Postanowienie TK z dnia 11 kwietnia 2013, sygn. Ts 9/12

W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 6 stycznia 2012 r. (data nadania) A.G. (dalej: skarżąca) zakwestionowała zgodność art. 306 § 1, art. 426 § 1 oraz art. 465 § 1 i 2 w związku z art. 459 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555, ze zm.; dalej: k.p.k.) „w zakresie, w jakim uniemożliwia wniesienie zażalenia na postanowienie Sądu w przedmiocie utrzymania w mocy postanowienia Prokuratury Rejonowej o umorzeniu śledztwa”, z art. 2, art. 45, art. 77 ust. 2, art. 78 oraz art. 176 ust. 1 Konstytucji.

Skargę konstytucyjną wniesiono w związku z następującym stanem faktycznym. Postanowieniem z 24 czerwca 2011 r. (sygn. akt II Kp 135/11) Sąd Rejonowy w Lesznie – II Wydział Karny utrzymał w mocy postanowienie Prokuratury Rejonowej w Lesznie o umorzeniu śledztwa w sprawie, w której skarżąca występowała w charakterze pokrzywdzonej. Zarządzeniem sędziego tegoż sądu z 13 lipca 2011 r. (sygn. akt jw.) odmówiono przyjęcia zażalenia skarżącej na powyższe postanowienie sądu. Zarządzenie to utrzymał w mocy Sąd Okręgowy w Poznaniu – Wydział XVII Karny Odwoławczy postanowieniem z 4 października 2011 r. (sygn. akt XVII Kz 514/11).

Zdaniem skarżącej to, że zakwestionowane przepisy nie przewidują możliwości zaskarżenia postanowienia sądu wydanego w wyniku rozpatrzenia zażalenia na postanowienie prokuratora o umorzeniu postępowania przygotowawczego, narusza zasadę dwuinstancyjności postępowania sądowego. Stwarza to ryzyko powtórzenia przez sąd rejonowy błędu popełnionego przez prokuraturę i pozbawia pokrzywdzonego możliwości poddania sprawy pod ocenę sądu drugiej instancji, który ze swej natury ma większy autorytet merytoryczny. Powoduje więc zamknięcie drogi sądowej. Ponadto skarżąca wskazała, że w jej przekonaniu demokratyczne państwo prawne powinno zapewniać jak najszersze uprawnienie do rozpoznania sprawy w dwóch instancjach.

Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje:

W