Wyrok TK z dnia 13 czerwca 2000, sygn. K 15/99

1. Wnioskiem z 30 kwietnia 1999 r. Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności z Konstytucją RP art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 10 października 1991 r. o środkach farmaceutycznych, materiałach medycznych, aptekach, hurtowniach i nadzorze farmaceutycznym (Dz.U. Nr 105, poz. 452 ze zm.; dalej: ustawa farmaceutyczna) w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 24 lipca 1998 r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej – w związku z reformą ustrojową państwa (Dz.U. Nr 106, poz. 668 ze zm.; na mocy art. 79 pkt 1 tej ustawy nastąpiła zmiana tytułu ustawy farmaceutycznej), w zakresie w jakim przepis ten uniemożliwia zajmowanie stanowiska kierownika apteki kobiecie, która nie osiągnęła wieku emerytalnego ustalonego dla mężczyzn. Rzecznik Praw Obywatelskich zarzucił takiemu unormowaniu niezgodność z art. 33 ust. 2 i art. 65 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483) oraz z art. 11 Konwencji w sprawie likwidacji wszelkich form dyskryminacji kobiet (Dz.U. z 1982 r. Nr 10, poz. 71; dalej: konwencja antydyskryminacyjna).

W uzasadnieniu powyższego stanowiska, wnioskodawca stwierdził, że w obecnym stanie prawnym, kierownikiem apteki może być osoba, posiadająca prawo wykonywania zawodu aptekarza, która nie przekroczyła wieku emerytalnego, natomiast po jego przekroczeniu osoba ta może – za zgodą wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego i po zasięgnięciu opinii okręgowej izby aptekarskiej – pełnić swą funkcję nadal, do ukończenia 70 roku życia. Na mocy przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym, kobieta pełnić może wymienioną funkcję do 60 roku życia, a więc o 5 lat krócej niż mężczyzna. Przepis ten, zdaniem Rzecznika Praw Obywatelskich skraca długość kariery zawodowej kobiet i ogranicza ich szanse zawodowe.

Zdaniem wnioskodawcy unormowanie takie nie może zostać uznane za przyznany kobiecie przywilej, bowiem