Wyrok TK z dnia 16 września 2008, sygn. U 5/08

1. Wnioskiem z 16 maja 2008 r. (RPO-579010-IX-08/WK) Rzecznik Praw Obywatelskich (dalej: RPO albo Rzecznik) wystąpił o stwierdzenie, że § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 23 marca 1999 r. w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się o wydanie licencji oraz posiadających licencję pracownika ochrony fizycznej (Dz. U. Nr 30, poz. 299, ze zm.; dalej: rozporządzenie albo rozporządzenie z 23 marca 1999 r.) jest niezgodny z art. 34 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (Dz. U. z 2005 r. Nr 145, poz. 1221, ze zm.; dalej: ustawa albo ustawa o ochronie osób i mienia), art. 229 § 6 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, ze zm.; dalej: k.p. lub kodeks pracy) oraz art. 66 ust. 1 i art. 92 ust. 1 Konstytucji.

Charakteryzując regulacje dotyczące podejmowania działalności w zakresie ochrony osób i mienia oraz zasady wykonywania zadań ochrony przez osoby posiadające określone kwalifikacje, stwierdzone – co do zasady – licencją pracownika ochrony fizycznej pierwszego lub drugiego stopnia, Rzecznik wskazał na delegację ustawową zawartą w art. 34 ustawy o ochronie osób i mienia oraz wydane na jej podstawie rozporządzenie z 23 marca 1999 r. Zdaniem Rzecznika, zakwestionowany § 13 ust. 1 rozporządzenia, określający osoby zobowiązane do uiszczenia opłaty za badania lekarskie i psychologiczne, przeprowadzane w celu oceny zdolności fizycznej i psychicznej do wykonywania zadań pracownika ochrony fizycznej, wykracza poza granice upoważnienia ustawowego. Upoważnienie do określenia w rozporządzeniu zasad przeprowadzania badań lekarskich i psychologicznych nie może być rozumiane jako uprawniające autora rozporządzenia do uregulowania w nim materii dotyczącej obowiązku ponoszenia opłat za te badania. Zasady powinny