Wyrok NSA z dnia 08 września 2026, sygn. III FZ 294/26

Wskazanym na wstępie postanowieniem z 3 marca 2026 r. Sąd pierwszej instancji odmówił przywrócenia terminu do dokonania spóźnionej czynności, wskazując, że w ocenie Sądu Skarżący nie uprawdopodobnił w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi.

Pismem z 22 marca 2026 r. od wskazanego orzeczenia Strona wywiodła zażalenie, powielając uprzednio prezentowaną argumentację.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a. od skargi jako pisma wszczynającego postępowanie pobierany jest wpis, który należy uiścić przy wniesieniu skargi do sądu (art. 219 § 1 w zw. z art. 212 § 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 219 § 2 p.p.s.a. opłatę sądową uiszcza się gotówką do kasy właściwego sądu administracyjnego lub na rachunek bankowy właściwego sądu. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest stanowisko, że opłatę sądową opłaconą w formie znaków opłaty sądowej traktuje się jako niebyłą (tytułem przykładu: postanowienie NSA z 16 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 1094/10; postanowienie NSA z 13 stycznia 2022 r., sygn. akt II GZ 472/21). Z treści powołanego wyżej art. 219 § 2 p.p.s.a. jednoznacznie wynika, że w procedurze sądowoadministracyjnej dopuszczalne są dwie formy uiszczenia należnej wpłaty z tytułu wpisu sądowego od skargi - gotówką do kasy właściwego sądu administracyjnego lub na rachunek bankowy właściwego sądu, co wyklucza uiszczenie opłaty sądowej w jakiejkolwiek innej formie, w tym np. przez wykupienie znaków opłaty sądowej Ministerstwa Sprawiedliwości. Ustawodawca nie przewidział możliwości opłacenia pism sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym znakami opłaty sądowej, jak to uczynił Skarżący w rozpatrywanej sprawie. Należy w tym miejscu dodatkowo podkreślić, że doręczone Stronie zarządzenie z dnia 25 września 2025 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej zawierało wyraźne pouczenie o sposobie i terminie uiszczenia wpisu, jak również o konsekwencjach jego niewykonania.

Za trafne należy uznać stanowisko Sądu pierwszej instancji, że w sprawie nie wykazano przesłanki braku winy w uchybieniu terminu i zachowania należytej staranności wymaganej od strony postępowania sądowoadministracyjnego. W zarządzeniu o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego wyraźnie wskazano, że wymienioną kwotę należy uiścić w kasie Sądu (kasa czynna: w godz. od 8:00 do 13:00) bądź na rachunek bankowy Sądu (konto NBP O/O Zielona Góra 43101017040060152231000000) w terminie 2 miesięcy od daty doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, pod rygorem odrzucenia skargi. Skarżący miał zatem wiedzę, w jaki sposób należy dokonać stosownej opłaty i jaki skutek wywrze zaniechanie dokonania tej czynności we wskazanym terminie. Wbrew treści wezwania opłatę uiścił w znakach opłaty sądowej, co jak wskazano powyżej wywołuje skutki jej nieuiszczenia. Powyższa okoliczność zaś determinowała przyjęcie oceny o niedochowaniu po stronie Skarżącego należytej staranności w realizacji obowiązku procesowego, co ostatecznie przesądziło o braku spełnienia przesłanek warunkujących dopuszczalność zastosowania instytucji przywrócenia terminu procesowego, o której mowa w art. 86 § 1 p.p.s.a.

Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.