Uzasadnienie
| POSTANOWIENIE |
z dnia 18 kwietnia 2001 r.
|
| Sygn. akt U 4/00 |
Uzasadnienie:
I
1.A. Rzecznik Praw Obywatelskich wystąpił do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o stwierdzenie, że § 3 rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości z dnia 18 grudnia 1975 r. w sprawie kosztów przeprowadzenia dowodu z opinii biegłych w postępowaniu sądowym
(Dz.U. Nr 46, poz. 254 ze zm.) w brzmieniu zmienionym rozporządzeniem z dnia 6 września 1990 r. (Dz.U. Nr 62, poz. 364) w
zakresie, w jakim obniża stawki wynagrodzenia dla biegłych będących nauczycielami akademickimi lub pracownikami naukowo-badawczymi
po przejściu tych osób na emeryturę lub rentę narusza art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Uzasadnienie zarzutów wniosku opiera się na następujących argumentach.
Paragraf 3 kwestionowanego rozporządzenia ustala podwyższone stawki wynagrodzenia dla biegłych będących nauczycielami akademickimi
lub pracownikami naukowo-badawczymi, różnicując je w zależności od zajmowanego stanowiska i posiadanego stopnia lub tytułu
naukowego. Sposób redakcji tego paragrafu wyklucza jednak przyznanie podwyższonych stawek wynagrodzenia biegłym, posiadającym
równie wysokie kwalifikacje, jeżeli na skutek uzyskania uprawnień emerytalnych lub rentowych zaprzestali pracy.
Wskazane zróżnicowanie wynagrodzenia nie znajduje uzasadnienia, tym bardziej, że biegły nie może uchylić się od przedstawienia
opinii bez istotnej przyczyny (art. 280 kpc oraz art. 176-181 kpk). W obecnym stanie prawnym sąd powołując na biegłego emerytowanego
profesora korzysta z jego wiedzy i doświadczenia, które wynagradzane są niżej niż początkującego pracownika naukowego.
Kwestionowany przepis narusza konstytucyjną zasadę równości przez to, że odmiennie traktuje te same osoby, posiadające wspólną
cechę istotną w postaci wysokich kwalifikacji naukowych, ze względu na fakt przejścia na emeryturę lub rentę. Znaczenie wysokich
kwalifikacji nie jest przy tym bezpośrednio związane z faktem dalszego zatrudnienia w placówkach akademickich lub naukowo-badawczych.
W szczególności fakt przejścia na emeryturę lub rentę nie przekreśla uznania dla dorobku naukowego i poziomu wiedzy, wyrażonych