OrzeczeniaInterpretacjeTematy
Zaloguj sięWypróbuj

Wyrok TK z dnia 02 grudnia 2025, sygn. K 2/23

Sygnatura
K 2/23
Data orzeczenia
Sąd
Trybunał Konstytucyjny, Warszawa (TK)
Rodzaj
Wyrok

Teza

Czy powszechna publikacja oświadczeń majątkowych sędziów i objęcie nimi majątku wspólnego małżonków narusza prawo do prywatności i autonomii informacyjnej. Trybunał uznał przepisy nakazujące publikację w BIP za niezgodne z Konstytucją, a w zakresie samego obowiązku obejmującego majątek wspólny umorzył postępowanie.

Istota

Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego zaskarżył do TK przepisy o oświadczeniach majątkowych sędziów i asesorów, w tym nakaz ich publikacji w BIP oraz objęcie oświadczeniem majątku wspólnego małżonków. Postępowanie K 2/23 toczyło się z udziałem RPO (który poparł wniosek, a następnie cofnął udział) i Prokuratora Generalnego (wnoszącego o zgodność z Konstytucją). Rozprawa odbyła się 27 listopada 2025 r., wyrok ogłoszono 2 grudnia 2025 r. Wnioskodawca zarzucił, że powszechna jawność oświadczeń majątkowych sędziów…

jeszcze 150 słów

Pełna notatka w aplikacji QuickMap

Notatka QuickMap to nasza wartość dodana — zaloguj się lub załóż konto, aby przeczytać całość w aplikacji.

Sentencja

orzeka: 1) art. 87 § 6 i 6a w związku z art. 106zg § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 334, ze zm.), 2) art. 8 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w związku z art. 87 § 6 i 6a ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, 3) art. 28 § 5 i 5a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. – Prawo o ustroju sądów wojskowych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1614), 4) art. 45 § 1 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (Dz. U. z 2024 r. poz. 622) w związku z art. 87 § 6 i 6a ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, 5) art. 14 ust. 7 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o statusie sędziów Trybunału Konstytucyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1422) – są niezgodne z art. 47 oraz art. 51 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3, a także z art. 18 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Uzasadnienie

WYROK
z dnia 2 grudnia 2025 r.
Sygn. akt K 2/23

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Uzasadnienie

I

1
1. Wnioskiem z 21 grudnia 2022 r. (data wpływu) Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego (dalej: wnioskodawca lub Pierwszy Prezes SN) zwrócił się do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności z Konstytucją przepisów dotyczących obowiązku składania i ujawniania oświadczeń majątkowych przez sędziów i asesorów sądowych. Zarzucił im naruszenie art. 47 Konstytucji (prawo do prywatności), art. 51 ust. 2 Konstytucji (autonomia informacyjna), art. 31 ust. 3 Konstytucji (zasada proporcjonalności) oraz art. 18 Konstytucji (ochrona małżeństwa i rodziny). Wniosek ten zapoczątkował postępowanie w sprawie o sygn. K 2/23 i zarysował dwie główne płaszczyzny kontroli: po pierwsze – konstytucyjność zasady powszechnej jawności oświadczeń majątkowych sędziów i asesorów, po drugie – konstytucyjność obowiązku ujawniania w tych oświadczeniach składników majątku objętych małżeńską wspólnością majątkową.
2
Wnioskodawca przypomniał, że przed nowelizacją z 30 listopada 2016 r. informacje zawarte w oświadczeniach majątkowych sędziów stanowiły najpierw tajemnicę służbową, a od 2010 r. – tajemnicę prawnie chronioną, podlegającą ochronie przewidzianej dla informacji niejawnych o klauzuli „zastrzeżone”. Ujawnienie danych z oświadczeń było możliwe jedynie wyjątkowo – za pisemną zgodą sędziego albo w szczególnie uzasadnionych przypadkach, na mocy decyzji podmiotu uprawnionego do odebrania oświadczenia. Nowelizacja z 2016 r. wprowadziła zasadniczy zwrot: ustanowiła ogólną zasadę jawności oświadczeń majątkowych oraz obowiązek ich publikacji w Biuletynie Informacji Publicznej (BIP). W efekcie wyjątek (jawność) stał się zasadą, a objęcie informacji ochroną przewidzianą dla informacji niejawnych wymaga obecnie wniosku sędziego i spełnienia dodatkowych przesłanek, przy czym Minister Sprawiedliwości otrzymał kompetencję do zniesienia nadanej klauzuli „zastrzeżone” w odniesieniu do oświadczeń sędziów.
3
W ocenie wnioskodawcy tak ukształtowany model oznacza bardzo daleko idącą ingerencję w prawo do prywatności i autonomii informacyjnej sędziów. Publikacja oświadczeń w BIP powoduje bowiem, że szczegółowy obraz sytuacji majątkowej sędziego staje się powszechnie dostępny w Internecie, w praktyce dla
jeszcze 10 119 słów

Przeczytaj pełną treść uzasadnienia

Widzisz ~30% uzasadnienia. Zaloguj się lub załóż konto, aby przeczytać całość w aplikacji QuickMap.

Szukasz podobnych spraw?

QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.

Wypróbuj za darmo