Wyrok WSA z dnia 03 grudnia 2025, sygn. I SA/Gd 96/25

4. W odpowiedzi na skargę Dyrektor IAS wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

5.1. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym, na które służy zażalenie.

Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia ani poprzedzającego je postanowienia organu pierwszej instancji.

5.2. Spór pomiędzy stronami postępowania sądowoadministracyjnego dotyczy kwestii zgodności z prawem postanowienia w przedmiocie określenia wysokości kosztów egzekucyjnych.

Istota niniejszej sprawy koncentruje się zatem na kwestii prawidłowości postępowania organu w zakresie przepisów regulujących naliczenie kosztów postępowania egzekucyjnego, zakresu tego naliczenia oraz wysokości kosztów.

Istotnym w kontekście podnoszonych przez Skarżącego zarzutów, jest wskazanie, że z ustalonego stanu faktycznego sprawy wynika, że Naczelnik US ponownie wszczął egzekucję administracyjną na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 21 listopada 2016 r. nr [...] poprzez doręczenie Skarżącemu w dniu 29 czerwca 2022 r. zawiadomienia o ponownym wszczęciu egzekucji wraz z zawiadomieniem o zajęciu wynagrodzenia za pracę z 14 czerwca 2022 r. Gołosłowne twierdzenia Skarżącego o braku doręczenia powyższych zawiadomień nie zasługują na uwzględnienie.

Poprzednio prowadzone postępowanie egzekucyjne na podstawie wskazanego tytułu wykonawczego zostało umorzone postanowieniem z dnia 18 maja 2020 r. z przyczyny określonej w art. 59 § 2 u.p.e.a.

Zgodnie z art. 61 § 1 pkt 2 u.p.e.a. w przypadku umorzenia postępowania egzekucyjnego z przyczyny określonej w art. 59 § 2 postępowanie egzekucyjne wszczyna się ponownie z urzędu, poprzez wydanie zawiadomienia o ponownym wszczęciu egzekucji administracyjnej, o którym mowa w § 4 - jeżeli organ egzekucyjny jest jednocześnie wierzycielem - po ujawnieniu przez wierzyciela majątku lub źródła dochodu zobowiązanego, z których jest możliwe wyegzekwowanie środków pieniężnych przewyższających koszty egzekucyjne.

Zobowiązany wniósł o wydanie postanowienia określającego wysokość kosztów egzekucyjnych powstałych w toku prowadzonego wobec niego ponownego postępowania egzekucyjnego.

Skutkiem powyższego organ pierwszej instancji wydał postanowienie o określeniu wysokości kosztów egzekucyjnych, w treści którego określił rodzaje opłat składających się na te koszty oraz ich wysokość i podstawę wyliczenia.

W ocenie Sądu, należy podzielić stanowisko Dyrektora IAS, że organ egzekucyjny określił Skarżącemu koszty egzekucyjne w prawidłowej wysokości na podstawie ww. tytułu wykonawczego, wskutek czego Dyrektor IAS zaskarżonym postanowieniem utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

Przytoczona przez organ odwoławczy podstawa prawna zaskarżonego postanowienia, została w sposób prawidłowy zastosowania do ustalonego w sprawie stanu faktycznego.

Zgodnie z art. 64ca § 2 u.p.e.a., w ponownie wszczętej egzekucji administracyjnej mogą być dochodzone koszty egzekucyjne powstałe w postępowaniu egzekucyjnym umorzonym z przyczyny określonej w art. 59 § 2:

1) na wniosek wierzyciela - jeżeli zostały pokryte przez tego wierzyciela,

2) z urzędu - jeżeli nie zostały uprzednio umorzone - niezależnie od kosztów egzekucyjnych powstałych w ponownie wszczętym postępowaniu egzekucyjnym.

Według art. 64 § 4 u.p.e.a. organ egzekucyjny pobiera w egzekucji należności pieniężnej opłatę egzekucyjną w wysokości 10% wyegzekwowanych środków pieniężnych pomniejszonych o koszty egzekucyjne, o których mowa w art. 115 § 1 pkt 1-1c. Maksymalna wysokość opłaty egzekucyjnej wynosi 10% wyegzekwowanych: należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie naliczonych na dzień wystawienia tytułu wykonawczego i kosztów upomnienia, nie więcej jednak niż 40.000 zł. Obowiązek zapłaty opłaty egzekucyjnej powstaje z chwilą wyegzekwowania należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie lub kosztów upomnienia (§ 7 pkt 1).

Zgodnie z kolei z art. 64c § 1 u.p.e.a., opłata manipulacyjna, opłata egzekucyjna, opłata za czynności egzekucyjne i wydatki egzekucyjne stanowią koszty egzekucyjne. Koszty egzekucyjne obciążają zobowiązanego. Pokrycie przez wierzyciela kosztów egzekucyjnych powstałych w postępowaniu egzekucyjnym umorzonym z przyczyny określonej w art. 59 § 2 nie stanowi przeszkody w dochodzeniu tych kosztów od zobowiązanego, na wniosek tego wierzyciela, w ponownie wszczętej egzekucji administracyjnej (§ 2). Organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie wysokości kosztów egzekucyjnych:

1) na wniosek zobowiązanego złożony w terminie 30 dni od dnia:

a) wyegzekwowania w całości obowiązku, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych, a w przypadku wyegzekwowania w całości obowiązku w egzekucji z nieruchomości - od dnia, w którym postanowienie o przyznaniu własności nieruchomości stało się ostateczne,

b) zapłaty w całości należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych,

c) w którym postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego stało się ostateczne;

2) z urzędu, jeżeli koszty egzekucyjne obciążają wierzyciela niebędącego jednocześnie organem egzekucyjnym, niezwłocznie, nie później niż w terminie 30 dni od dnia wydania: a) zawiadomienia o przyczynach nieprzystąpienia do egzekucji, jeżeli nie wydano postanowienia o nieprzystąpieniu do egzekucji, b) postanowienia o nieprzystąpieniu do egzekucji, c) postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego,

d) postanowienia o zakończeniu egzekucji, o którym mowa w art. 62f § 1 (§ 9).

Na postanowienie w sprawie wysokości kosztów egzekucyjnych przysługuje zażalenie (§ 10).

Zatem w świetle powołanych przepisów organ egzekucyjny prawidłowo określił koszty postępowania egzekucyjnego. Na mocy ww. przepisów, w ponownie wszczętym do majątku Skarżącego postępowaniu egzekucyjnym, możliwe jest dochodzenie opłaty manipulacyjnej naliczonej od ww. tytułu wykonawczego oraz opłat egzekucyjnych naliczonych na podstawie art. 64 § 4 u.p.e.a. Reasumując, zasadnie organ określił wysokość kosztów egzekucyjnych na podstawie przepisów u.p.e.a. obowiązujących na dzień wydania zawiadomienia z dnia 14 czerwca 2022 r.

Odnosząc się do podniesionych przez Skarżącego zarzutów, zasadnie wskazał organ odwoławczy, że Skarżącemu jest znana wysokość wszystkich wskazanych w art. 64 § 4 u.p.e.a. czynników determinujących wysokość naliczonych kosztów egzekucyjnych, gdyż Skarżącemu doręczono zawiadomienie o ponownym wszczęciu egzekucji, które zawierało informację o wysokości dochodzonych - na dzień wydania zawiadomienia - na podstawie ww. tytułu wykonawczego należności, w tym należności głównej, odsetek i kosztów upomnienia. Zatem Skarżącemu znana jest kwota dochodzonych należności, od których zostały wskazane wysokości naliczonych kosztów egzekucyjnych.

Ustosunkowując się do zarzutu dotyczącego niewskazania przez Naczelnika US kosztów egzekucyjnych pobranych przez organ egzekucyjny 8 lipca 2022 r. w kwocie 147,79 zł, na dowód czego Skarżący przedstawił wydruk zestawienia rozliczenia uzyskanych kwot w okresie od 1 lipca 2022 r. do 9 marca 2023 r., wskazania wymaga za Dyrektorem IAS, że podstawą wydania postanowienia o wysokości kosztów egzekucyjnych jest całkowite zakończenie postępowania egzekucyjnego. Na podstawie przedmiotowego tytułu wykonawczego zakończenie postępowania egzekucyjnego nastąpiło 11 września 2024 r. Kwota kosztów egzekucyjnych w wysokości 147,79 zł uzyskana 14 czerwca 2022 r. została anulowana przez organ egzekucyjny 4 października 2023 r., zatem nie mogła zostać określona w wydanym postanowieniu, gdyż na dzień zakończenia egzekucji przedmiotowy tytuł wykonawczy nie obejmował wskazanych kosztów egzekucyjnych (co wynika z wydruku stanu sprawy na dzień 31 października 2024 r.).

Odnosząc się natomiast do podnoszonych przez Skarżącego zarzutów, wskazać należy, że niniejsza sprawa dotyczy wyłącznie prawidłowości postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych. Poza granicami tej sprawy leżą kwestie związane z jej zasadnością, niedopuszczalnością egzekucji czy niedopuszczalnością zastosowanego środka egzekucyjnego. W tym bowiem zakresie zobowiązanemu przysługują odrębne środki prawne, jak zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego (art. 33 u.p.e.a.). Na etapie natomiast rozstrzygania o kosztach egzekucyjnych nie dokonuje się badania dopuszczalności prowadzonej egzekucji. Organ odwoławczy nie naruszył zatem prawa pomijając te kwestie w wydanym przez siebie postanowieniu, prawidłowo uznając, że leżą one poza granicami sprawy. Sąd zauważa, że w odpowiedzi na skargę Dyrektor IAS wskazał, że argumenty przedstawione przez skarżącego we wniesionym zażaleniu były przedmiotem m.in. zarzutów, skarg na czynności egzekucyjne oraz postanowień w trybie art. 62 Ordynacji podatkowej. Przy czym, przywoływany przez Skarżącego wyrok WSA w Gdańsku z dnia 20 kwietnia 2021 r. o sygn. akt I SA/Gd 909/20 został uchylony wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 marca 2024 r. w sprawie sygn. akt III FSK 4596/21, a sprawa została przekazana Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku do ponownego rozpoznania.

Powtórzyć należy, że Sąd w niniejszej sprawie nie ma możliwości dokonania badania prawidłowości całego postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec Skarżącego, zgodnie bowiem z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy. Granice sprawy wyznacza zaskarżony przez stronę akt (w tym przypadku postanowienie organu egzekucyjnego wydane w przedmiocie kosztów egzekucyjnych).

Mając na uwadze powyższe za bezzasadne należy również uznać zarzuty skargi w kwestii naruszenia wskazanych w skardze przepisów k.p.a. czy u.p.e.a. Sąd podziela stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wbrew twierdzeniom Skarżącego, wydanie kwestionowanych postanowień poprzedzone zostało dokładnym wyjaśnieniem okoliczności istotnych dla sprawy (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.), co znalazło odzwierciedlenie w sporządzonych uzasadnieniach tychże postanowień. Do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego zostały zastosowane właściwe przepisy prawa materialnego, których rozumienie organy przedstawiły w wydanych rozstrzygnięciach. W ocenie Sądu organy działały zatem w niniejszej sprawie w oparciu o przepisy prawa.

5.3. Reasumując, Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego postanowienia, czy poprzedzającego je postanowienia organu pierwszej instancji, z obrotu prawnego.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.