Jednocześnie Skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentu, tj. Opini technicznej z zakresu urządzeń elektrycznych z dnia [...] listopada 2024 r. sporządzonej przez T. S., będącego biegłym sądowym z zakresu elektrotechniki i instalacji oraz urządzeń elektrycznych, dotyczącej towaru [...] producenta [...] Co. Ltd na okoliczność wykazania prawidłowości dokonanej przez Spółkę klasyfikacji taryfikacyjnej towaru (na potrzeby wymiaru i poboru cła importowego, a także związanych z tym innych należności publicznoprawnych) do kodu TARIC 8536 30 30 99 oraz zasadności stanowiska Spółki odnośnie powstałej konieczności przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność ustalenia tych cech towaru, które są relewantne z punktu widzenia taryfy celnej (TARIC), bez którego to dowodu dokonanie prawidłowych ustaleń faktycznych w sprawie nie jest możliwe.
Zdaniem Skarżącej z opinii wynika jednoznacznie, że towar przy uwzględnieniu jego parametrów technicznych, budowy, elementów składowych i realizowanych funkcji, nie posiada cech właściwych dla przekaźników i styczników tj., że towar nie spełnia warunków techniczno-funkcjonalnych determinujących zasadność klasyfikowania go do przekaźników i styczników.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje.
Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej także jako: "p.p.s.a.") wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania (lit. b) lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W razie zaś stwierdzenia, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, sąd oddala skargę (art. 151 p.p.s.a.).
Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że niniejsza skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie spawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażądała przeprowadzenia rozprawy. W niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 119 pkt 2 p.p.s.a, gdyż w odpowiedzi na skargę organ wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym (k. 40 akt sądowych), a Spółka poinformowana w piśmie z dnia [...] maja 2025 r. (k. 51 akt sądowych) o wniosku organu, nie zażądała przeprowadzenia rozprawy.
Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że decyzja ta narusza prawo.
Z akt sprawy wynika, iż w Oddziale Celnym II w B. przyjęto zgłoszenie celne Skarżącej dotyczące objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu towaru w postaci styczników - urządzeń elektrycznych do przełączania i zabezpieczania obwodów elektrycznych do prądu przekraczającego 16A, ale nie przekraczającego 125A, zadeklarowanych do kodu TARIC 8536 30 30 99, ze stawką cła erga omnes 0% i stawką podatku od towaru i usług w wysokości 23%. W wyniku weryfikacji zgłoszenia celnego, kierując się regułami 1 i 6 Ogólnych Reguł Interpretacyjnych Nomenklatury Scalonej oraz Notami wyjaśniającymi, organ stwierdził, że wskazane urządzenia stanowią przekaźniki i powinny być zaklasyfikowane do kodu TARIC 8536 49 00 99 ze stawką celną erga omnes 2,3% i stawką podatku od towaru i usług w wysokości 23%.
Spór w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia czy organ prawidłowo dokonał klasyfikacji taryfowej importowanego przez Spółkę towaru jako przekaźnika i zastosował stawkę celną w wysokości 2,3%. Według organu sporne urządzenie otwiera i zamyka obwód elektryczny. Dzięki temu umożliwia wpływanie na pracę innych urządzeń znajdujących się w układzie sterowania i może realizować funkcję włącz – wyłącz. Stanowisko organu odwoławczego sprowadza się w zasadzie do stwierdzenia, że choć sporne urządzenie nie jest typowym przekaźnikiem to jednak jest przekaźnikiem. Spółka natomiast uważa, że nie jest to przekaźnik a urządzenie do zabezpieczania obwodów elektrycznych. Jego funkcją jest bowiem zabezpieczenie przed przekroczeniem parametrów określonych przez operatora (napięcia prądu, mocy) a także przed zdarzeniami związanymi z kradzieżą prądu.
Stosownie do art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz.U. z 2023 r. poz. 1590) do: 1) postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12, art. 138a § 4, art. 141-143, art. 168, art. 170, art. 215 § 1 oraz działu IV rozdziałów 2, 5, 6, 9 i 10, rozdziału 11 - z wyłączeniem art. 200, oraz rozdziałów 21-23 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa; 2) odwołań stosuje się odpowiednio także przepisy art. 140 § 1, art. 162 § 1-3, art. 163 § 2, art. 169, art. 208, art. 210 § 1 pkt 1-6 i 8 oraz § 2, art. 220, art. 221, art. 222, art. 223, art. 226-229, art. 232, art. 233 § 1 i 2, art. 234 oraz art. 234a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Podkreślić należy, że proces klasyfikacji towaru obejmuje zidentyfikowanie samego towaru i ustalenie czy towar odpowiada konkretnej pozycji Taryfy celnej. W procesie tym należy posługiwać się nie tylko przesłankami natury technicznej, czy kryteriami przeznaczenia towaru, ale należy mieć na uwadze treść Taryfy celnej wraz z uwagami do poszczególnych sekcji lub działów, a także Ogólne Reguły Interpretacji Nomenklatury Scalonej oraz Wyjaśnienia do Taryfy celnej. Niezbędne jest zatem dokonanie ustaleń w zakresie tych cech towaru, które są relewantne z punktu widzenia Taryfy celnej. W orzecznictwie sądowym utrwalił się pogląd, że zidentyfikowanie towaru dla potrzeb klasyfikacji Taryfy celnej mieści się w sferze ustaleń faktycznych (np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] stycznia 2014 r., sygn. akt I GSK 1536/12).
Wskazać należy, że według Wspólnotowej Taryfy Celnej dział 85 obejmuje maszyny i urządzenia elektryczne oraz ich części, rejestratory i odtwarzacze dźwięku, rejestratory i odtwarzacze obrazu i dźwięku oraz części i akcesoria do tych artykułów. Natomiast do pozycji 8536 zalicza się urządzenia elektryczne do przełączania lub zabezpieczania obwodów elektrycznych, lub do wykonywania połączeń w obwodach elektrycznych, lub do tych obwodów (na przykład przełączniki, przekaźniki, bezpieczniki, tłumiki przepięciowe, wtyki, gniazda wtykowe, oprawki lamp i inne złącza, skrzynki przyłączowe), do napięć nieprzekraczających 1000 V; złącza do włókien optycznych, wiązek włókien optycznych lub kabli światłowodowych.
Spółka zaklasyfikowała sporne urządzenia do pozycji:
8536 30 - Pozostałe urządzenia zabezpieczające obwody elektryczne,
8536 30 30 - - Do prądu przekraczającego 16A, ale nieprzekraczającego 125A,
8536 30 30 99 - - - Pozostałe.
Natomiast organ do pozycji:
8536 30 - Pozostałe urządzenia zabezpieczające obwody elektryczne,
- Przekaźniki;
8536 41 - - Do napięć nieprzekraczających 60V;
8536 49 - - Pozostałe;
8536 49 00 - - - Pozostałe;
8536 49 00 99 - - - - Pozostałe.
Zgodnie z treścią Not wyjaśniających pozycja 8536 obejmuje m. in.:
(I) URZĄDZENIA DO PRZEŁĄCZANIA OBWODÓW ELEKTRYCZNYCH
Urządzenia te zasadniczo składają się z urządzeń do zamykania lub przerywania jednego lub więcej obwodów, w które są one włączone, albo do przełączania z jednego obwodu na inny; mogą być one znane jako jednobiegunowe, dwubiegunowe, trzybiegunowe itp., w zależności od zawartej ilości przełączanych obwodów. Grupa ta obejmuje również przełączniki i przekaźniki.
(C) Przekaźniki są urządzeniami elektrycznymi, za pomocą których obwód jest automatycznie sterowany poprzez zmiany w tym samym lub innym obwodzie. Są one stosowane, na przykład w urządzeniach telekomunikacyjnych, urządzeniach sygnalizacji drogowej lub kolejowej, do sterowania lub zabezpieczania obrabiarek itp.
Poszczególne typy można rozróżnić na podstawie, na przykład:
(1) Stosowanych elektrycznych elementów sterujących: przekaźniki elektromagnetyczne, przekaźniki z magnesem trwałym, przekaźniki termoelektryczne, przekaźniki indukcyjne, przekaźniki elektrostatyczne, przekaźniki fotoelektryczne, przekaźniki elektroniczne itp.
(2) Wstępnie określonych warunków, na których zasadzie działają: przekaźniki przetężeniowe, przekaźniki przełączające przy minimalnym lub maksymalnym napięciu, przekaźniki różnicowe, błyskawiczne przekaźniki wyłączające, przekaźniki zwłoczne itp.
Styczniki, które są również uważane za przekaźniki, są urządzeniami do zwierania lub przerywania obwodów elektrycznych, które automatycznie wracają do stanu wyjściowego bez mechanicznego elementu blokującego lub działania ręcznego. Działają one zazwyczaj i są podtrzymywane w stanie czynnym przez prąd elektryczny.
Opisując mechanizm działania importowanego przez Spółkę urządzenia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej odwołał się do ustaleń organu pierwszej instancji i stwierdził, że przedstawiony przez Spółkę rysunek techniczny stycznika [...] przedstawia przekaźnik "sterowany elementem sterującym, o prądzie znamionowym 80A, z wyprowadzeniami toru prądowego, ukazanymi na rysunku jako elementy opisane wymiarem o długości 42,4 ±0,1 mm i szerokości 9 ±0,1 mm. Wynika z niego, że tor prądowy posiada opór bocznikowy 200µ? ± 10%. Przedmiotowy rysunek techniczny wskazuje również wyprowadzenia elementu sterującego (który może być cewką lub silnikiem elektrycznym) w postaci skrętki dwóch przewodów w kolorze czarnym (black) i czerwonym (red), o długości 60 ±2 mm zakończonego konektorem (wtyczką). W dolnej części obok tabliczki rysunkowej wskazano schemat połączeń obwodu (wiring diagram) elementu sterującego (...), z którego wynika, że otwarcie i zamknięcie toru prądowego uzyskuje się przez zmianę polaryzacji napięcia elementu sterującego" (str. 6 zaskarżonej decyzji.) Zdaniem organu odwoławczego powyższy opis potwierdza, że mamy do czynienia z przekaźnikiem.
Dalej DIAS wskazał, że organ pierwszej instancji przenalizował również przedstawiony przez Skarżącą materiał wideo i organ ten stwierdził, że "przedstawia on przekaźnik pozbawiony wierzchniej części obudowy, obok wyprowadzeń toru prądowego wraz ze stykiem ruchomym uwidoczniono mechanizm złożony z kół zębatych. Z przekaźnika wyprowadzona jest skrętka dwóch przewodów w kolorze czarnym czerwonym, zakończona wtyczką (konektorem). Po podaniu do konektora źródła prądu następuje załączenie elementu sterującego (w tym przypadku silnika elektrycznego posiadającego uzwojenie, które podobnie jak cewka ma charakter indukcyjny) umieszczonego w obudowie przekaźnika, który przez przekładnie złożoną z kół zębatych zmienia stan styku prądowego. Po zmianie sposobu zasilania przewodów skrętki następuje ponowne załączenie elementu sterującego, który za pośrednictwem tej samej przekładni ponownie zmienia stan styku prądowego. Podanie sygnału jest zmianą w jednym obwodzie, która wywołuje automatycznie zmianę w innym obwodzie" (str. 7 zaskarżonej decyzji). W konkluzji Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uznał, że przedstawiony przez Spółkę materiał dowodowy również potwierdza, że towar objęty kontrolowanym zgłoszeniem celnym to przekaźnik.
Nadto, w decyzji organu pierwszej instancji stwierdzono, że kod TARIC 8536 30 30 99, zadeklarowany przez Spółkę w zgłoszeniu celnym, nie ma zastosowania do styczników, gdyż styczniki zgodnie z treścią Not wyjaśniających są uważane za przekaźniki.
W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji (a następnie w skardze) Spółka podnosiła, iż z materiału dowodowego zebranego w sprawie w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że:
- sporny towar jest produkowany wyłącznie z myślą o zastosowaniach w licznikach energii elektrycznej,
- sporny towar nie ma żadnych innych zastosowań niż w licznikach energii elektrycznej,
- najistotniejszym elementem spornego towaru jest tor prądowy, który pełni funkcje pomiarowe (dwustronnie mierzy przepływ prądu),
- sporny towar zawiera styki (umiejscowione poza jego najistotniejszym elementem), pozwalające na wyłączenie przepływu prądu,
- wspomniane powyżej wyłączenie przepływu prądu następuje automatycznie, gdy spełnione są predefiniowane w liczniku energii elektrycznej parametry (mogą one być definiowane zarówno dla prądu wchodzącego, jak i wychodzącego),
- sporny towar wyposażony jest w silnik, który powoduje odłączenie prądu w wypadku, gdy zdefiniowane parametry wyłączenia zostaną osiągnięte,
- w związku z powyższym, działanie styków nie jest automatyczne (powodowane samym tylko osiągnięciem pewnej wartości prądu czy napięcia), lecz powodowane działaniem silnika, który stanowi integralną część spornego towaru,
- ponowne załączenie prądu poprzez styki w żadnym wypadku nie następuje automatycznie,
- sporny towar pełni jedynie funkcję zabezpieczającą obwody elektryczne.
Ponadto Spółka podkreśliła, że sporny towar nie odpowiada opisowi zawartemu w Nocie wyjaśniającej, na którą powołuje się organ, gdyż obwody elektryczne nie wracają automatycznie do stanu wyjściowego. Co więcej, stycznik stanowi tylko jeden z elementów spornego towaru.
Należy zauważyć, że zgodnie z art. 187 § 1 O.p. organ jest zobowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzeć cały materiał dowodowy. Oznacza to, że musi wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności mające znaczenie dla zbudowania podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, także te przedstawione przez stronę. Tymczasem w rozpatrywanej sprawie organ ograniczył się do przedstawienia i umotywowania jedynie własnego stanowiska co do sposobu działania i funkcji spornego urządzenia, pomijając okoliczności wskazane w odwołaniu przez Spółkę.
Przykładowo Spółka wskazała, że działanie styków nie jest automatyczne (powodowane samym tylko osiągnięciem pewnej wartości prądu czy napięcia), lecz jest efektem działania silnika, który stanowi integralną część spornego towaru. Należy zauważyć, że Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego najpierw w ogóle nie potwierdził obecności silnika w badanym urządzeniu (str. 10 decyzji organu pierwszej instancji), by potem - opisując przedstawiony przez Spółkę materiał wideo – w decyzji z dnia [...] grudnia 2024 r. uznać (str. 12 decyzji organu pierwszej instancji), że "po podaniu do konektora źródła prądu następuje załączenie elementu sterującego (w tym przypadku silnika elektrycznego posiadającego uzwojenie...) umieszczonego w obudowie przekaźnika, który przez przekładnię złożoną z kół zębatych zmienia stan styku prądowego." Raz zatem Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego utrzymuje, że sporne urządzenie nie posiada silnika, innym razem, że w taki silnik jest wyposażone, co wskazuje na brak spójności (wręcz sprzeczność) w wypowiedziach organu. Z kolei organ odwoławczy stwierdził, że sporny towar wyposażony jest w silnik, który powoduje odłączenie prądu w wypadku, gdy zdefiniowane parametry wyłączenia zostaną osiągnięte i wyjaśnił, że na żadnym etapie sprawy Spółka nie wskazywała że jest to okoliczność znacząca w sprawie i determinująca klasyfikację towaru (str. 9 zaskarżonej decyzji). Podkreślenia jednak wymaga, że w odwołaniu Spółka wskazała szereg okoliczności faktycznych, które w jej ocenie, przeczą stanowisku organu, iż sporny towar jest przekaźnikiem. Jedną z tych okoliczności jest wyposażenie wskazanego urządzenia w silnik elektryczny, inną (według Spółki najistotniejszą) jest to, że posiada ono tor prądowy. Skarżąca uważa też, że wbrew opisowi zawartemu w Nocie wyjaśniającej, obwody elektryczne nie wracają automatycznie do stanu wyjściowego. Organ odwoławczy nie wyjaśnił, czy te okoliczności (jak i pozostałe wskazane w odwołaniu) mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, a jeśli nie mają, to dlaczego. Wprawdzie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej powołał się na certyfikat zgodności, z którego wynika, że sporne urządzenie jest przekaźnikiem do sytemu płatności za pomiar energii elektrycznej, co zdaniem organu oznacza, iż posiada ono cechy tożsame z opisem cech tego urządzenia wskazywanych przez Spółkę, jednakże z certyfikatu tego nie wynika w szczególności, czy obwody elektryczne wracają automatycznie do stanu wyjściowego bez mechanicznego elementu blokującego lub działania ręcznego, jak to wskazuje się w Nocie wyjaśniającej. Także w zaskarżonej decyzji brak jest wyjaśnienia czy obwody elektryczne automatycznie wracają do stanu wyjściowego, a jeśli tak, to z czego organ to wywodzi. Zdaniem Sądu, dla klasyfikacji taryfowej podstawowe znaczenie ma to czy cechy wspomnianego urządzenia odpowiadają opisowi zawartemu w Nocie wyjaśniającej.
W tym kontekście należy zauważyć, że w decyzji organu pierwszej instancji zaznaczono (str. 14), że "automatyczność, o której mowa w definicji przekaźnika w punkcie I litera (C) Not wyjaśniających, dotyczy tego że zmiany następują w wyniku procesów przetwarzania sygnałów, nie zaś automatycznego powrotu do stanu wyjściowego." Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego nie dokonał jednak żadnego wywodu, z którego wynikałaby poprawność tej wypowiedzi.
W ocenie Sądu, przedstawiony w zaskarżonej decyzji mechanizm działania spornego urządzenia, w oparciu o rysunek techniczny stycznika oraz materiał wideo, wskazuje, że wnioski co do faktów zostały przez organ sformułowane z wykorzystaniem specjalistycznej wiedzy. Tym samym ocena przez organ całego zebranego materiału dowodowego powinna być dokonana z udziałem opinii biegłego z zakresu wiedzy technicznej.
W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji Spółka wniosła o powołanie biegłego z zakresu elektrotechniki. W zaskarżonej decyzji organ, powołując się na art. 188 O.p., uznał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia i przeprowadzanie kolejnych dowodów jest nieuzasadnione.
Stosownie do art. 188 O.p. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. W świetle tego uregulowania w sytuacji, gdy strona zgłasza dowód, to organ może nie uwzględnić wniosku, gdy żądanie dotyczy tezy dowodowej już stwierdzonej na korzyść strony; jeżeli jednak strona wskazuje dowód, który ma znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, przy czym jest zgłoszony na tezę dowodową odmienną, taki dowód powinien być dopuszczony. Podobny pogląd wyraził E. Iserzon (por. E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, teksty, wzory i formularze, Warszawa 1970, str. 166) oraz J. Zimmermann (Ordynacja podatkowa. Komentarz. Postępowanie podatkowe, Toruń 1998, str. 158). Zaniechanie przez organ administracji podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania materiału dowodowego, zwłaszcza gdy strona powołuje się na podstawie art. 188 O.p. na ważne dla niej okoliczności stanowi uchybienie przepisom postępowania, oznaczające wadliwość decyzji (por. A. Hanusz, Zasada swobodnej oceny dowodów w postępowaniu podatkowym oraz jej granice, Państwo i Prawo 2001, nr 10, str. 64).
Zdaniem Sądu, nie można zgodzić się z Dyrektorem Izby Administracji Skarbowej, że okoliczności mające znaczenia dla sprawy zostały wystarczająco stwierdzone przeprowadzonymi już dowodami. Uwzględnione przez organ dowody mają potwierdzać tezę, że sporne urządzenie jest przekaźnikiem. Wnosząc natomiast o przeprowadzenie powyższego dowodu Spółka starała się udowodnić tezę zupełnie przeciwną. Zawarte w 188 O.p. stwierdzenie "chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem", należy rozumieć w ten sposób, że odnosi się wyłącznie do sytuacji, gdy żądanie przeprowadzenia dowodu dotyczy tezy dowodowej już stwierdzonej na korzyść strony. Jeżeli natomiast dowód dotyczy tezy odmiennej (tzw. przeciwdowód), dowód ten powinien być przeprowadzony (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 stycznia 2012 r., sygn. akt I FSK 305/11). Bezsprzecznie wniosek dowodowy Spółki dotyczył okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i nie miał na celu udowodnienie tezy stwierdzonej już na jej korzyść. W związku z tym organ powinien powołać biegłego.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 197 § 1 O.p. w przypadku, gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ podatkowy może powołać na biegłego osobę dysponującą takimi wiadomościami, w celu wydania opinii. Mimo że powołany przepis nie zawiera ograniczeń swobody podejmowania decyzji o powołaniu biegłego, to jednak z art. 187 § 1 O.p. wynika, że organ jest zobowiązany przeprowadzić wszelkie dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy (por. A. Hanusz, Podstawa faktyczna rozstrzygnięcia podatkowego, Zakamycze 2004, str. 68). Organy nie są uprawnione do zastępowania rzetelnej i wyczerpującej oceny materiału dowodowego, wyłącznie własnymi twierdzeniami, gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne. Trudno wówczas mówić o rozpoznaniu przez organ istoty sprawy. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że w przypadku, gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, przepisy O.p. nie przewidują innego sposobu wyjaśnienia danego zagadnienia, jak tylko poprzez przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 września 2023 r., sygn. akt III FSK 504/23). Sąd w składzie orzekającym ten pogląd podziela, jednak rzecz jasna klasyfikacja taryfowa spornego urządzenia należy do organu. Podkreślić przy tym należy, że na etapie postępowania celnego Spółka przedstawiła ekspertyzę prawną, ale zawiera ona rozważania natury prawnej a nie technicznej.
W konsekwencji stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja narusza art. 187 § 1, art. 197 § 1, art. 188, a także art. 191 O.p.
Uzasadniając swoje stanowisko co do klasyfikacji spornego towaru organ odwoławczy wskazał, że towar ten został zakupiony od producenta [...] Co. Ltd i w dokumentach handlowych nazwano go przekaźnikiem (relay with Sn plating). Podkreślił też, że przedmiotem kontroli były również zgłoszenia celne, w których jako eksportera wskazano inny podmiot – [...] Co. Ltd. Zakupiony od tego ostatniego producenta towar Spółka także zadeklarowała jako urządzenia elektryczne do przełączania i zabezpieczania obwodów elektrycznych do prądu przekraczającego 16A, ale nieprzekraczającego 125A - styczniki, podając kod TARIC 8536 30 30 99. W dokumentach handlowych urządzenie to było również określane jako relay (przekaźnik) i organ w wyniku przeprowadzonego postępowania zaklasyfikował je do kodu TARIC 8536 49 00 99. Z taką klasyfikacją towaru Spółka się zgodziła i nie złożyła odwołania od rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji.
Odnosząc się do tych kwestii należy zauważyć, że nazwanie spornego urządzenia w dokumentach handlowych przekaźnikiem nie może mieć przesądzającego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż decydujące znaczenie mają cechy towaru, które są relewantne z punktu widzenia Taryfy celnej. Także okoliczność, że w innej sprawie urządzenie elektryczne do przełączania i zabezpieczania obwodów elektrycznych zostało zaklasyfikowane przez organ do kodu TARIC 8536 49 00 99 i Spółka nie złożyła odwołania od rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, nie dowodzi słuszności stanowiska organu w tej sprawie. Przedmiotem kontroli sądowej nie jest bowiem decyzja organu celno-skarbowego w tej innej sprawie i prawidłowość dokonanej przez organ klasyfikacji w tamtej sprawie. Nadto, nawet podobieństwo obydwu spraw nie zwalnia organu z obowiązku wykazania w przedmiotowej sprawie poprawności zajętego stanowiska.
Jednocześnie Sąd oddalił wniosek Skarżącej o przeprowadzenie dowodu z opinii technicznej z zakresu urządzeń elektrycznych z dnia [...] listopada 2024 r., załączonej do skargi. Należy zauważyć, że w myśl art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W świetle zajętego przez Sąd stanowiska przeprowadzenie dowodu z powyższej ekspertyzy nie jest niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości. Nadto, wszelkie kwestie związane z prawidłowym ustaleniem stanu faktycznego powinny być dokonane w postępowaniu przed organami celno-skarbowymi.
Z uwagi na stwierdzone uchybienia przedwczesne byłoby wypowiadanie się co do naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego.
Ponownie rozpatrując sprawę organ uwzględni wywody i wskazania Sądu zawarte w tym wyroku.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach sądowych postanowiono na podstawie art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a. Na koszty te składa się wpis od skargi (382 zł), wynagrodzenie pełnomocnika (500 zł), opłata skarbowa od udzielonego pełnomocnictwa (17 zł).
Należne pełnomocnikowi, w oparciu o § 2 pkt 5 zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2023 r. poz. 1935), wynagrodzenie miarkowano na podstawie art. 206 p.p.s.a. i przyznano w wysokości [...] zł. W okolicznościach niniejszej sprawy Sąd uznał, że obniżenie wynagrodzenia jest uzasadnione, albowiem niniejsza sprawa jest jedną z kilkudziesięciu spraw zawisłych przed tut. Sądem o analogicznym stanie faktycznym i prawnym, a wniesione przez pełnomocnika pisma procesowe są w swej istocie identycznej treści. Pełne wynagrodzenia z tytułu zastępstwa procesowego natomiast przyznano w sprawie o sygn. akt I SA/Bd 628/24.
Orzeczenia, których sygnatury przywołano w uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych: https://orzeczenia.nsa.gov.pl
J. Ziołek U. Wiśniewska L. Kleczkowski