Postanowienie TK z dnia 01 czerwca 2010, sygn. P 38/09

1. Art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992, ze zm.; dalej: ustawa o świadczeniach) reguluje przesłanki przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a tej ustawy świadczenie to nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim.

2. Postanowieniem z 22 lipca 2009 r., sygn. akt II SA/Bd 246/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy (dalej: WSA w Bydgoszczy, sąd pytający) zwrócił się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym, czy art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach w zakresie, w jakim świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje osobom wymagającym opieki pozostającym w związku małżeńskim w sytuacji, gdy oboje małżonkowie legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jest zgodny z art. 32 ust. 1 i art. 71 ust. 1 Konstytucji. Braki formalne pytania prawnego zostały uzupełnione postanowieniem z 14 września 2009 r.

Pytanie prawne zostało zadane w związku z następującym stanem faktycznym:

Decyzją z 31 grudnia 2008 r. nr 82821/34/2008/2009 Wójt Gminy Sadki odmówił stronie postępowania przed sądem pytającym przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad przewlekle chorą matką, legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Bezpośrednią przyczyną tej decyzji było pozostawanie przez osobę wymagającą opieki w związku małżeńskim, co stanowi negatywną przesłankę przyznania świadczenia, zawartą w art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach. W odwołaniu od tej decyzji strona postępowania przed sądem pytającym stwierdziła, że rozstrzygnięcie to jest „krzywdzące”, ponieważ jej oboje rodzice mają orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności i potrzebują stałej opieki, której nie mogą zapewnić sobie nawzajem. Argumentacja ta nie została podzielona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bydgoszczy, które decyzją z 9 lutego 2009 r. (nr