Wyrok NSA z dnia 18 grudnia 2025, sygn. III FZ 615/25

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 220 § 1 zd. pierwsze p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata, w tym opłata, o której mowa w art. 235a. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (§ 3).

Z kolei z art. 73 § 1 p.p.s.a. wynika, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie stosownego zawiadomienia. Zgodnie z art. 73 § 2 p.p.s.a. zawiadomienie takie (czyli tzw. awizo) umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. Z art. 73 § 3 p.p.s.a. wynika, że jeżeli adresat nie podejmie pisma w terminie siedmiu dni od pozostawienia zawiadomienia, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Z kolei w art. 73 § 4 p.p.s.a ustawodawca określił, że doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w art. 73 § 1.

Jak wynika z akt sprawy, przesyłkę zawierającą odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi przesłano skarżącej na adres wskazany przez nią w skardze. Doręczenie zastępcze nastąpiło w dniu 8 sierpnia 2025 r. w trybie art. 73 § 1 i § 4 p.p.s.a., to jest z upływem ostatniego dnia czternastodniowego terminu, liczonego od dnia pierwszej próby doręczenia pisma (25 lipca 2025 r.), które przez okres czternastu dni pozostawało w placówce pocztowej i nie zostało podjęte przez adresata. Termin na wykonanie wezwania upłynął zatem bezskutecznie 18 sierpnia 2025 r. (art. 83 § 2 p.p.s.a.). Skarżąca nie uiściła wpisu od skargi, dlatego Sąd I instancji, uwzględniając te okoliczności, zobligowany był do jej odrzucenia.

Działanie Sądu I instancji, wbrew stanowisku skarżącej, nie narusza przepisów prawa. Podnoszona przez nią argumentacja dotycząca organizacji placówki pocztowej nie może odnieść na tym etapie skutku w postaci uchylenia zaskarżonego postanowienia. Domniemanie wynikające z art. 73 p.p.s.a. może być obalone jedynie wówczas, gdy adresat pisma wykaże, że dane wynikające z dowodu doręczenia nie są zgodne z rzeczywistością np. w oparciu o dokonaną reklamację usług pocztowych w oparciu o zasady określone w rozporządzeniu Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 26 listopada 2013 r. w sprawie reklamacji usługi pocztowej. Takich dowodów jednak nie przedstawiono.

Odnotowania wymaga fakt, że skarżąca w zażaleniu zwróciła się z prośbą o weryfikację prawidłowości czynności doręczenia, w tym podanie jej numerów przesyłek poleconych, aby mogła zgłosić stosowne reklamacje. Zarządzeniem z 28 października 2025 r. Przewodniczący Wydziału I WSA w Gliwicach (w pkt 9) w związku z zawartym wnioskiem udzielił skarżącej żądanych informacji.

Trzeba zauważyć, że skarżąca w zażaleniu złożyła wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty od skargi. Wniosek ten zostanie rozpatrzony przez Sąd I instancji, podobnie jak wniosek o przyznanie prawa pomocy, po zakończeniu postępowania zażaleniowego w zakresie odrzucenia skargi i przekazaniu akt temu Sądowi.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.