Wyrok TK z dnia 19 września 2007, sygn. SK 4/06

1. W skardze konstytucyjnej z 19 września 2005 r., doprecyzowanej pismem procesowym z 17 listopada 2005 r., skarżąca spółka – „MILIMEX” spółka z o.o. wystąpiła do Trybunału Konstytucyjnego z zarzutem niezgodności art. 82 ustawy z 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. Nr 60, poz. 535, ze zm.; dalej: p.u.n.) z art. 21, art. 45 ust. 1, art. 64 oraz art. 176 ust. 1 Konstytucji. Zakwestionowany przepis przewiduje wykreślanie hipotek oraz zastawów (rejestrowych, skarbowych), wpisanych z naruszeniem art. 81 p.u.n., z urzędu, na podstawie postanowienia sędziego-komisarza. Skarżąca podnosi, że przepis ten w obecnym kształcie narusza prawo do sądu, rozumiane jako prawo do rozpatrzenia sprawy w sposób jawny, sprawiedliwy, z uwzględnieniem zasady dwuinstancyjności postępowania sądowego i z udziałem podmiotu wywłaszczanego prawa, a także prawo do ochrony prawa majątkowego, jakim jest hipoteka.

Skarga konstytucyjna została sformułowana na tle następującego stanu faktycznego: 30 kwietnia 2003 r. skarżąca złożyła w Sądzie Rejonowym w Zabrzu wniosek o wpisanie hipoteki przymusowej na nieruchomości należącej do dłużnika – Mostostal Zabrze Holding SA. W wyniku przedłużającego się postępowania sądowego wpis hipoteki został dokonany dopiero 30 listopada 2004 r. (tj. po upływie 19 miesięcy od złożenia wniosku). 24 czerwca 2004 r. Mostostal Zabrze Holding S.A. złożyła wniosek o ogłoszenie upadłości, a 18 sierpnia 2004 r. została ogłoszona upadłość tej spółki z możliwością zawarcia układu. 6 czerwca 2005 r. sędzia-komisarz Sądu Rejonowego w Zabrzu z urzędu, na posiedzeniu niejawnym, wydał w trybie art. 82 p.u.n. postanowienie stwierdzające niedopuszczalność wpisu ww. hipoteki (a także hipotek przymusowych wpisanych na rzecz skarżącej na podstawie postanowień z 15 i 25 lutego 2005 r.). W konsekwencji w postępowaniu upadłościowym toczącym się wobec Mostostal Zabrze Holding S.A. sporna hipoteka nie została ujęta