Wyrok NSA z dnia 18 września 2025, sygn. III FZ 347/25

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 214 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935; dalej p.p.s.a.), jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Stosownie do art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd - art. 220 § 3 p.p.s.a. Przepis art. 230 § 1 p.p.s.a. wyraźnie stanowi, że od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismami zaś, o których mowa w art. 230 § 1 p.p.s.a., są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania - art. 230 § 2 p.p.s.a. Przepis art. 230 § 1 p.p.s.a. ustanawia zatem ogólną zasadę, iż zażalenia podlegają opłacie.

W rozpoznawanej sprawie skarżący wniósł zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 11 czerwca 2025 r. Zażalenie na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie wyłączenia sędziego nie należy do kategorii zażaleń wolnych od wpisu, tj. wyszczególnionych w art. 220 § 4, art. 227 § 2 oraz art. 261 p.p.s.a. i nie jest objęte, tak przedmiotowym, jak i podmiotowym zwolnieniem od obowiązku uiszczania kosztów sądowych (art. 239 p.p.s.a.).

Naczelny Sąd Administracyjny podziela ocenę Sądu I instancji, iż doręczenie wezwania nastąpiło w trybie zastępczym. W świetle art. 74a p.p.s.a. sąd za pomocą systemu teleinformatycznego przesyła na adres elektroniczny adresata zawiadomienie zawierające informację o możliwości i zasadach odebrania pisma w formie dokumentu elektronicznego wraz ze stosownym pouczeniem. W przypadku nieodebrania pisma, po upływie siedmiu dni, licząc od dnia wysłania zawiadomienia, przesyła powtórne zawiadomienie. Jeśli pismo nadal nie zostanie odebrane, doręczenie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni, licząc od dnia przesłania pierwszego zawiadomienia. Wedle Urzędowego Poświadczenia Odbioru pierwsze zawiadomienie utworzono w dniu 28 października 2024 r., natomiast drugie w dniu 5 listopada 2024 r. Na skutek niepodjęcia wezwania w terminie 14 dni od daty pierwszego awiza, zostało ono uznane za doręczone w trybie zastępczym w dniu 12 listopada 2024 r. zgodnie z art. 74a § 8 p.p.s.a.

Reasumując, należy wskazać że zgodnie z fikcją prawną należało uznać, że strona skarżąca odebrała wezwanie do uiszczenia wpisu od zażalenia w dniu 12 listopada 2024 r. i została pouczona w sposób prawidłowy o skutkach niewykonania tej czynności. Jednakże skarżący nie uiścił wpisu, a termin do jego uiszczenia upłynął bezskutecznie z końcem 19 listopada 2024 r.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Sąd I instancji zobligowany był odrzucić zażalenie w niniejszej sprawie, a na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji orzeczenia.