Profesjonalny pełnomocnik Skarżącego – adwokat J. W. w skardze wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji (mylnie określając zaskarżone postanowienie jako decyzję) w całości, oraz o zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych wraz z opłatą skarbową od pełnomocnictwa.
Zaskarżonemu postanowieniu ponownie mylnie określając je jako decyzję zarzucono naruszenie:
- art. 121 § 1 i 2 w zw. z art. 217 § 2, art. 210 § 4, art. 215 § 1 oraz art. 219 Ordynacji podatkowej poprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający zasadę zaufania do działania organu podatkowego, wyrażające się w nierzetelnym uzasadnieniu opierającym się na niezgodnym z rzeczywistością opisie wydanej przez Naczelnika Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Gdyni decyzji w zakresie jej rozstrzygnięcia;
- art. 124 Ordynacji podatkowej poprzez pobieżne i jednostronne prowadzenie postępowania podatkowego zmierzającego do rozstrzygnięcia niekorzystnego dla podatnika z pominięciem okoliczności wskazanych przez podatnika i jego pełnomocnika w przedmiocie uchybień w działaniu placówki Poczty Polskiej;
- art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej poprzez niezasadne uznanie, iż doszło do pozostawienia pisma awizującego adresatowi pisma, podczas gdy pierwszego awiza z dnia 19.11.2024 r. nie pozostawiono , a jedynie awizo z dnia 27.11.2024 r. wskazujące termin odbioru przesyłki na dzień 4.12.2024 r. w placówce pocztowej, w której to przesyłka w tym dniu nie znajdowała się;
- art. 150 § 4 w zw. z art. 228 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niezasadne uznanie za doręczoną przesyłki z upływem 14 dnia od pierwszego doręczenia, podczas gdy dzień ten nie zakończył się, a przesyłka została zwrócona przed jego upływem, a w konsekwencji błędne stwierdzenie, iż odwołanie zostało wniesione po terminie i ograniczenie praw skarżącego do reprezentacji w postępowaniu;
- art. 122, art. 123, art. 187 § 1, art. 188 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej w związku z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej oraz niepełną i nierzetelną analizą zgromadzonego materiału dowodowego oraz niezebranie w sprawie materiału wystarczającego do ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego poprzez machinalne uznanie, że w zakresie doręczenia Skarżącemu spornej przesyłki zasadnym było zastosowanie tzw. fikcji doręczenia i pozostawienie w aktach postępowania, ze skutkiem doręczenia decyzji wydanej w stosunku do Skarżącego, podczas gdy w jego skrzynce pocztowej ani na drzwiach jego lokalu, nie pozostawiono informacji o próbie doręczenia (awizo);
- art. 122, art. 123, art. 187 § 1, art. 188 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej oraz niepełną i nierzetelną analizę zgromadzonego materiału dowodowego i uznanie, że Skarżący ponosi winę za uchybienie terminowi na złożenie odwołania, pomimo iż przedstawione okoliczności w treści wniosku o przywrócenie terminu dowodzą, że okoliczności, które spowodowały przekroczenie tego terminu nie nastąpiły z winy strony i w konsekwencji nieuprawnione stwierdzenie, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu.
W uzasadnieniu skargi Pełnomocnik Skarżącego podkreślił, że ze stanu faktycznego sprawy wynika, że uniemożliwiono Skarżącemu rzeczywiste skorzystanie z terminu odbioru pisma przewidzianego przez ustawodawcę. Dodatkowo wskazano, że przy zapoznaniu się z aktami sprawy w dniu 20 grudnia 2024 r. okazało się, iż doręczenie decyzji nie było prawidłowe wobec niepozostawienia awiza i uniemożliwienie odbioru przesyłki w przewidzianym ustawowo terminie.
Pełnomocnik stwierdził także, że w aktach sprawy brak było pokwitowania odbioru przesyłki zawierającej ww. postanowienie, a znajdowała się jedynie informacja z systemu monitorowania Poczty Polskiej, z której nie wynika czy placówka zachowała terminy do zwrotu przesyłki. W ocenie Pełnomocnika Skarżącego organ odwoławczy kwestii tej w sposób należyty nie wyjaśnił, opierając się raczej bezkrytycznie na wydruku śledzenia przesyłki, jednocześnie pomijając, że do zwrotu doszło dnia 4 grudnia 2024 r. o godz. 12:09, podczas gdy pełnomocnik Skarżącego przybył na pocztę w ostatni możliwy dzień odbioru, jednakże po godzinie 12:09 i uniemożliwiono mu odbiór przesyłki, mimo że nie upłynął (termin) - co bez wątpienia nie jest winą skarżącego.
W konsekwencji zdaniem Pełnomocnika organ podatkowy, który nie ustosunkowuje się do twierdzeń uważanych przez stronę za istotne dla sposobu załatwienia sprawy, uchybia obowiązkom wynikającym z art. 124 Ordynacji podatkowej.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zaskarżone postanowienie jest zgodne z przepisami, dlatego skarga podlega oddaleniu.
Kwestią wymagającą rozstrzygnięcia jest ocena prawidłowości stanowiska Dyrektora IAS, że Strona uchybiła terminowi do wniesienia odwołania.
Na wstępie należy wyjaśnić, że organ w postępowaniu wstępnym podejmuje czynności mające na celu ustalenie, czy odwołanie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione z zachowaniem terminu. Warunkiem skuteczności czynności procesowej – wniesienia zażalenia – jest zachowanie ustawowego terminu. Uchybienie tego terminu powoduje bezskuteczność zażalenia, co oznacza, że sprawa nie będzie podlegała ponownej merytorycznej ocenie przez organ odwoławczy. Badając, czy odwołanie zostało wniesione w terminie organ zobowiązany jest określić następujące daty: datę doręczenia decyzji, datę upływu terminu do złożenia odwołania oraz datę jego wniesienia.
Zdaniem Skarżącego termin do wniesienia zażalenia należy liczyć od daty 20 grudnia 2024 r. tj. od dnia kiedy to Skarżący dowiedział się o wydanej decyzji, gdy przeglądał akta sprawy w siedzibie organu. Zdaniem Skarżącego decyzja nie została doręczona, gdyż brak jest w aktach sprawy dowodu jej doręczenia pełnomocnikowi. Ponadto zdaniem Skarżącego czynności materialno-techniczne doręczenia były przeprowadzone nieprawidłowo, gdyż niepozostawiono pierwszego awiza, a ponadto uniemożliwiono odebranie przesyłki w przewidzianym ustawowo terminie tj. w dniu 4 grudnia 2024 r.
Dyrektor zaś wskazuje, że doręczenie korespondencji Stronie było prawidłowe, bowiem po podwójnym prawidłowym awizowaniu przesyłki (co znalazło potwierdzenie w opisanych przez doręczyciela: kopercie i zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji), zwrócono ją do nadawcy po upływie 14 dni od daty pierwszego awizo.
Zgodnie z art. 150 § 1 Ordynacji podatkowej w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149: operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego (pkt 1); pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ (pkt 2).
Stosownie do art. 150 § 2 ww. ustawy zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata.
W myśl art. 150 § 3 ww. ustawy w przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia.
Zgodnie z art. 150 § 4 ww. ustawy doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.
Dla przyjęcia, że doszło do doręczenia przesyłki, pomimo braku jej faktycznego przekazania adresatowi, konieczne jest spełnienie określonych czynności, które mogą zostać zweryfikowane w oparciu o adnotacje dokonane przez doręczyciela na kopercie lub zwrotnym potwierdzeniu odbioru. W szczególności chodzi o wskazanie dat kolejnych zawiadomień o pozostawieniu przesyłki w określonym urzędzie, miejsca pozostawienia zawiadomień oraz przyczynę braku doręczeń przesyłki adresatowi. Aby uznać, że przesyłka została skutecznie doręczona w drodze tzw. fikcji doręczenia należy dysponować kopertą z dłączonym zwrotnym potwierdzeniem odbioru, na której znajdą się stosowne pieczęcie i podpisy doręczyciela przy pierwszym i drugim awizowaniu oraz data zwrotu pisma (z podpisem pracownika podejmującego próbę doręczenia przesyłki i datą zwrotu). Dodatkowo konieczna jest adnotacja doręczyciela ze wskazaniem, gdzie zostało umieszczone awizo i gdzie złożona została przesyłka. Kolejne czynności z tym związane winny znaleźć odzwierciedlenie na kopercie i zwrotnym potwierdzeniu odbioru. W aktach sprawy musi się zatem znajdować się dowód, z którego jednoznacznie i jasno wynika, jak działał doręczający (tak WSA w Łodzi w wyroku o sygn. akt II SA/Łd 871/24 z 11 kwietnia 2025 r., publ. LEX nr 3859714).
Ze znajdującego się w aktach zwrotnego potwierdzenia odbioru i koperty wynika, że wszystkie opisane wyżej czynności zostały prawidłowo dokonane i udokumentowane - z zachowaniem wymogów określonych w art. 150 Ordynacji podatkowej.
Dyrektor w oparciu o znajdujący się w aktach sprawcy dowód doręczenia przesyłki prawidłowo ustalił datę doręczenia decyzji. Analiza dowodu doręczenia przesyłki i koperty wskazuje, że przesyłka została wysłana na adres pełnomocnika i wobec nieobecności adresata pod wskazanym adresem była dwukrotnie awizowania 19 i 27 listopada 2024 roku. Od daty I awiza biegł 14-dniowy termin, o którym mowa w art. 150 § 1 i 3 Ordynacji podatkowej, z którego upływem nastąpił skutek prawny w postaci doręczenia zastępczego (tj. 3 grudnia 2024 r.). Od tej daty liczono 14 dniowy termin do wniesienia odwołania.
Wszystkie ww. czynności podejmowane przez doręczyciela znajdują potwierdzenie na zwrotnym potwierdzeniu odbioru i kopercie (karty 201 i 212). Na przesyłce znajdą się bowiem pieczęcie i podpisy doręczyciela przy pierwszym i drugim awizowaniu oraz data zwrotu pisma z podpisem pracownika podejmującego próbę doręczenia przesyłki i datą zwrotu. Na potwierdzeniu widnieje też adnotacja doręczyciela z informacją, gdzie zostało umieszczone awizo i gdzie złożona została przesyłka.
W tej sytuacji zasadnie w zaskarżonym postanowieniu przyjęto, że decyzję uznano za doręczoną w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej w dniu 3 grudnia 2024 r., gdyż nie wystąpiły jakiekolwiek nieprawidłowości przy doręczaniu korespondencji.
Podkreślenia wymaga, że zwrotne poświadczenie odbioru jest dokumentem urzędowym, który z mocy art. 194 Ordynacji podatkowej korzysta z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzone, zatem organ słusznie posłużył się nim do określenia daty odbioru postanowienia.
Przy czym w niniejszej sprawie nie było podstaw do prowadzenia postępowania reklamacyjnego, gdyż wszystkie czynności zostały przez doręczającego prawidłowo udokumentowane.
Decyzja została przesłana za pośrednictwem operatora pocztowego na adres zgłoszonego przez Skarżącego w postępowaniu podatkowym pełnomocnika K. K. i doręczona w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej 3 grudnia 2024 r.
W konsekwencji należało przyjąć, że czternastodniowy termin do złożenia odwołania liczony od 3 grudnia 2024 r. upływał z dniem 17 grudnia 2024 r. Tymczasem odwołanie nadano dopiero 27 grudnia 2024 r. (drugie odwołanie od przedmiotowej decyzji nadano w dniu 3 stycznia 2025 r.) tj. z przekroczeniem ustawowego terminu. Datę wniesienia środka zaskarżenia potwierdza stempel pocztowy znajdujący się na kopercie. Zatem prawidłowe jest stanowisko Dyrektora, żre Strona uchybiła czternastodniowemu terminowi do jego wniesienia.
Z uwagi na powyższe – przekroczenie terminu – Dyrektor prawidłowo stwierdził, że odwołania zostały wniesione z uchybieniem terminu i zastosował art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej., zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W konsekwencji zarzuty skargi okazały się bezzasadne. Sąd nie stwierdził także z urzędu innych uchybień.
Mając powyższe na uwadze za bezpodstawne uznać należy również zarzuty naruszenia art. 123, art. 122, art. 124, art. 150, art. 188, art. 187 oraz art. 191 O.p. - to, że treść skarżonego postanowienia nie odpowiada oczekiwaniom Skarżącego w żaden sposób nie narusza ani zasady legalizmu, ani zasady pogłębiania zaufania do organów podatkowych czy też zasady prawdy obiektywnej. Strona ma prawo do subiektywnego przekonania o zasadności swoich zarzutów, zaś przekonanie to nie musi mieć odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach prawnych i ich wykładni. Natomiast sam fakt, że wnioski organu orzekającego wynikające z zebranego materiału dowodowego są odmienne od oczekiwań Strony, nie stanowi o naruszeniu w/w przepisów postępowania. Zatem wbrew zarzutom skargi organ odwoławczy nie naruszył wymienionych w skardze przepisów postępowania, opierając zaskarżone postanowienie o dowody zawarte w aktach, które były wystarczające do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy.
Natomiast poza meritum rozpatrywanej sprawy pozostają podnoszone przez Skarżącego w skardze zarzuty dotyczące podstaw odmowy przywrócenia terminu do wniesienia ww. odwołania. Odnośnie ww. kwestii Dyrektor IAS wypowiedział się w postanowieniu z 13.02.2025 r. odmawiającym przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Gdyni z 14.11.2024 r.
Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), nie stwierdził naruszeń prawa, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego.
Mając na względzie wszystkie przedstawione okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ww. ustawy, oddalił skargę.