Treść orzeczenia
Sygn. akt
II Ca 528/22
UZASADNIENIE
Apelacja pozwanej jest zasadna.
Zgodnie z art. 505
13 § 2 k.p.c. jeżeli sąd drugiej instancji nie przeprowadził postępowania dowodowego, uzasadnienie wyroku powinno zawierać jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa.
Stosownie do art. 505
9 § 1
1 k.p.c. w postępowaniu uproszczonym apelację można oprzeć na zarzutach naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd odwoławczy jest przy tym, w odróżnieniu od apelacji w postępowaniu zwykłym, związany podniesionymi zarzutami zarówno dotyczącymi zastosowania przez sąd pierwszej instancji przepisów prawa procesowego jak i materialnego (zob. także uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego w składzie 7 sędziów - zasady prawnej z dnia 31 stycznia 2008 r., III CZP 49/07). Ocenia zatem zaskarżone orzeczenie wyłącznie przez pryzmat podniesionych w apelacji zarzutów.
Skarżąca trafnie podnosi naruszenie art. 118 k.c., art. 390 § 3 k.c. i art. 410 § 2 k.c. Sąd Rejonowy błędnie przyjął, że w przypadku niezawarcia umowy przyrzeczonej przewidziany w umowie przedwstępnej i dany zadatek jest świadczeniem nienależnym, o którym mowa w ostatnim z przywołanych przepisów. Istota tego świadczenia została określona w art. 394 § 1 k.c., zgodnie z którym w braku odmiennego zastrzeżenia umownego albo zwyczaju zadatek dany przy zawarciu umowy ma to znaczenie, że w razie niewykonania umowy przez jedną ze stron druga strona może bez wyznaczenia terminu dodatkowego od umowy odstąpić i otrzymany zadatek zachować, a jeżeli sama go dała, może żądać sumy dwukrotnie wyższej. W przeciwieństwie do zaliczki nie jest to zatem świadczenie, które co do zasady ma zostać zaliczone na poczet przewidzianego w umowie przyrzeczonej świadczenia strony, która go dała. Jego rolą jest zmotywowanie, skłonienie stron umowy przedwstępnej do jej wykonania. Jeżeli bowiem do niego nie dojdzie, strona, która zadatek otrzymała, uprawniona będzie do jego zachowania,