Wyrok TK z dnia 06 maja 1998, sygn. K 37/97

1. Rzecznik Praw Obywatelskich wystąpił 30 października 1997 r. do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o zbadanie konstytucyjności art. 131 ust. 1 pkt 1 ustawy z 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej. Przedmiotem zaskarżenia jest powołany przepis ustawy w zakresie, w jakim nie obejmuje on możliwości uzyskania świadczenia na pokrycie należności i opłat za zajmowane mieszkanie żołnierzy uznanych za jedynych żywicieli rodzin oraz żołnierzy samotnych w okresie odbywania służby wojskowej (z wyjątkiem nadterminowej służby wojskowej i okresowej służby wojskowej), będących właścicielami lokali mieszkalnych. Wnioskodawca zarzuca takiemu rozwiązaniu naruszenie zasady równości (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP) oraz zasady sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji RP).

W uzasadnieniu wniosku Rzecznik Praw Obywatelskich zwraca uwagę, że – zgodnie z zaskarżonym przepisem – żołnierzom uznanym za jedynych żywicieli rodzin oraz żołnierzom samotnym w okresie odbywania przez nich czynnej służby wojskowej (z wyjątkiem służby nadterminowej i okresowej) pokrywa się: a) należności z tytułu najmu lokalu mieszkalnego, b) należności z tytułu zajmowania spółdzielczego lokalu mieszkalnego, c) bieżące opłaty eksploatacyjne z tytułu zajmowania spółdzielczego lokalu mieszkalnego typu własnościowego oraz d) należności z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego na podstawie umowy cywilnoprawnej, w formie ryczałtu, którego wysokość określa Rada Ministrów w drodze rozporządzenia. Ustawodawca nie przewidział natomiast możliwości pokrywania należności mieszkaniowych żołnierzy będących właścicielami lokali mieszkalnych. Skoro zgodnie z ustawą z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz.U. Nr 85, poz. 388 ze zm.) właściciele lokali są zobowiązani ponosić wydatki związane z utrzymaniem lokalu, to przyjęte rozwiązanie może prowadzić do zadłużenia w zakresie świadczeń mieszkaniowych, a w skrajnych wypadkach nawet do pozbawienia lokalu, żołnierza wykonującego konstytucyjny obowiązek służby wojskowej. Zdaniem wnioskodawcy, taki stan prawny musi być uznany za źródło naruszeń praw obywatelskich tych osób.

Rzecznik