Postanowienie TK z dnia 16 lipca 2014, sygn. Ts 117/14

1. W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 5 maja 2014 r. Z.M. (dalej: skarżąca) wystąpiła o zbadanie zgodności art. 898 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r. poz. 121; dalej: k.c.) – rozumianego „w ten sposób, że ogranicza (jako przesłankę odwołania darowizny) pojęcie rażącej niewdzięczności obdarowanego będącego osoba obcą w stosunku do darczyńcy do braku zachowań sprzecznych z prawem karnym (noszących znamiona przestępstwa lub wykroczenia) przeciwko darczyńcy, a wyłącza zachowania niezgodne ze stosunkiem cywilnoprawnym łączącym strony wynikającym z poczynienia darowizny z poleceniem, a także eliminującym z zakresu tego pojęcia zachowania obdarowanych sprzeczne z przyjętymi zobowiązaniami obdarowanych wobec darczyńcy i wyrządzające szkodę moralną i majątkową darczyńcy” – z art. 64 ust. 1 w związku z art. 2 i art. 32, a także z art. 45 w związku z art. 2 i art. 7 Konstytucji.

2. Zdaniem skarżącej orzekające w jej sprawie sądy naruszyły jej prawo do sprawiedliwego rozpoznania sprawy (art. 45 Konstytucji) oraz prawo własności i prawa majątkowe wynikające z zawartej umowy (art. 64 ust. 1 Konstytucji). Niesłusznie uznały bowiem odwołanie przez nią darowizny za bezskuteczne. Nie dokonały przy tym prawidłowej analizy przesłanek odwołania darowizny oraz nie przeprowadziły dogłębnego postępowania dowodowego. Jej zdaniem zachowanie obdarowanych (niesprowadzenie do otrzymanego mieszkania rodziny z Kazachstanu oraz zamiar sprzedania lokalu) powinno być uznane za rażącą niewdzięczność w rozumieniu art. 898 k.c.

3. Postanowieniem z 16 lipca 2014 r. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. Powodem wydania takiego rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że sformułowane w skardze zarzuty dotyczyły nieprawidłowego – zdaniem skarżącej – stosowania prawa, nie zaś niekonstytucyjności zaskarżonego przepisu. Skarżąca zarzuciła bowiem orzekającym w jej sprawie sądom, że