Wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2026, sygn. III FZ 652/25

Sygnatura: III FZ 652/25
Data orzeczenia: 23 stycznia 2026
Sąd: Naczelny Sąd Administracyjny (NSA)
Status: Prawomocne
Podatnik: os. fizyczna

Streszczenie

Skarżąca A. H. otrzymała postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie z 30 czerwca 2025 r. umarzające postępowanie egzekucyjne. Postanowienie doręczono jej 2 lipca 2025 r. Trzydziestodniowy termin na wniesienie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego upływał 1 sierpnia 2025 r., jednak skarżąca złożyła skargę dopiero 4 sierpnia 2025 r., a więc trzy dni po terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z 16 października 2025 r. (sygn. I SA/OI 383/25) odrzucił skargę jako spóźnioną. Skarżąca wniosła zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego, łącząc je…

z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, uzasadniając opóźnienie bardzo ciężkim stanem zdrowia i śmiercią męża. W zażaleniu i wniosku o przywrócenie terminu skarżąca podnosiła, że uchybienie terminu było usprawiedliwione nadzwyczajnymi okolicznościami (ciężka choroba i śmierć męża), co zdaniem skarżącej powinno skutkować przywróceniem terminu i merytorycznym rozpoznaniem skargi przez sąd administracyjny. W istocie postawiła więc pytanie, czy sąd administracyjny władny jest uwzględnić wniosek o przywrócenie terminu i rozpoznać skargę mimo jej spóźnienia. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. W uzasadnieniu wskazał, że w postępowaniu zażaleniowym na postanowienie odrzucające skargę z powodu uchybienia terminu sąd bada wyłącznie, czy skarga rzeczywiście została wniesiona po terminie, nie zaś przyczyny opóźnienia. Ponieważ termin minął 1 sierpnia 2025 r., a skarga wpłynęła 4 sierpnia 2025 r., WSA prawidłowo zastosował art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. i odrzucił skargę. NSA podkreślił, że zażalenie i wniosek o przywrócenie terminu to wzajemnie wykluczające się środki procesowe. Skoro skarżąca nie kwestionowała faktu uchybienia terminu, a jedynie wskazywała na przyczyny je usprawiedliwiające, powinna skorzystać wyłącznie z wniosku o przywrócenie terminu; jednoczesne złożenie zażalenia było bezcelowe. W konsekwencji NSA utrzymał w mocy postanowienie WSA o odrzuceniu skargi.

jeszcze 187 słów

Pełne streszczenie po zalogowaniu

Streszczenie AI to nasza wartość dodana — zaloguj się lub załóż konto, aby zobaczyć pełną analizę.

Zaloguj się Wypróbuj za darmo

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dominik Gajewski po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. H. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 16 października 2025 r., sygn. akt I SA/OI 383/25 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi A. H. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie z dnia 30 czerwca 2025 r., nr 2801-IEE.7192.62.2025 w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

III FZ 652/25

UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z 16 października 2025 r., sygn. akt I SA/OI 383/25 odrzucił skargę A. H. (dalej: skarżąca) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie z dnia 30 czerwca 2025 r., w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Zażalenie na powyższe postanowienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi złożyła skarżąca. W uzasadnieniu podano, że wystąpiły przesłanki uzasadniające przywrócenie terminu do wniesienia skargi związane z bardzo ciężkim stanem zdrowia, a następnie śmiercią męża.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Z uwagi na sposób sformułowania zażalenia należy wyjaśnić, że przedmiotem kontroli instancyjnej w niniejszym postępowaniu jest postanowienie odrzucające skargę z powodu jej wniesienia z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a. W takim przypadku Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje, czy w danej sprawie rzeczywiście nie został dochowany ustawowy termin do wniesienia skargi, a w konsekwencji - czy sąd I instancji zasadnie skargę odrzucił. W toku takiego postępowania Naczelny Sąd Administracyjny nie bada natomiast tego, z jakich powodów doszło do ewentualnego uchybienia terminowi do złożenia skargi.

Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. W tej sprawie skarga była niewątpliwie spóźniona, a zatem WSA miał obowiązek skargę tę odrzucić.

W przedmiotowej sprawie zaskarżone postanowienie zostało doręczone skarżącej 2 lipca 2025 r. Trzydziestodniowy termin na wniesienie skargi do WSA w Olsztynie na to rozstrzygnięcie upływał 1 sierpnia 2025 r. Natomiast skarga została wniesiona przez stronę 4 sierpnia 2025 r., a więc z uchybieniem ustawowego terminu (art. 53 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 54 § 1 p.p.s.a.), co obligowało sąd do jej odrzucenia.

Zażalenie i wniosek o przywrócenie terminu stanowią dwa wykluczające się wzajemnie środki procesowe, podniesiony brak winy w uchybieniu terminu może być przedmiotem oceny w postępowaniu o przywrócenie terminu (por. postanowienie z 24 sierpnia 2021 r. sygn. akt II OZ 510/21).

Wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej i zażalenie na odrzucenie pisma z powodu uchybienia terminu do dokonania tej czynności wyłączają się wzajemnie. Jeżeli strona twierdzi, że dokonała czynności w terminie, a sąd błędnie uznał, iż uchybiła terminowi, powinna wnieść zażalenie. Wniosek o przywrócenie terminu jest zasadny tylko wówczas, gdy strona nie neguje uchybienia terminu i wskazuje przyczyny usprawiedliwiające to uchybienie. W tej sytuacji wnoszenie zażalenia jest bezcelowe (por. postanowienie I GZ 501/25 z 14 stycznia 2026 r.).

Biorąc pod uwagę powyższe, stosownie do treści art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.

jeszcze 244 słowa

Przeczytaj pełną treść uzasadnienia

Widzisz ~30% uzasadnienia. Zaloguj się lub załóż konto, aby przeczytać całość.

Zaloguj się Wypróbuj za darmo

Szukasz podobnych spraw?

QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.

Wypróbuj za darmo