Postanowienie TK z dnia 12 lutego 2009, sygn. P 64/08

1. Sąd Rejonowy w Kędzierzynie-Koźlu Wydział I Cywilny, postanowieniem z 12 czerwca 2008 r. (sygn. akt I Nc 342/07) wystąpił z pytaniem prawym, czy § 188 ust. 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 lutego 2007 r. – Regulamin urzędowania sądów powszechnych (Dz. U. Nr 38, poz. 249; dalej: regulamin) jest zgodny z art. 782 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, ze zm.; dalej: k.p.c.). Pytanie zostało zainicjowane następującą sprawą. Sąd wydał 4 maja 2007 r. nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym w sprawie Banku Gospodarki Żywnościowej SA w Warszawie przeciwko Teresie O. Nakaz zapłaty uprawomocnił się. Sąd pytający stwierdził, że zgodnie z art. 782 § 2 k.p.c. sąd ma obowiązek nadania klauzuli wykonalności na nakaz zapłaty niezwłocznie po jego uprawomocnieniu się. Celem tej regulacji miało być przyśpieszenie egzekwowania należności orzeczonych nakazem zapłaty.

W myśl § 188 ust. 4 regulaminu, w razie nadania klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty przez sąd z urzędu, tytuł wykonawczy pozostawia się w aktach sprawy, wydając go wierzycielowi jedynie na jego wniosek. W rozpatrywanej sprawie sąd nadał klauzulę wykonalności na nakaz zapłaty 6 sierpnia 2007 r., nie doręczył go wierzycielowi oczekując na jego wniosek. Zdaniem sądu pytającego, przepis regulaminu urzędowania sądów powszechnych obligujący do pozostawienia tytułu wykonawczego stanowiącego nakaz zapłaty zaopatrzony w klauzulę wykonalności nadaną z urzędu w aktach sprawy, bez jego doręczenia z urzędu jest sprzeczny z art. 782 § 2 k.p.c. Skoro ustawodawca zdecydował się na działanie sądu z urzędu w sprawie nadawania klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty, miał w zamyśle doręczenie z urzędu wierzycielowi tytułu wykonawczego. Sąd pytający podkreślił, że nigdy nie budziło wątpliwości, iż obowiązek nadania z urzędu klauzuli wykonalności oznaczał jednocześnie obowiązek doręczenia wierzycielowi tytułu wykonawczego.