Wyrok TK z dnia 12 stycznia 2005, sygn. K 24/04

1. Wnioskiem z 21 maja 2004 r. grupa senatorów zwróciła się o stwierdzenie niezgodności art. 9 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o współpracy Rady Ministrów z Sejmem i Senatem w sprawach związanych z członkostwem Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej (Dz. U. Nr 52, poz. 515; dalej: ustawa kooperacyjna) z art. 10 ust. 2 i art. 95 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Wnioskodawca wskazał, że władzę zwierzchnią w Rzeczypospolitej sprawuje Naród, działający bezpośrednio albo przez swoich przedstawicieli. Obie izby parlamentu są organami władzy państwowej i sprawują władzę ustawodawczą – niezależnie od podziału czynności w procesie legislacyjnym i równego, czy też nierównego, podziału uprawnień. Skoro z chwilą przystąpienia Polski do Unii Europejskiej w istotny sposób ograniczony został zakres materii regulowanych ustawami krajowymi (wobec przeniesienia części kompetencji na poziom wspólnotowy), na rzecz aktów prawnych Unii, to uznać trzeba, że krajowe organy władzy ustawodawczej muszą mieć możliwość brania udziału w tworzeniu tych aktów.

Wnioskodawca – posługując się przykładami innych państw europejskich oraz literatury – wskazał, że w zakresie współpracy parlamentu z Radą Ministrów, w sprawach związanych z polskim członkostwem w Unii Europejskiej, istnieje konieczność partycypacji obu izb parlamentu narodowego. Stwierdził, iż pominięcie którejkolwiek z izb w postępowaniu legislacyjnym byłoby podstawą do uznania przyjętego w ten sposób aktu normatywnego za niekonstytucyjny, niezależnie od tego, jakie czynności w procesie legislacyjnym należą do Sejmu, a jakie do Senatu.

Ustawa kooperacyjna nałożyła na Radę Ministrów obowiązek współpracy z Sejmem i Senatem oraz informowania izb o projektowanych aktach prawnych i prowadzonych w Unii Europejskiej pracach nad nimi. Wnioskodawca przedstawił pełną historię prac nad ustawą, zwracając uwagę na odrzucenie przez Sejm senackiej poprawki, odnoszącej się do art. 9 ust. 1 i 3 ustawy, regulujących kwestie zasięgania