Wyrok WSA z dnia 05 sierpnia 2025, sygn. I SA/Gd 342/25

2) art. 210 § 1 pkt 6 Ustawy poprzez jego niezastosowanie wskutek nieprzeprowadzenia ponownego postępowania wyjaśniającego i niepoczynienia ponownych ustaleń faktycznych w sprawie, co skutkowało brakiem przedstawienia przez Organ Odwoławczy powodów podjętego rozstrzygnięcia, w stopniu i zakresie umożliwiającym merytoryczną kontrolę wydanej decyzji,

3) art. 122 Ustawy w zw. z art. 180 § 1 Ustawy w zw. z art. 181 Ustawy w zw. z art. 187 § 1 Ustawy w zw. z art. 188 Ustawy poprzez ich niezastosowanie i nieprzeprowadzenie dowodów zawnioskowanych przez Stronę mimo, że zgłoszone dowody nie były sprzeczne z prawem, a ich przedmiotem były okoliczności mające istotne znaczenie dla sprawy, co skutkowało niewyjaśnieniem i nieustaleniem stanu faktycznego sprawy oraz wydaniem decyzji przez Organ Odwoławczy w oparciu o niepełny materiał dowodowy,

4) art. 120 Ustawy poprzez jego niezastosowanie, a w konsekwencji oparcie się przez Organ Odwoławczy przy wydawaniu decyzji na dokumentacji fotograficznej wykonanej przez firmę wywożącą śmieci, która to dokumentacja wobec braku udziału Strony w dokonywaniu tejże czynności względnie braku zawiadomienia Strony, o zamiarze jej przeprowadzenia, nie stanowi dowodu w niniejszej sprawie, co doprowadziło do naruszenia zasady legalizmu,

5) art. 191 Ustawy poprzez jego niezastosowanie i dokonanie przez Organ Odwoławczy w pełni dowolnej, sprzecznej z normami prawa procesowego oceny dowodów zgromadzonych w aktach sprawy, co skutkowało brakiem oparcia dokonanej oceny na przekonywających podstawach wskazanych z uzasadnieniu decyzji,

6) art. 233 § 1 pkt 1 Ustawy poprzez jego zastosowanie i utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji, w sytuacji gdy Organ Odwoławczy winien był uchylić w całości zaskarżoną decyzję i umorzyć postępowanie ewentualnie uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania.

SKO w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

W wyniku takiej kontroli decyzja podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia ustępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć lotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).

Ponadto, w myśl art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy.

Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, w trybie uproszczonym, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Istota sporu w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do oceny prawidłowości określenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z zastosowaniem stawek w podwyższonej wysokości ze względu na niedopełnienie obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych.

Zdaniem organów obu instancji, ze względu na stwierdzone przez podmiot odbierający odpady przypadki braku segregacji odpadów komunalnych Skarżący jako właściciele nieruchomości zobowiązani są na podstawie art. 6ka ust. 3 u.c.p.g. do uiszczenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi według stawki podwyższonej.

W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że w myśl art. 6ka ust. 1 u.c.p.g. w przypadku niedopełnienia przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych podmiot odbierający odpady komunalne przyjmuje je jako niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne i powiadamia o tym wójta, burmistrza lub prezydenta miasta oraz właściciela nieruchomości. Jak stanowi art. 6ka ust. 2 ww. ustawy, wójt, burmistrz lub prezydent miasta na podstawie powiadomienia, o którym mowa w ust. 1, wszczyna postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Zgodnie natomiast z art. 6ka ust. 3 u.c.p.g., wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za miesiąc lub miesiące, a w przypadku nieruchomości, o których mowa w art. 6j ust. 3b, za rok, w których nie dopełniono obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, stosując wysokość stawki opłaty podwyższonej, o której mowa w art. 6k ust. 3.

Powołany art. 6ka u.c.p.g. określa więc konsekwencje niedopełnienia przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych. Obowiązek powyższy wynika z art. 5 ust. 1 pkt 3 u.c.p.g., zgodnie z którym właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez zbieranie w sposób selektywny powstałych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych zgodnie z wymaganiami określonymi w regulaminie oraz sposobem określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 4a ust. 1 u.c.p.g..

Pojęcie selektywnej zbiórki odpadków komunalnych, o którym mowa w art. 6ka u.c.p.g., należy interpretować z uwzględnieniem art. 3 ust. 1 pkt 7 i 24 ustawy o odpadach (Dz. U. z 2022 r., poz. 699 ze zm.). Odpadami komunalnymi są odpady powstające w gospodarstwach domowych oraz odpady pochodzące od innych wytwórców odpadów, które ze względu na swój charakter i skład są podobne do odpadów z gospodarstw domowych, w szczególności niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne i odpady selektywnie zebrane: a) z gospodarstw domowych, w tym papier i tektura, szkło, metale, tworzywa sztuczne, bioodpady, drewno, tekstylia, opakowania, zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny, zużyte baterie i akumulatory oraz odpady wielkogabarytowe, w tym materace i meble, oraz b) ze źródeł innych niż gospodarstwa domowe, jeżeli odpady te są podobne pod względem charakteru i składu do odpadów z gospodarstw domowych - przy czym odpady komunalne nie obejmują odpadów z produkcji, rolnictwa, leśnictwa, rybołówstwa, zbiorników bezodpływowych, sieci kanalizacyjnej oraz z oczyszczalni ścieków, w tym osadów ściekowych, pojazdów wycofanych z eksploatacji oraz odpadów budowlanych i rozbiórkowych; niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne pozostają niesegregowanymi (zmieszanymi) odpadami komunalnymi, nawet jeżeli zostały poddane przetwarzaniu odpadów, ale przetwarzanie to nie zmieniło w sposób znaczący ich właściwości. Selektywne zbieranie odpadów polega z kolei na ich zbieraniu, w ramach którego dany strumień odpadów, w celu ułatwienia specyficznego przetwarzania, obejmuje jedynie odpady charakteryzujące się takimi samymi właściwościami i takimi samymi cechami. Niedopełnienie przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych polega na nieumieszczeniu odpadów w urządzeniach (pojemnikach lub workach) przeznaczonych na zbieranie frakcji, do której należą, a więc na mieszaniu odpadów podlegających selektywnej zbiórce.

Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że w art. 6ka ust. 1 u.c.p.g. zawarto przesłanki warunkujące wydanie przez organ decyzji określającej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres, w którym nie dopełniono obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, stosując wysokość stawki opłaty podwyższonej.

Pierwszą z przesłanek uzasadniających wydanie ww. decyzji jest niedopełnienie przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych. Na podstawie zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, w tym dokumentacji fotograficznej, stwierdzić należy, że powyższa przesłanka została spełniona. Podmiot wykonujący usługi odbioru odpadów komunalnych ze wskazanej nieruchomości, stanowiącej własność Skarżących, stwierdził i udokumentował wystarczająco nieselektywne zbieranie odpadów.

Nie ma przy tym wątpliwości, że ww. nieprawidłowości zostały stwierdzone na nieruchomości Skarżących.

Należy zaznaczyć, że na znajdujących się w aktach sprawy fotografiach widoczna jest zawartość pojemników na odpady.

W związku z powyższym należy stwierdzić, że organ prawidłowo ustalił, że doszło do uchybienia przez Skarżących obowiązkowi selektywnego zbierania odpadów komunalnych.

Z uregulowań zawartych w u.c.p.g. wynika, że opłata podwyższona stanowi nie tyle finansową dolegliwość za niewłaściwą segregację, ale też jest rekompensatą dla gminy związaną z dodatkowym, wyższym kosztem zagospodarowania źle zebranych odpadów komunalnych. Przepis art. 6ka ust. 1 u.c.p.g. stanowi wprost, że niesegregowane odpady komunalne podmiot odbierający odpady przyjmuje jako niesegregowane (zmieszane). Koszt ich zagospodarowania jest wyższy, niż koszt zagospodarowania poszczególnych frakcji zbieranych w sposób selektywny. Koszt ten pokrywany jest z opłaty podwyższonej, co czyni z niej opłatę za dodatkową usługę.

Podwyższona opłata w odniesieniu do nieruchomości zamieszkałych nie ma charakteru stałego. Określana jest za miesiąc, w którym stwierdzono nieselektywną zbiórkę odpadów. Także ta okoliczność wskazuje na jej charakter jako opłaty za koszt dodatkowych usług związanych z odbiorem odpadów. Jeżeli odpady trafiają do odbiorcy jako zmieszane, powstają związane z tym dodatkowe koszty ich zagospodarowania, które muszą zostać sfinansowane.

W ocenie Sądu, dowody zebrane w niniejszej sprawie wskazują jednoznacznie, że na przedmiotowej nieruchomości dokonywano nieprawidłowej segregacji odpadów. Okoliczność tę potwierdzają raporty dostarczone przez firmę P. Spółka z o.o., realizującą usługę odbioru odpadów komunalnych. Raporty te zawierają szczegółowe dane miejsca gromadzenia odpadów komunalnych ([...]), takie jak: adres [...] pojemnika, który jednoznacznie jest identyfikowany z miejscem gromadzenia odpadów. Wskazują również pojemność pojemnika na odpady komunalne oraz przeznaczenie pojemnika (tzn. frakcji jakiej dotyczy). Ponadto wskazują nr pojazdu, który dokonał odbioru odpadów jako zmieszanych ze szczegółowym wskazaniem daty i godziny odbioru. Materiałem dowodowym również jest dokumentacja fotograficzna wykonana przez firmę wywożącą odpady komunalne, która potwierdza nieselektywne gromadzenie odpadów komunalnych w dniach: 3 marca 2024 r., 27 marca 2024 r. oraz 4 kwietnia 2024 r.

Sąd zauważa, że regulacje ustawowe nie określają, w jaki sposób podmiot odbierający odpady ma powiadomić właściciela nieruchomości, a także wójta, burmistrza lub prezydenta miasta o przyjęciu odbieranych odpadów jako niesegregowane. W art. 6ka u.c.p.g. nie przewidziano żadnej konkretnej formy, w jakiej powiadomienie to miałoby zostać dokonane. Należy zatem przyjąć, że dopuszczalne jest przekazanie informacji o przejęciu odpadów jako niesegregowane w każdej formie, która zapewnia zapoznanie się z tą informacją.

W związku z powyższym Sąd stwierdza, że obowiązek informacyjny z art. 6ka ust. 1 u.c.p.g. również został w niniejszej sprawie spełniony.

Doszło zatem do ziszczenia się przesłanek warunkujących wydanie przez organ decyzji określającej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres, w którym nie dopełniono obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, z zastosowaniem wysokości stawki opłaty podwyższonej.

Jak prawidłowo zauważył organ, Skarżący jako władający nieruchomością ponoszą całą odpowiedzialność za wytwarzane na tej nieruchomości odpady oraz za sposób ich selektywnego zagospodarowania. To na właścicielu nieruchomości, w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g., ciążą obowiązki związane z zabezpieczeniem pojemników przed działaniem osób trzecich. To bowiem właściciel nieruchomości, bez względu na sposób jej wykorzystywania, odpowiada za to, w jaki sposób odpady wytwarzane na nieruchomości są gromadzone i oddawane do zagospodarowania.

Jednocześnie, wobec złożenia przez Skarżących w dniu 4 kwietnia 2023 r. deklaracji DO-3 brak było podstaw do prowadzenia przez organ postępowania mającego na celu ustalenie czy nieruchomość jest zamieszkiwana czy nie - informacje takie wynikają bowiem ze złożonej deklaracji.

Odnosząc się do twierdzeń Skarżących Sąd wskazuje, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ w sposób wystarczająco wyczerpujący odniósł się do zarzutów odwołania i opisał stan faktyczny sprawy. Wbrew twierdzeniom Skarżących, ww. uzasadnienie umożliwia kontrolę zaskarżonej decyzji. Organ w szczególności powołał w jego treści dowody, z których w jego ocenie wynika, że doszło do niedopełnienia obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych na nieruchomości. Brak było przy tym potrzeby przeprowadzania dodatkowych dowodów w tym zakresie. Analiza motywów zaskarżonej decyzji, dokonana w kontekście zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, pozwala stwierdzić, że rozumowanie organów podatkowych uwzględnia reguły postępowania podatkowego, w tym zasady przekonywania stron oraz prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, a przy tym pozostaje w zgodzie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego.

Zarzuty naruszenia opisanych w skardze przepisów proceduralnych należało zatem uznać za nieuzasadnione.

Sąd uznał także, że w niniejszej sprawie nie zaistniały wątpliwości co do możliwości zastosowania powoływanych przepisów, w szczególności art. 6ka ust. 1 i ust. 3 u.c.p.g..

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.