Wyrok TK z dnia 15 czerwca 2004, sygn. SK 43/03

1. W skardze konstytucyjnej spółki Novomatic AG z 11 października 2002 r. zarzucono niezgodność art. 339 § 2 i § 3 pkt 2 w zw. z art. 55 § 1 zdanie ostatnie ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555 ze zm.) z art. 45 i art. 77 ust. 2 Konstytucji. Przepis art. 55 § 1 k.p.k. wprowadza nową instytucję oskarżyciela posiłkowego subsydiarnego. Art. 339 § 2 i § 3 pkt 2 k.p.k. reguluje konieczność skierowania sprawy wniesionej przez oskarżyciela posiłkowego subsydiarnego na posiedzenie, w celu zbadania, czy nie zachodzą przesłanki umorzenia postępowania z powodu oczywistego braku faktycznych podstaw oskarżenia.

Zdaniem skarżącej taka regulacja pozwalająca na umorzenie postępowania na posiedzeniu z uwagi na oczywisty brak faktycznych podstaw oskarżenia narusza jej konstytucyjne prawo do rozpoznania sprawy na jawnej rozprawie. Tym samym uniemożliwia przeprowadzenie dowodów i wskazanie winy osoby oskarżonej o popełnienie przestępstwa. Rozstrzyganie o zasadności aktu oskarżenia w trybie art. 339 § 2 i 3 pkt 2 k.p.k. „nie daje gwarancji przestrzegania zasady kontradyktoryjności co do meritum aktu oskarżenia i narusza zasadę równości stron procesowych”. Ocena zasadności aktu oskarżenia wniesionego przez samego pokrzywdzonego następuje wyłącznie na podstawie akt postępowania przygotowawczego prowadzonego przez prokuratora.

W opinii skarżącej ustawowe i konstytucyjne zasady prawa do sądu, rozumiane w tym przypadku jako rozpoznawanie sprawy na rozprawie, nie są zachowane przy umarzaniu postępowania. Przyznanie prokuratorowi prawa do odmowy wszczęcia lub umorzenia postępowania narusza prawa konstytucyjne, gdyż tylko niezawisłe sądy stanowią gwarancję przestrzegania tych praw.

2. Z uzasadnienia oraz dołączonych do skargi dokumentów wynika że 24 lipca 2000 r. zostało złożone do Prokuratury Rejonowej w Jeleniej Górze zawiadomienie o popełnionym na szkodę Novomatic przestępstwie z art.