Postanowieniem z 27 kwietnia 2026 r., sygn. akt I SA/Gl 251/26, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: "WSA", "Sąd I instancji"), oddalił wniosek A. K. i D. K. (dalej: "Skarżący") o wstrzymanie wykonania decyzji organów obu instancji.
W ocenie WSA, Skarżący nie wykazali bowiem, aby w sprawie ziściły się przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonych decyzji. Analiza złożonego wniosku doprowadziła WSA do przekonania, że Skarżący na poparcie swojego wniosku nie przedstawili konkretnych i szczegółowych okoliczności obrazujących ich sytuację majątkową. Ograniczyli się bowiem jedynie do wskazania, że obecnie utrzymują się z emerytur częściowo zajętych w wyniku toczących się postępowań egzekucyjnych, natomiast prawdopodobieństwo wyrządzenia niepowetowanej szkody zachodzi poprzez utratę płynności finansowej prowadzonej przez nich spółki w wyniku uiszczenia kwoty zobowiązania podatkowego wynikającej z zaskarżonej decyzji. Nie przedstawili przy tym żadnych dokumentów, które obrazowałyby ich sytuację finansową i majątkową, jak również prowadzonej przez nich spółki.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, Skarżący złożyli zażalenie na powyższe postanowienie domagając się jego uchylenie i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego artykułu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Należy przy tym mieć na uwadze, że skoro ustawa przyznaje stronie prawo do wystąpienia do sądu z takim wnioskiem, uzależniając możliwość udzielenia tej stronie ochrony tymczasowej od wystąpienia choć jednej z dwóch wskazanych w powołanym przepisie przesłanek, to obowiązkiem strony jest wskazanie we wniosku okoliczności na poparcie spełnienia przynajmniej jednej z nich.
Z ugruntowanej już w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że obowiązek uprawdopodobnienia zajścia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, spoczywa na wnoszącym o zastosowanie tymczasowej ochrony, uregulowanej w tym przepisie p.p.s.a. (zob. post. NSA z 3.10.2011 r., I FSK 1427/11; CBOSA). Decyzja o skorzystaniu z możliwości ubiegania się o udzielenie ochrony tymczasowej należy do strony postępowania. Z uwagi na powyższe, na wnioskodawcy ciąży obowiązek choćby uprawdopodobnienia, iż jego wniosek zasługuje na uwzględnienie. W judykaturze dominuje stanowisko – akceptowane przez skład orzekający w niniejszym postępowaniu – kładące nacisk na obowiązek wykazania przez stronę okoliczności uzasadniających przyznanie tymczasowej ochrony sądowej (por. post. NSA: z 10.5.2011 r., II FZ 106/11; z 9.9.2011 r., II FSK 1501/11; z 28.9.2011 r., I FZ 219/11; z 26.11.2007 r., II FZ 338/07; CBOSA). Aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie, Strona musi zatem poprzeć go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Konieczne jest zatem wykazanie we wniosku szczegółowych przyczyn uzasadniających możliwość wystąpienia sytuacji, która spowoduje zajście choćby jednej z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania aktu musi w sposób przekonujący przedstawić konkretne relacje między wstrzymaniem zaskarżonego postanowienia a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. Ponadto wniosek powinien zostać poparty stosownymi dokumentami, potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie.
W rozpoznawanej sprawie, jak słusznie przyjął WSA, Skarżący na poparcie swojego wniosku nie przedstawili konkretnych i szczegółowych okoliczności obrazujących ich sytuację majątkową. Tymczasem aby zbadać, czy rzeczywiście wykonanie zaskarżonej decyzji może wyrządzić Skarżącym znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki, konieczne jest odniesienie wymaganej należności do ich aktualnej sytuacji majątkowej. Bez porównania tych dwóch wartości (wysokości wymaganego zobowiązania i majątku, jakim dysponują Skarżący składający wniosek), nie jest możliwe zweryfikowanie żądania udzielenia ochrony tymczasowej. Samo bowiem powołanie się na nieodwracalne straty w postaci: "zatrzymania działalności gospodarczej, masowych zwolnieniach pracowników, dewastacji wyposażenia służącego prowadzonej działalności oraz bezpowrotnym wstrzymaniu procedury zawierania umów z zewnętrznymi inwestorem" jest w tym zakresie niewystarczające. Sama obawa Skarżących ma charakter hipotetyczny i jako taka nie uzasadnia wstrzymania wykonania zaskarżonych decyzji.
Tym samym, prawidłowo WSA uznał, że Skarżący nie wykazali w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Mając na względzie powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.