Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z 21 marca 2024 r., sygn. akt I SA/Gl 1043/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę E. G. i D. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z 29 maja 2023 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2022 r.
Wymieniony wyrok, jak również inne przytoczone w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych, publikowane są na stronach internetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego (https://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym.
Organ pierwszej instancji decyzją z 11 stycznia 2023 r. ustalił Podatnikom wysokość podatku od nieruchomości za 2022 r. w kwocie 3.466 zł.
Kolegium decyzją z 29 maja 2023 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, że Podatnicy prowadzą kilka rodzinnych firm zajmujących się świadczeniem usług zdrowotnych. Podatnik 4 kwietnia 2019 r. oświadczył, iż Skarżący zakupili nieruchomość, jako osoby fizyczne, gdyż zakup nie był wykonany w ramach prowadzonej przez nich działalności gospodarczej – D. s.c. Jednakże umową z 17 grudnia 2018 r. zawartą pomiędzy Skarżącymi a G. sp. z o.o. w W. (później I. sp. z o.o. w W.) oraz aneksem do tej umowy również z tej samej daty, Skarżący oddali spółce nieruchomość w posiadanie, w celu wykonania remontów i adaptacji nieruchomości na potrzeby późniejszej działalności gospodarczej tej Spółki. Jedynymi udziałowcami spółki byli Podatnicy. Dodatkowo Skarżący sprawował w Spółce funkcję prezesa zarządu, natomiast Skarżąca była samoistnym prokurentem. Podatnicy jako współwłaściciele nieruchomości zobowiązali się do wynajęcia spółce całej nieruchomości, po zakończeniu remontu na potrzeby prowadzonej przezeń działalności gospodarczej polegającej m.in. na świadczeniu usług zdrowotnych. Podmiotem prowadzącym [...] początkowo była Spółka G., natomiast w okresie późniejszym – C. sp.k. Prace budowlane i adaptacyjne miały na celu zaadaptowanie nieruchomości do przyszłego prowadzenia działalności gospodarczej przez spółkę na tej nieruchomości, a właściciele zobowiązali się - w czasie wykonywania remontu - do powstrzymania się od korzystania z tej nieruchomości w trakcie obowiązywania umowy, za co otrzymywali miesięczne wynagrodzenie. Ponadto, jak wynikało z zawartej umowy wszelkie koszty eksploatacyjne, takie jak zużycie energii elektrycznej, wody i innych mediów ponosiła spółka. Wszelkie prace remontowe, budowlane i adaptacyjne prowadzone były na koszt i ryzyko spółki. Umowa ta została rozwiązana za porozumieniem stron 30 lipca 2019 r. Dalsze prace budowlane prowadzone były przez C. sp.k. (aktualnie C1 sp.k.), gdyż z dniem 1 sierpnia 2019 r. Podatnicy zawarli umowę z C. sp.k., w której Podatnik pełnił funkcję prezesa zarządu, natomiast Podatniczka - prokurenta. Spółka powstała 24 maja 2019 r. Przedmiotem zawartej umowy było zezwolenia spółce na prowadzenie dalszych prac budowlanych i adaptacyjnych na nieruchomości. Niezależnie zatem od zmiany inwestora każdorazowo nieruchomość była w posiadaniu przedsiębiorcy.
Kolegium stwierdziło, że wskazanie w treści umowy, iż udostępnia się nieruchomość w celu przeprowadzenia prac adaptacyjnych budynku, który w przyszłości ma być wykorzystywany do realizacji podstawowej działalności gospodarczej spółki, polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych, nie zmienia faktu, że nieruchomość była w posiadaniu przedsiębiorcy, który przystosowywał ją do prowadzenia tej działalności. Bez przystosowania budynku i jego adaptacji spółka nie mogłaby bowiem prowadzić w nim głównej działalności gospodarczej polegającej na świadczeniu usług zdrowotnych. Natomiast forma prawna prowadzenia tej działalności nie miała żadnego znaczenia, skoro nieruchomość należąca do osób fizycznych była w latach 2020-2022 wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej w formie spółki prawa handlowego, w której udziałowcem lub wspólnikiem są te same osoby fizyczne. Stanowisko to potwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, który w wyroku z 20 kwietnia 2022 r. (I SA/Gl 118/22), stwierdzając, że zmiany wprowadzone aneksem są bez znaczenia dla oceny skutków umowy na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a prowadzenie inwestycji (przebudowy, remontu) zmierzającej do zmiany sposobu użytkowania budynku niewątpliwie stanowi działalność gospodarczą podmiotu realizującego taki zamiar niezależnie od sposobu zapisania tego celu w zawartej umowie.
Jeśli chodzi o grunt o powierzchni 406 m2, SKO uznało, że w całości podlega opodatkowaniu stawką przewidzianą dla gruntów związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków. Podatnicy twierdzą, że przedmiotem zawartej umowy najmu jest sam budynek, jednakże żeby budynek, w którym znajduje się przychodnia lekarska oraz pośrednictwo ubezpieczeniowe spełniał swoją funkcję, niezbędne jest również korzystanie z drogi dojazdowej do budynku oraz pozostałej infrastruktury, w tym z placu wyłożonego kostką betonową, bezpośrednio przylegającego do budynku. W ocenie organu, nie ulega wątpliwości, że teren wyłożony kostką betonową, na który składa się rampa podjazdowa dla niepełnosprawnych, schody umożliwiające wejście do budynku, plac oraz droga dojazdowa były w 2022 r. wykorzystywane także przez C. sp.k. na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej.
Wobec niewskazania przez Podatników wartości budowli, jaką jest teren o powierzchni 108 m2 (wyłożony kostką betonową), organ pierwszej instancji przyjął wartość ustaloną przez biegłego.
W wyniku rozpoznania skargi od zapadłego rozstrzygnięcia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę. Sąd podkreślił, że kwestia wynajmu lokali znajdujących się w budynku należącym do Skarżących nie jest sporna. W sprawie nie jest kwestionowane także to, że zarówno podjazd, jak i schody, Skarżący, tak jak i organy kwalifikują jako budowle, natomiast inna jest ocena tego, czy są one związane z działalnością gospodarczą, czy też nie.
Zdaniem Sądu, sporne budowle, jak i grunt pod nimi wraz z trawnikiem, należy uznać za związane z działalnością gospodarczą przedsiębiorców będących najemcami lokali w budynku należącym do Skarżących. Przedsiębiorcy Ci prowadzą działalność w zakresie przychodni lekarskiej, jak i ubezpieczeniową. Jest to zatem działalność związana z koniecznością zapewnienia dojścia i dojazdu osób korzystających z usług tych przedsiębiorców, jak i samych pracowników przedsiębiorców. Sąd za całkowicie niewiarygodne uznał twierdzenie Skarżących, że osoby te nie korzystają z wybrukowanej części nieruchomości, co sugerować miałoby, że docierają do budynku przez teren zielony, co do którego Skarżący nie zaprzeczają, że związany jest z działalnością gospodarczą i nie został przez nich objęty zakresem zaskarżenia, który jednak nie prowadzi do wejścia do budynku. Nie sposób także uznać, że osoby niepełnosprawne dowożone do centrum medycznego wysadzane są z pojazdu poza terenem nieruchomości i nie są dowożone bezpośrednio pod rampę dla niepełnosprawnych, prowadzącą do budynku, obowiązkową dla obiektów medycznych. Stanowisko to potwierdza także treść umowy najmu z dnia 1 lipca 2020 r., w której § 3 pkt 1 wskazano, że najemca ma prawo do swobodnego dostępu do powierzchni przychodni oraz dostępu do powierzchni zajmowanych wspólnie. Natomiast w § 3 pkt 2 wskazano, że najemca ma dbać o części wspólnie użytkowane (hol, podjazd itp.), w tym wykonywać drobne naprawy. Na mocy umowy z 17 grudnia 2018 r. zawartej pomiędzy Podatnikami, a firmą G. sp. z o.o. wraz z aneksem do niej Podatnicy oddali tej Spółce nieruchomość w posiadanie, w celu wykonania remontów i adaptacji nieruchomości na potrzeby późniejszej działalności gospodarczej tego podmiotu z jednoczesnym zobowiązaniem się do wynajęcia tej nieruchomości w całości na potrzeby prowadzonej przez spółkę działalności gospodarczej polegającej między innymi na świadczeniu usług zdrowotnych. Zatem to przedsiębiorca przeprowadził ww. prace na swój koszt, w celu prowadzenia działalności gospodarczej, na całości przedmiotowej nieruchomości. Oceny tej zdaniem Sądu nie zmienia okoliczność zawarcia umowy najmu jedynie na "lokale".