Postanowienie TK z dnia 26 października 2005, sygn. K 29/04

1. Wnioskiem z 16 czerwca 2004 r. grupa 63 posłów na Sejm wniosła o stwierdzenie niezgodności art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1230; dalej: ustawa PSP) z art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji.

Wnioskodawca podniósł, że do czasu wejścia w życie ustawy PSP kwestie związane ze stosunkiem pracy i uprawnieniami strażaków były regulowane jednolicie dla wszystkich strażaków w dekrecie o służbie funkcjonariuszy pożarnictwa z dnia 27 grudnia 1974 r. (Dz. U. Nr 50, poz. 321 ze zm.). Zaskarżona ustawa o PSP znacznie rozszerzyła dotychczasowe uprawnienia strażaków, równocześnie jednak objęła wyłącznie zatrudnionych w Państwowej Straży Pożarnej. Poza ustawową regulacją znaleźli się strażacy zatrudnieni dotąd w Zakładowych Zawodowych Strażach Pożarnych. Spowodowało to pozbawienie ich dotychczasowych uprawnień i „uczynienie z nich strażaków drugiej kategorii”. Nie mogą oni otrzymywać stopni pożarniczych i awansować w ich ramach, ich stosunki pracy mają „charakter cywilnoprawny”, dający słabe gwarancje zatrudnienia. Przed wejściem w życie ustawy PSP wszyscy strażacy posiadali status funkcjonariuszy pożarnictwa i niezależnie od podmiotu zatrudniającego posiadali jednakowe uprawnienia i przywileje. Ustawy o ochronie przeciwpożarowej i o Państwowej Straży Pożarnej wprowadziły daleko idące zróżnicowanie statusu prawnego strażaków, niekorzystne dla strażaków zatrudnionych w Zakładowych Zawodowych Strażach Pożarnych. Zróżnicowanie to jest bezzasadne. Istnieje tylko jeden zawód strażaka i jest on związany z rodzajem wykonywanych czynności i zadań, a nie miejscem zatrudnienia. Zróżnicowanie statusu strażaków jest szczególnie dyskryminujące, jeśli weźmie się pod uwagę, że zarówno Zakładowe Straże Pożarne jak i Zakładowe Służby Ratownicze zostały określone przez ustawę o ochronie przeciwpożarowej jako jednostki ochrony przeciwpożarowej, na równi z jednostkami Państwowej Straży Pożarnej. Zadania wszystkich tych służb są identyczne (art. 16a ust. 1 ustawy o ochronie przeciwpożarowej i art.