Postanowienie TK z dnia 13 grudnia 2011, sygn. P 45/10

1. W postanowieniu z 20 października 2010 r. Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gorzowie Wielkopolskim (dalej: sąd pytający), zadał Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie, czy art. 138 ust. 4 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227, ze zm.; dalej: ustawa FUS) i art. 84 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585, ze zm.; dalej: ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych) w zakresie, w jakim przewidują możliwość dochodzenia zwrotu świadczeń nienależnie pobranych i odsetek w wypadku świadczeń przyznanych lub wypłaconych na podstawie fałszywych zeznań lub dokumentów albo w innych wypadkach świadomego wprowadzenia w błąd przez osobę pobierającą świadczenia (art. 138 ust. 2 pkt 2 ustawy FUS, art. 84 ust. 2 pkt 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych) jedynie za okres nie dłuższy niż 3 lata, są zgodne z art. 2 i art. 64 ust. 2 Konstytucji. Sąd pytający wniósł też o zbadanie, czy art. 138 ust. 4 ustawy FUS i art. 84 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych rozumiane w ten sposób, że trzyletni okres, za który organ rentowy może żądać zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, należy liczyć od daty wydania decyzji zobowiązującej do zwrotu tego świadczenia, są zgodne z art. 2 i 64 ust. 2 Konstytucji.

1.1. Pytanie prawne zostało zadane w związku z następującym stanem faktycznym: prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Gorzowie Wielkopolskim z 18 listopada 2009 r. (sygn. akt II K 419/09) skazano Elżbietę F., Zdzisława F. i Grzegorza N. za przestępstwa z art. 286 § 1 w związku z art. 270 § 1, art. 272, art. 11 § 2