Postanowienie TK z dnia 03 lipca 2008, sygn. Ts 158/07

1. W skardze konstytucyjnej Wojciech i Wanda Kowalscy (dalej: skarżący) wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 9 lipca 2007 r. skarżący domagali się zbadania zgodności z Konstytucją art. 14 ust. 2 i art. 149 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. Nr 167, poz. 1398, ze zm.; dalej: u.k.s.c.), podnosząc, iż prowadzą one do naruszenia zasady ochrony zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa, zasady ochrony praw nabytych (art. 2 Konstytucji), zasady równości wyrażonej w art. 32 oraz art. 64 ust. 2 Konstytucji, a także art. 77 ust. 2 Konstytucji. W treści uzasadnienia skarżący przytaczają ponadto argumenty odnoszące się do naruszenia w ich sprawie prawa do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji). W ocenie skarżących, na podstawie postanowienia sądu w przedmiocie zwolnienia ich w całości od ponoszenia kosztów sądowych, nabyli prawo, którego nowa ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych w istocie ich pozbawiła. Wynika to z okoliczności, że przepisy dawne – nieprzewidujące opłaty podstawowej wnoszonej przez stronę zwolnioną z ponoszenia kosztów sądowych na podstawie postanowienia sądu – stosuje się, zgodnie z zaskarżonym art. 149 ust. 1 u.k.s.c., tylko do zakończenia sprawy w danej instancji. Tym samym skarżący ponoszą konsekwencję nieopłacenia opłaty podstawowej, wymaganej przez ustawę nową, która weszła w życie przed wniesieniem przez nich apelacji. Kryterium powstania obowiązku uiszczenia opłaty podstawowej stanowi data zakończenia postępowania w danej instancji, będąca okolicznością wypadkową i niezależną od woli stron postępowania. Naruszenie zasady równości i zasady równej dla wszystkich ochrony praw majątkowych, wynikające z zastosowania art. 14 ust. 2 u.k.s.c., skarżący upatrują w zróżnicowaniu sytuacji strony zwolnionej od ponoszenia kosztów sądowych z mocy ustawy (art. 100 ust. 1 u.k.s.c.), która nie jest zobowiązana do wniesienia opłaty podstawowej oraz sytuacji strony zwolnionej