Treść orzeczenia
III CZ 214/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Ewa Stefańska
10 grudnia 2024 r.
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 10 grudnia 2024 r. w Warszawie
zażalenia T. M.
na postanowienie Sądu Okręgowego w Świdnicy
z 30 lipca 2024 r., II Ca 1005/23,
w sprawie z wniosku A. L.
z udziałem K. T. i T. M.
o zmianę przebiegu drogi koniecznej,
uchyla zaskarżone postanowienie, pozostawiając
rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego w
orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 24 lipca 2023 r. Sąd Rejonowy w Kłodzku po rozpoznaniu
sprawy z wniosku A. L. przy udziale K. T. i T. M. , oddalił wniosek o zmianę
służebności drogi koniecznej.
Postanowieniem z 30 lipca 2024 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy uchylił
zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w Kłodzku
do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie
o kosztach instancji odwoławczej.
W ocenie Sądu Okręgowego, Sąd pierwszej instancji naruszył art. 291 k.c.,
zgodnie z którym, jeżeli po ustanowieniu służebności gruntowej powstanie ważna
III CZ 214/24
2
potrzeba gospodarcza, właściciel nieruchomości obciążonej może żądać
za wynagrodzeniem zmiany treści lub sposobu wykonywania służebności, chyba
że żądana zmiana przyniosłaby niewspółmierny uszczerbek nieruchomości
władnącej. W przeciwieństwie do Sądu Rejonowego, Sąd odwoławczy uznał,
że w sprawie zachodzi ważna potrzeba gospodarcza uzasadniająca zmianę
sposobu wykonywania służebności przesyłu, co miało skutkować nierozpoznaniem
sprawy co do istoty w rozumieniu art. 386 § 4 k.p.c.
Sąd Okręgowy wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd
Rejonowy powinien przeprowadzić wnioskowane przez wnioskodawczynię
i uczestników postępowania dowody zmierzające do ustalenia, czy żądana przez
wnioskodawczynię zmiana przebiegu służebności drogi koniecznej może przynieść
niewspółmierny uszczerbek nieruchomości władnącej, a także czy zmiana ta jest