Uzasadnienie
| POSTANOWIENIE |
z dnia 29 grudnia 2009 r.
|
| Sygn. akt Ts 405/08 |
Uzasadnienie:
W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 29 grudnia 2008 r. skarżąca domaga się zbadania zgodności
art. 484 § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93, ze zm.; dalej: k.c.) z art. 20, art.
21 i art. 32 ust. 2 Konstytucji. Zaskarżony przepis, regulujący instytucję miarkowania kary umownej przewiduje, że jeżeli
zobowiązanie zostało w znacznej części wykonane, dłużnik może żądać zmniejszenia kary umownej; to samo dotyczy wypadku, gdy
kara umowna jest rażąco wygórowana.
Powyższe zarzuty skarżąca sformułowała w związku z następującym stanem faktycznym. Wyrokiem z 27 marca 2008 r. (sygn. akt
VII P 181/07) Sąd Rejonowy w Lublinie zasądził na rzecz skarżącej zapłatę 20 000 zł tytułem kary umownej za naruszenie przez
pozwanego umownej klauzuli konkurencyjnej. Wskutek apelacji pozwanego Sąd Okręgowy w Lublinie wyrokiem z 4 września 2008 r.
(sygn. akt VII Pa 157/08) zmienił wyrok Sądu Rejonowego w ten sposób, że obniżył kwotę kary umownej do 6 564 zł. Sąd stwierdził,
że zastrzeżona kara umowna jest rażąco wygórowana w stosunku do odszkodowania za powstrzymanie się od działalności konkurencyjnej
i podlega miarkowaniu na podstawie art. 484 § 2 k.c.
Skarżąca podkreśliła, że kara umowna, określona w art. 484 § 1 k.c. stanowi mechanizm zwalniający wierzyciela od wykazywania
poniesienia szkody i tylko przy takim założeniu kara umowna jest odpowiednio silnym środkiem oddziaływania na niesolidnego
kontrahenta. Zaskarżony przepis dopuszcza natomiast zmniejszenie (miarkowanie) kary umownej m.in. wówczas, gdy jest ona rażąco
wygórowana. Następuje ono na podstawie orzeczenia sądu i stanowi wyjątek od zasady, że kara umowna należy się wierzycielowi
w zastrzeżonej wysokości bez względu na rozmiar poniesionej szkody. Zaskarżony art. 484 § 2 k.c. należy do prawa sędziowskiego,
jednak – zdaniem skarżącej – daje on nieuzasadnione podstawy do