Postanowienie TK z dnia 25 maja 2010, sygn. Ts 16/08

Skarżący w skardze konstytucyjnej zarzucił, że art. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2006 r. o zmianie ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2007 r. Nr 21, poz. 123) w zakresie, w jakim przewiduje w sprawach wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej stosowanie art. 14 ust. 2 oraz art. 100 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. Nr 167, poz. 1398, ze zm.) w brzmieniu obowiązującym do 10 marca 2007 r., jest niezgodny z art. 45 ust. 1 w zw. z art. 2 oraz art. 78 i art. 176 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zdaniem skarżącego wymaganie uiszczenia opłaty podstawowej od osoby w całości zwolnionej od kosztów sądowych wprowadza barierę finansową ograniczającą dostęp do sądu oraz możliwość kontynuowania postępowania przed sądem. Według skarżącego intencją prawodawcy było zlikwidowanie istniejącego ograniczenia prawa do sądu i prawa do zaskarżania orzeczeń. Na etapie prac sejmowych dodano jednak art. 2, który nakazuje uiszczanie tej opłaty w przypadku spraw wszczętych przed wejściem w życie ustawy znoszącej obowiązek jej uiszczania. Prowadzi to do funkcjonowania równocześnie dwóch systemów pobierania opłat sądowych. Zdaniem skarżącego treść art. 2 zaskarżonej ustawy była nieprzemyślana pod kątem konsekwencji, jakie wywołuje dla osób całkowicie zwolnionych od ponoszenia kosztów sądowych, na które równocześnie nakłada się obowiązek uiszczenia opłaty podstawowej. Wprowadzone, nieuzasadnione – zdaniem skarżącego – ograniczenie prawa do sądu jest konsekwencją braku przyzwoitej legislacji.

Postanowieniem z 10 lipca 2007 r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze odrzucił apelację skarżącego od orzeczenia sądu I instancji. Zażalenie skarżącego na powyższe postanowienie zostało oddalone postanowieniem Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 28 września 2007 r. Zarówno Sąd Okręgowy, jak i Sąd Apelacyjny stanęły na stanowisku, że zwolnienie od kosztów sądowych nie zwalnia