Postanowienie TK z dnia 02 grudnia 2009, sygn. Ts 158/08

W skardze konstytucyjnej skarżący domagał się zbadania zgodności art. 139 § 1 w zw. z art. 136 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, ze zm.; dalej: k.p.c.) z art. 2, art. 7, art. 45 ust. 1 oraz art. 77 ust. 2 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji oraz art. 169 § 4 k.p.c. z art. 2, art. 45 ust. 1 oraz art. 77 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Skarżący podnosił, że postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie, w związku z którym wniósł skargę konstytucyjną, pozbawiło go konstytucyjnie gwarantowanego prawa do sądu (art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji) w sposób nieproporcjonalny do innych wartości konstytucyjnych (art. 31 ust. 3 Konstytucji), a ponadto zaskarżone przepisy są kryminogenne (art. 2 Konstytucji). Praktyka pierwszego zastępczego doręczenia nie wynika z przepisu prawnego, co jest – w ocenie skarżącego – niezgodne z art. 7 Konstytucji. Zdaniem skarżącego, uznanie doręczenia zastępczego według k.p.c. za skuteczne jest możliwe tylko w odniesieniu do powoda oraz drugiego i kolejnego doręczenia pozwanemu. Żaden przepis k.p.c., jak wskazał skarżący, nie upoważnia do uznania za skuteczne pierwszego doręczenia zastępczego dla pozwanego, gdyż z żadnego z przepisów k.p.c. nie wynika, że adres podany przez powoda jest prawdziwy. W myśl prezentowanego przez skarżącego stanowiska, prawidłowość adresu pozwanego nie powinna wynikać z domniemania sądów, ale z oświadczenia pozwanego i z pozytywnego przepisu. Obecna praktyka uznawania pierwszego doręczenia zastępczego za skuteczne wraz z odmową przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu od nakazu zapłaty po upływie jednego roku, jak wynika z argumentacji przedstawionej przez skarżącego, nie tylko zamyka drogę sądową, ale jest także kryminogenna i przez to niezgodna z zasadami państwa prawnego. Skarżący