowe w prowadzonej ewidencji środków trwałych wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na to, czy nieruchomość jest wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej, lub

2) przedmiot działalności przedsiębiorcy obejmuje jedynie prowadzenie działalności gospodarczej, bez względu na to, czy nieruchomość jest wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej, lub

3) nieruchomości są funkcjonalnie powiązane z przedsiębiorstwem prowadzonym przez podmiot, w którego posiadaniu się znajdują, nawet jeżeli nie zostały uwzględnione w ewidencji środków trwałych wartości niematerialnych i prawnych, tzn.:

- są faktycznie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej w znaczeniu zdefiniowanym w art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l., albo

- mogą być potencjalnie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej w ww. rozumieniu, przez co należy rozumieć sytuację, w której przedsiębiorca podejmuje i realizuje zachowania kwalifikowane w obrębie przedmiotu opodatkowania jako czynności mające na celu przygotowanie, zachowanie lub zabezpieczenie nieruchomości do przyszłej (planowanej) działalności gospodarczej, bądź do kontynuacji przerwanej działalności gospodarczej, związane z ponoszeniem wydatków rozliczanych w kosztach uzyskania przychodów prowadzonej działalności gospodarczej.

3.7. W przedmiotowej sprawie, z danych Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej wynika, że adresem głównego miejsca wykonywania działalności są T., ul. L. [...]. Przeważającym przedmiotem działalności gospodarczej przedsiębiorcy jest pozostała działalność profesjonalna, naukowa i techniczna, gdzie indziej niesklasyfikowana. Skarżąca nabyła przedmiotową nieruchomość do swojego majątku osobistego. W umowie sprzedaży oświadczyła, że kupuje ją w związku i na cele prowadzonej działalności gospodarczej, jednakże faktycznie nieruchomość nigdy nie była i nie jest wykorzystywana do prowadzonej przez nią działalności gospodarczej. Przede wszystkim nieruchomość nie została wskazana jako miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, nie doszło też do przeniesienia na tę nieruchomość aktywności gospodarczej skarżącej. Ponadto, nieruchomość nie została wprowadzona przez skarżącą do ewidencji środków trwałych, nie są na niej prowadzone żadne prace budowlane bądź adaptacyjne, nie poczyniono żadnych kroków wskazujących na potencjalny zamiar wykorzystania jej w prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, ani nie zostało zamieszczone jakiekolwiek ogłoszenie jej sprzedaży. Skoro zaś nieruchomość nie weszła do składników majątkowych prowadzonego przez skarżącą przedsiębiorstwa, to należy uznać, że nie ma ona związku z działalnością gospodarczą prowadzoną przez skarżącą. Przedmiotowy budynek od chwili nabycia pozostaje pusty i niezagospodarowany oraz nie stanowi przedmiotu umów zawartych przez skarżącą z osobami trzecimi, nikt inny nie prowadzi działalności na tej nieruchomości. W budynku nie jest prowadzona żadna działalność, zaś skarżąca posiada biuro w innej nieruchomości, a nie w spornym budynku.

W pierwszych orzeczeniach po wydaniu wspomnianego wyroku TK, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że "związek" nieruchomości z prowadzeniem działalności gospodarczej, oprócz samego posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą, powinien być oparty na faktycznym lub nawet potencjalnym wykorzystywaniu tej nieruchomości w działalności gospodarczej tego podmiotu. Grunty, budynki i budowle, które choćby pośrednio lub w ograniczonym zakresie służą prowadzeniu działalności gospodarczej, powinny być uznane za związane z tą działalnością. W ustaleniu istnienia związku nieruchomości z prowadzoną działalnością gospodarczą przydatne mogą być na przykład takie okoliczności, jak wprowadzenie nieruchomości do ewidencji środków trwałych, ujęcie wydatków na nabycie lub wytworzenie oraz utrzymanie w kosztach działalności gospodarczej.

Należy zatem zauważyć, że skoro podatnik samodzielnie zadecydował o niezaliczeniu określonego obiektu do składników majątkowych prowadzonego przedsiębiorstwa, jego związek z działalnością gospodarczą powinien budzić wątpliwości. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w sposób jednoznaczny wskazuje, że sporna nieruchomość nie została zaliczona do składników majątkowych prowadzonego przedsiębiorstwa, co oznacza, że podatnik nie dokonał jego powiązania z prowadzoną działalnością gospodarczą. Tymczasem organ podatkowy, a za nim sąd pierwszej instancji, pominęły tę okoliczność jako nieistotną dla rozstrzygnięcia sprawy. W konsekwencji doszło do naruszenia art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. oraz art. 187 w zw. z art. 191 i art. 122 o.p. oraz art. 121 § 1 o.p.

3.8. Nie były zasadne natomiast zarzuty naruszenia art. 1 p.u.s.a., art. 145 § 1 punkt 1 lit. a) i art. 151 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 punkt 1 lit. a) i art. 151 p.p.s.a. Przepisy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. zawierają normy o charakterze procesowym i mogą być powołane wyłącznie w związku z konkretnymi przepisami administracyjnego prawa materialnego lub procesowego, które w ocenie strony zostały błędnie zastosowane lub błędnie zinterpretowane. Ponadto nie mogą one stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej, ponieważ mają charakter wynikowy i określają wyłącznie sposób rozstrzygnięcia danej sprawy przez sąd pierwszej instancji. Skuteczne podniesienie naruszeń tych przepisów w ramach zarzutów kasacyjnych wymaga powiązania z zarzutem naruszenia konkretnych przepisów prawa materialnego lub procesowego, których nie dostrzegł lub też nieprawidłowo dostrzegł sąd pierwszej instancji wydając wyrok o określonej treści. Nie jest więc możliwe skuteczne podważenie wyroku sądu pierwszej instancji wyłącznie w oparciu o zarzut naruszenia normy o charakterze wynikowym.

3.9. Naruszenie art. 141 § 4 może być podstawą uwzględnienia skargi kasacyjnej, gdy uzasadnienie orzeczenia nie pozwala jednoznacznie ustalić przesłanek, jakimi kierował się wojewódzki sąd administracyjny, podejmując zaskarżone orzeczenie, a wada ta nie pozwala na kontrolę instancyjną orzeczenia, lub brak jest uzasadnienia któregokolwiek z rozstrzygnięć sądu albo gdy uzasadnienie obejmuje rozstrzygnięcie, którego nie ma w sentencji orzeczenia (por. uchwałę NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09 oraz wyroki NSA: z 28 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1605/09, z 19 marca 2012 r., sygn. akt. II GSK 85/11; z 9 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 502/17). Oznacza to, że orzeczenie wojewódzkiego sądu administracyjnego nie będzie się poddawało takiej kontroli w przypadku braku wymaganych prawem części (np. nieprzedstawienia stanu sprawy, czy też niewskazania lub niewyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia), a także wówczas, gdy będą one co prawda obecne, niemniej obejmować będą treści podane w sposób niejasny, czy też nielogiczny, uniemożliwiający jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego, stanowiącego podstawę kontrolowanego orzeczenia sądu (por. wyrok NSA z 12 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 2338/13).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wymogi i standardy, o których stanowi art. 141 § 4 p.p.s.a., co czyni podniesiony zarzut niezasadnym. Z motywów wyroku wynika tok rozumowania sądu pierwszej instancji, pozwalający jednoznacznie ustalić przesłanki, jakimi kierował się WSA podejmując zaskarżone rozstrzygnięcie i tym samym wyrok poddaje się kontroli instancyjnej (por. wyroki NSA z 25 listopada 2010 r., sygn. akt I GSK 1215/09, z 24 lutego 2015 r., sygn. akt II OSK 1761/13, z 7 kwietnia 2017 r., sygn. akt I GSK 816/15). W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przedstawiono stan faktyczny przyjęty za podstawę rozstrzygnięcia oraz stanowiska stron postępowania. Następnie sąd pierwszej instancji powołał regulacje prawne, pozwalające mu na zrekonstruowanie podstaw do wywiedzenia normy prawnej, stanowiącej podstawę rozstrzygnięcia oraz przedstawił motywy podjęcia zaskarżonego wyroku. Za pomocą zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można natomiast kwestionować naruszenia przez wojewódzki sąd administracyjny przepisów postępowania, czy też prawa materialnego. Zatem zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. był bezzasadny.

3.10. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uwzględni wykładnię prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Z przedstawionych wyżej powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 209 w związku z art. 203 pkt 2 i art. 205 § 2 p.p.s.a.

Bogusław Woźniak Sławomir Presnarowicz Anna Dalkowska

jeszcze 2073 słowa

Przeczytaj pełną treść uzasadnienia

Widzisz ~30% uzasadnienia. Zaloguj się lub załóż konto, aby przeczytać całość.

Zaloguj się Wypróbuj za darmo

Szukasz podobnych spraw?

QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.

Wypróbuj za darmo