Uzasadnienie
| POSTANOWIENIE |
z dnia 27 sierpnia 2010 r.
|
| Sygn. akt Ts 254/07 |
Uzasadnienie:
W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 24 października 2007 r. skarżący domagał się zbadania zgodności
art. 3941 § 1 i 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, ze zm.; dalej: k.p.c.)
w zakresie, w jakim uniemożliwia zaskarżenie postanowienia w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności wydanego po raz pierwszy
przez sąd drugiej instancji, z art. 78 w zw. z art. 176 ust. 1 Konstytucji, a także art. 795 § 1 k.p.c. rozumianego w ten
sposób, że postanowienie w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności wydane po raz pierwszy przez sąd drugiej instancji nie
podlega zaskarżeniu, z art. 78 i art. 176 ust. 1 Konstytucji. Skarżący wskazywał, że odmowa zaopatrzenia tytułu egzekucyjnego
w klauzulę wykonalności pozbawia wierzyciela środków ochrony prawnej, przewidzianych w ramach postępowania egzekucyjnego.
Konsekwencją wyłączenia uprawnienia do wniesienia zażalenia do Sądu Najwyższego jest pozbawianie stron możliwości poddania
kontroli instancyjnej rozstrzygnięcia w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności. W ocenie skarżącego założenie, że sąd odwoławczy
zawsze orzeka jako sąd drugiej instancji, opiera się wyłącznie na kryterium formalnym (ustrojowym). Tymczasem – jego zdaniem
– właściwym kryterium realizacji gwarancji określonych w art. 78 w zw. z art. 176 ust. 1 Konstytucji powinno być kryterium
materialne. Skarżący podkreślał, że w licznych przypadkach sąd odwoławczy – działając formalnie jako sąd drugiej instancji
– orzeka jednak merytorycznie jako sąd pierwszej instancji, tak jak w przypadku postanowienia w przedmiocie nadania klauzuli
wykonalności. Skarżący przedstawił stanowisko, w myśl którego zgodnie z art. 176 ust. 1 Konstytucji zasada dwuinstancyjności
postępowania sądowego dotyczy także postanowienia w przedmiocie klauzuli wykonalności – jako orzeczenia sądowego. Podkreślił
przy tym, że – w przeciwieństwie do art. 78 Konstytucji – unormowanie zawarte w art. 176 ust. 1 Konstytucji nie zawiera zwrotu
„wyjątki od tej