Wyrok TK z dnia 18 grudnia 2000, sygn. K 10/00

1. Rzecznik Praw Obywatelskich wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie niezgodności art. 1 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (Dz.U. z 1999 r. Nr 65, poz. 746 ze zm.) z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

W przytoczonym wniosku Rzecznik Praw Obywatelskich zarzuca, iż zaskarżona ustawa dała osobom fizycznym możliwość przekształcenia przysługującego im użytkowania wieczystego we własność. W pierwotnym brzmieniu (Dz.U. z 1997 r. Nr 123, poz. 781) ustawa odnosiła się w jednakowym stopniu do wszystkich gruntów oddanych w użytkowanie wieczyste na rzecz właścicieli wyodrębnionych lokali w domach wielomieszkaniowych, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego.

Nowelizacja ustawy o przekształceniu, dokonana ustawą z dnia 3 grudnia 1998 r. o zmianie ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (Dz.U. Nr 156, poz. 1020), wprowadziła do pierwotnego tekstu ustawy nową normę, zgodnie z którą przekształcenie użytkowania wieczystego gruntu związanego z własnością lokalu może nastąpić między innymi wówczas, gdy w wyniku przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności współużytkownicy wieczyści staną się wyłącznymi współwłaścicielami całej nieruchomości gruntowej (art. 1 ust. 5 pkt 2 ustawy). Warunek ten, w ocenie Rzecznika Praw Obywatelskich, narusza konstytucyjną zasadę równości wobec prawa, wyrażoną w art. 32 konstytucji.

W omawianym przypadku można, zdaniem RPO, wskazać krąg podmiotów, które charakteryzują się identycznymi cechami, takimi jak: osobowość fizyczna, dysponowanie prawem własności lokali nabytym od Skarbu Państwa lub samorządu terytorialnego powiązanym ze współużytkowaniem wieczystym gruntów ustanowionym przed 31 października 1998 r., a nadto wyrażających wolę przekształcenia użytkowania wieczystego we własność. Z punktu widzenia